Tử cung to như mang thai ba tháng do lạc nội mạc

Chị Trang, 39 tuổi, lạc nội mạc tử cung, bụng to và đau khi có kinh nguyệt, được bác sĩ điều trị bằng phương pháp nút mạch.

Kết quả chụp cộng hưởng từ cho thấy tử cung chị Trang kích thước 100×73×89 mm - tương đương mang thai ba tháng, có các vùng tổn thương lạc nội mạc lan tỏa trong cơ tử cung.

BS.CKII Lê Văn Khánh, Trưởng khoa Điện quang can thiệp, Trung tâm Chẩn đoán hình ảnh và Điện quang can thiệp, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội, giải thích thành tử cung giống như một bức tường gồm lớp nội mạc phía trong, lớp cơ bên ngoài. Khi lớp nội mạc phát triển, xâm nhập vào lớp cơ khiến thành tử cung dày lên, gây viêm và chảy máu mỗi chu kỳ kinh nguyệt, khiến người bệnh đau bụng kinh dữ dội, ảnh hưởng đến tinh thần, chất lượng cuộc sống.

Chị Trang được điều trị bằng phương pháp nút mạch nhằm cắt nguồn máu nuôi vùng lạc nội mạc tử cung. Dưới hướng dẫn của hệ thống robot Artis Pheno, êkíp tiếp cận hệ thống mạch máu qua động mạch đùi phải. Sau đó, bác sĩ đưa ống thông vào các động mạch chậu trong để xác định động mạch tử cung hai bên.

Kết quả chụp mạch cho thấy động mạch tử cung trái, phải đều tăng cấp máu cho vùng lạc nội mạc trong cơ tử cung. Bác sĩ lần lượt đưa ống thông chọn lọc vào động mạch tử cung hai bên, sau đó nút các nhánh mạch đang trực tiếp cấp máu cho vùng tổn thương bằng hạt nút mạch và keo sinh học.

Sau can thiệp, nhánh động mạch nuôi vùng lạc nội mạc đã được nút tắc hoàn toàn, các nhánh mạch lành còn lại được bảo tồn. Chị Trang xuất viện sau đó 2 ngày, triệu chứng cải thiện tốt sau 6 tháng.

Theo bác sĩ Khánh, nút mạch điều trị lạc nội mạc trong cơ tử cung ít xâm lấn, có thể bảo tồn được các nhánh mạch âm đạo và cổ tử cung, giữ lại khả năng sinh sản cho bệnh nhân. Phương pháp phù hợp cho người không đủ điều kiện phẫu thuật hoặc mong muốn bảo tồn tử cung.

Phương pháp nút mạch giúp thu nhỏ hoặc loại bỏ hoàn toàn khối lạc nội mạc tử cung dựa trên cơ chế "bỏ đói" khối u. Bác sĩ sẽ tạo một lối nhỏ vào động mạch đùi hoặc động mạch quay, luồn các ống thông siêu nhỏ trong động mạch tử cung, sau đó bơm vật liệu tắc mạch để ngắt nguồn máu nuôi u. Theo thời gian, khối lạc nội mạc sẽ thu nhỏ hoặc biến mất hoàn toàn tùy vào vị trí và kích thước.

Bác sĩ Khánh lưu ý, đau bụng kinh kéo dài hoặc ngày càng tăng có thể là dấu hiệu bất thường, không nên xem là biểu hiện bình thường của chu kỳ kinh. Người bệnh nên đến bệnh viện khám thay vì chỉ tự dùng thuốc giảm đau.

Bác sĩ có thể chỉ định các phương pháp cận lâm sàng như siêu âm để nhận diện bất thường ở tử cung, chụp cộng hường từ để đánh giá rõ hơn mức độ và phạm vi tổn thương trong lớp cơ tử cung.