TP HCM khép lại 4 năm thí điểm đưa bác sĩ trẻ về trạm y tế
Sau 4 năm triển khai với hơn 800 bác sĩ tham gia, mô hình thí điểm 18 tháng thực hành tại bệnh viện đa khoa gắn với trạm y tế vừa khép lại để TP HCM chuyển sang các chính sách dài hạn.
Ngày 10/9, Sở Y tế TP HCM tổng kết Chương trình thí điểm thực hành tại Bệnh viện đa khoa gắn với Trạm Y tế khóa 4, đồng thời tổ chức Ngày hội việc làm ngành y tế. Đây là mô hình đào tạo "chưa từng có" trên cả nước, được TP HCM triển khai từ năm 2022 sau đại dịch Covid-19, trong bối cảnh y tế cơ sở thiếu nhân lực và nhu cầu chăm sóc sức khỏe ngày càng lớn.
Thay vì thực hành toàn thời gian 18 tháng tại bệnh viện, bác sĩ trẻ được luân phiên giữa bệnh viện và trạm y tế, vừa rèn chuyên môn điều trị vừa làm quen với chăm sóc sức khỏe ban đầu, phòng bệnh và quản lý sức khỏe người dân.
Theo TS.BS Nguyễn Văn Vĩnh Châu, Phó giám đốc Sở Y tế TP HCM, qua 4 khóa, chương trình có 819 bác sĩ tham gia. Các bệnh viện hỗ trợ toàn bộ học phí, tổng giá trị khoảng 44 tỷ đồng. Khóa 4 lần đầu áp dụng mô hình 6-3-6-3: 6 tháng tại bệnh viện, 3 tháng tại trạm, trở lại bệnh viện 6 tháng rồi 3 tháng cuối tại trạm.
Sau ba khóa đầu, 547 bác sĩ trẻ được tuyển dụng thông qua các ngày hội việc làm, trong đó 183 người chọn gắn bó lâu dài với y tế cơ sở. Riêng năm 2025, có 74 bác sĩ lựa chọn làm việc tại phường, xã, tăng 26 người so với năm trước; tỷ lệ chọn tuyến cơ sở tăng từ 21% lên 37%.
Khóa 4 có 21 bác sĩ tình nguyện đăng ký về các trạm y tế ở những địa bàn trước đây thuộc Bình Dương và Bà Rịa - Vũng Tàu, trong đó có đặc khu Côn Đảo. 41 bác sĩ khác được phân bổ tại các địa bàn còn khó khăn như Cần Giờ, Thạnh An, Củ Chi, Hóc Môn, Bình Chánh.
Các bác sĩ nhận chứng chỉ hành nghề tại tổng kết Chương trình thí điểm thực hành tại Bệnh viện đa khoa gắn với Trạm Y tế khóa 4, ngày 10/9. Ảnh: Song Khuê
Từ chưa nghĩ về trạm đến muốn ở lại
Lê Mỹ Tường Minh, bác sĩ thực hành tại Bệnh viện Nguyễn Trãi, trước kia chưa từng nghĩ sẽ làm việc tại trạm y tế. Ban đầu, cô đăng ký vì chương trình có lộ trình đào tạo và đầu ra việc làm rõ ràng. Đến khi luân phiên về Trạm Y tế Bình Hưng, Minh nhận ra nhiều nhu cầu sức khỏe ban đầu của người dân nằm trong khả năng giải quyết của bác sĩ tuyến cơ sở.
"Em thấy ở trạm mình gần người dân hơn, có những nhu cầu ban đầu mà trong khả năng mình giải quyết được", Minh nói.
Tại đây, cô được các bác sĩ lớn tuổi hướng dẫn khám và xử lý bệnh, từ đó tự tin hơn khi tiếp xúc người bệnh. Trạm cũng chỉ cách nhà Minh vài phút chạy xe, nhưng sau thời gian thực hành, cô muốn tiếp tục gắn bó với nơi này.
Với Lâm Thị Huỳnh Như, bác sĩ thực hành tại Bệnh viện Nhân dân 115, thời gian ở trạm giúp cô thay đổi cách nhìn về tuyến y tế này. Trước đó, cô chỉ biết đến trạm qua những đợt thực tập ngắn khi còn là sinh viên. Sau thời gian trực tiếp làm việc, Như nhận ra trạm y tế không chỉ khám chữa bệnh ban đầu mà còn đảm nhiệm tiêm chủng, phòng dịch, quản lý bệnh mạn tính và tư vấn sức khỏe.
Tiếp xúc với người cao tuổi và trẻ nhỏ giúp nữ bác sĩ rèn cách giao tiếp, kiên nhẫn hơn khi tư vấn và học cách giải thích bệnh bằng ngôn ngữ dễ hiểu. Sau chương trình, Như về làm việc tại Trạm Y tế xã Vĩnh Lộc.
Giám đốc Sở Y tế TP HCM Tăng Chí Thượng tặng hoa 6 bác sĩ khóa 4 chọn về làm việc tại trạm y tế ngay sau khi kết thúc khóa thực hành. Ảnh: Song Khuê
Chuyển từ đưa người về tuyến dưới sang tăng năng lực tuyến dưới
Sau khi kết thúc giai đoạn thí điểm, TP HCM định hướng chuyển kinh nghiệm của chương trình thành các chính sách dài hạn để củng cố y tế cơ sở. Phát biểu tại lễ tổng kết, ông Nguyễn Phước Lộc, Phó bí thư Thành ủy, Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam TP HCM, cho rằng y tế cơ sở phải "gần dân nhất, phục vụ nhân dân nhiều nhất về y tế, với chi phí thấp nhất".
Thành phố đang chuẩn bị nhiều cơ chế mới, trong đó đề xuất hỗ trợ 100% phần đồng chi trả BHYT cho một số bệnh hiểm nghèo, ung thư đối với người khó khăn, đặc biệt là trẻ em. HĐND cũng dự kiến ban hành nghị quyết về chăm sóc toàn diện y tế dự phòng miễn phí cho trẻ 6-11 tuổi theo mô hình "trường - trạm".
TP HCM tính đến việc nâng một số trung tâm y tế khu vực thành bệnh viện, hoạt động như cơ sở 2, cơ sở 3 của các bệnh viện hạng 1 tuyến cuối, đồng thời tăng chuyển giao kỹ thuật và đào tạo cho tuyến dưới. Trẻ em, phụ nữ, người lao động và người cao tuổi sẽ được tập trung chăm sóc. Riêng người cao tuổi sẽ được chăm sóc theo mô hình 5 tầng, từ gia đình, cộng đồng, y tế cơ sở đến dịch vụ xã hội và y tế chuyên sâu.
Về nhân lực, thành phố sẽ xây dựng cơ chế đãi ngộ đối với bác sĩ nội trú, bác sĩ luân phiên về y tế cơ sở và nghiên cứu các gói tín dụng ưu đãi để các cơ sở y tế đầu tư chuyển đổi số, cơ sở vật chất, trang thiết bị.
"Chúng ta không dừng lại ở việc chỉ đưa nhân viên y tế về tuyến dưới, mà phải đảm bảo mục tiêu tăng cường năng lực thực sự cho y tế cơ sở", ông Lộc nói.
