U70 tiêm ba mũi vaccine cùng lúc được không?
Tôi đến trung tâm tiêm nhắc cúm và phế cầu, thấy có vắc xin zona thần kinh mới, muốn tiêm luôn cho đỡ công đi lại. Vậy tiêm cùng lúc ba mũi, người lớn tuổi có đáp ứng không? (Trần Văn Hùng, 65 tuổi, Đồng Nai)
Trả lời:
Bác có thể tiêm cùng lúc ba loại vaccine này trong một buổi hẹn nếu được bác sĩ chỉ định.
Việc tiêm đồng thời nhiều loại vaccine trong cùng một buổi tiêm được quy định và cho phép trong các hướng dẫn chuyên môn về thực hành tiêm chủng an toàn của Bộ Y tế, cũng như khuyến cáo từ CDC và WHO. Việc tiêm đồng thời nhiều loại vaccine không làm tăng tần suất xuất hiện các phản ứng dị ứng nghiêm trọng hay tai biến sau tiêm. Mỗi loại vaccine nên tiêm ở các vị trí khác nhau trên cơ thể để thuận lợi cho việc theo dõi sau tiêm.
Mặt khác, các vaccine cúm, phế cầu và vaccine zona thần kinh thế hệ mới (loại tái tổ hợp) đều là vaccine bất hoạt, không chứa virus sống gây bệnh. Theo các nghiên cứu, các loại vaccine bất hoạt có thể tiêm cùng một ngày mà không làm giảm hiệu quả sinh kháng thể của nhau.
Bên cạnh đó, hệ miễn dịch của con người tiếp xúc với hàng triệu kháng nguyên tự nhiên mỗi ngày qua ăn uống, hít thở. Kháng nguyên có trong ba mũi vaccine chỉ chiếm một phần rất nhỏ, cơ thể hoàn toàn đủ khả năng tiếp nhận và tạo kháng thể bảo vệ độc lập cho từng bệnh.
Điều dưỡng trung tâm VNVC Võ Văn Kiệt tiêm vaccine ngừa cúm cho người cao tuổi. Ảnh: Mộc Thảo
Sau tiêm, bác có thể gặp những phản ứng tại chỗ thông thường như sưng, đỏ, đau tại vị trí bắp tay hoặc cảm giác mệt mỏi, đau mỏi cơ nhẹ trong 24-48 giờ đầu.
Đây là dấu hiệu sinh lý lành tính, cho thấy hệ miễn dịch đang nhận diện kháng nguyên và kích hoạt quá trình tạo kháng thể.
Ở độ tuổi sau 50, hệ miễn dịch bắt đầu bước vào giai đoạn lão hóa (immunosenescence), khiến nguy cơ nhiễm trùng hô hấp (cúm, viêm phổi phế cầu) và tái hoạt virus zona thần kinh tăng vọt. Cơn đau thần kinh sau zona ở tuổi này có thể dai dẳng nhiều tháng, thậm chí nhiều năm.
Vì vậy, việc hoàn thành cả ba mũi trong một lần đến trung tâm mang lại ba lợi ích: tiết kiệm thời gian và công sức di chuyển; khép kín "lá chắn" bảo vệ, kịp thời phòng ngừa cả hệ hô hấp lẫn hệ thần kinh cùng lúc, không tạo khoảng trống thời gian cho mầm bệnh tấn công; giảm căng thẳng tâm lý.
Sau khi tiêm, bác ngồi lại theo dõi đủ 30 phút tại trung tâm. Về nhà, bác uống nhiều nước, ăn uống đủ chất, duy trì thuốc kiểm soát bệnh nền (nếu có) bình thường và chườm mát (không chườm nóng hay đắp lá) nếu vị trí tiêm có sưng đau nhẹ.
Quản lý Y khoa, Hệ thống Tiêm chủng VNVC
