Sót mũi tiêm phòng trước khi vào lớp 1

Đưa con gái 6 tuổi tiêm sốt xuất huyết, chị Quyên, Thanh Hóa, được bác sĩ thông báo con còn thiếu nhiều mũi vaccine nhắc lại.

Con gái chị 6 tuổi, từ nhỏ đã được tiêm chủng theo lịch theo chương trình Tiêm chủng mở rộng. Gia đình luôn nghĩ con được bảo vệ đầy đủ, nên không tìm hiểu lịch tiêm nhắc.

Nay, bác sĩ tại VNVC Triệu Sơn thông báo bé còn thiếu mũi nhắc của vaccine viêm não Nhật Bản, cúm và loại 4 trong 1 phòng bạch hầu, ho gà, uốn ván, bại liệt. Đồng thời, bé cũng chưa được tiêm các loại vaccine phòng bệnh não mô cầu, thủy đậu, sốt xuất huyết. Vì vậy, chị Quyên cho con chủng ngừa sốt xuất huyết, viêm não Nhật Bản và hẹn các mũi còn lại sau hai tuần.

Anh Tuấn, 41 tuổi, ở Đồng Nai, cũng phát hiện con trai 6 tuổi thiếu mũi nhắc 4 trong 1 khi đưa bé đi tiêm vaccine não mô cầu. Mũi này được khuyến cáo cho trẻ 4-6 tuổi.

"Cả nhà nghĩ con đã tiêm xong từ nhỏ nên không theo dõi nữa. Cháu ít ốm, tôi càng chủ quan", anh Tuấn nói.

Bác sĩ Huỳnh Trần An Khương, Chuyên viên Y khoa, Hệ thống Tiêm chủng VNVC, cho biết trẻ vào lớp 1 tiếp xúc với nhiều bạn mới. Các em thường tiếp xúc gần, dùng chung đồ và chưa chủ động vệ sinh cá nhân, nên nguy cơ mắc bệnh truyền nhiễm tăng.

Việt Nam đã có nhiều trường hợp mắc bệnh trong trường học. Năm 2024, Nghệ An ghi nhận một nữ sinh 18 tuổi tại Trung tâm Giáo dục nghề nghiệp - Giáo dục thường xuyên huyện Kỳ Sơn tử vong do bạch hầu, một người tiếp xúc gần mắc bệnh. Tháng 11 cùng năm, bé gái 11 tuổi ở Cao Bằng tử vong do bạch hầu. Người thân và bạn học cùng lớp được cách ly, điều trị dự phòng và theo dõi. Các trường hợp này cho thấy vai trò của việc chủ động phòng bệnh cho cá nhân trẻ và cộng đồng.

Theo bác sĩ Khương, kháng thể sau tiêm một số vaccine giảm dần theo thời gian. Mũi nhắc giúp bổ sung kháng thể, duy trì hiệu quả bảo vệ, không phải tiêm lại từ đầu. Tuy nhiên, nhiều phụ huynh nghĩ con đã tiêm đủ từ nhỏ nên bỏ sót.

Đơn cử, vaccine viêm não Nhật Bản Jevax của Việt Nam giúp tạo hiệu quả bảo vệ khoảng 90-95% sau khi hoàn thành ba mũi cơ bản, nhưng khả năng bảo vệ giảm dần theo thời gian. Trẻ cần tiêm nhắc mỗi ba năm để duy trì miễn dịch. Nếu bỏ lỡ mũi nhắc, nguy cơ mắc bệnh và biến chứng nặng sẽ tăng lên.

Vì vậy, bác sĩ Khương khuyến cáo phụ huynh rà soát lịch sử tiêm chủng trước năm học mới, bổ sung các mũi còn thiếu hoặc mũi nhắc theo hướng dẫn. Việc rà soát và tiêm bổ sung vaccine cho học sinh đã được quy định trong Luật Phòng bệnh và Nghị định 165/2026/NĐ-CP của Chính phủ.

Gần 300 trung tâm VNVC hiện vẫn đang hỗ trợ phụ huynh tra cứu và cấp giấy xác nhận tiêm chủng miễn phí cho học sinh từ dữ liệu tại hệ thống của VNVC và dữ liệu đồng bộ với Hệ thống Quản lý thông tin Tiêm chủng Quốc gia. Bác sĩ sẽ dựa vào kết quả để tư vấn các mũi còn thiếu, hỗ trợ phụ huynh hoàn thiện lịch tiêm cho con em.