Cụ bà bị biến chứng zona vùng mặt

Bà Lan, 90 tuổi, xuất hiện các bóng nước đau rát vùng mặt, bác sĩ xác định zona bội nhiễm kèm đau dây thần kinh sau zona và tổn thương mắt.

BS.CKII Nguyễn Thành Tín, khoa Nội Tổng hợp, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM, cho biết các tổn thương của bà Lan tập trung ở nửa mặt trái và lan đến vùng tai, một số bóng nước đã đóng mài nhưng còn rỉ dịch mủ, đau nhiều. Bác sĩ chẩn đoán zona vùng mặt kèm viêm mô bào, đau dây thần kinh sau zona.

Zona thần kinh là bệnh do virusvaricella-zoster tái hoạt động trong cơ thể của người từng mắc thủy đậu. Bệnh thường biểu hiện bằng đau, rát, ngứa hoặc tăng cảm giác tại một vùng da, sau đó xuất hiện các chùm mụn nước thường phân bố theo đường đi của dây thần kinh. Theo bác sĩ Tín, người lớn tuổi có nguy cơ mắc bệnh và gặp biến chứng cao hơn như đau dây thần kinh sau zona nhiều tháng, thậm chí nhiều năm. Zona vùng mặt còn có thể ảnh hưởng đến mắt, tai.

Bà Lan được điều trị kháng sinh đường tĩnh mạch, đồng thời dùng thuốc giảm đau và vitamin nhóm B nhằm kiểm soát tình trạng đau thần kinh, theo dõi sát tổn thương da.

Bác sĩ nhận thấy người bệnh sưng mi mắt trái, mắt ứ ghèn và khô mắt. Sau hội chẩn với chuyên khoa Mắt, bác sĩ chỉ định thuốc mỡ tra mắt và nước mắt nhân tạo, theo dõi thị lực. Kết quả khám ghi nhận viêm mi mắt liên quan zona.

Bà Lan có tiền sử hút thuốc. Kết quả chụp CT phổi liều thấp ghi nhận nhiều tổn thương không đặc hiệu, bác sĩ chẩn đoán mắc bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính. Kết quả nuôi cấy dịch mủ tai còn phát hiện dương tính với vi khuẩn Stenotrophomonas maltophilia và Escherichia coli ESBL. Tuy nhiên, ở thời điểm này, các dấu hiệu viêm tại vùng mặt có xu hướng giảm, tổn thương khô và đóng vảy, bớt sưng. Êkíp tiếp tục điều trị kháng sinh dựa trên diễn biến lâm sàng và kết quả xét nghiệm, bổ sung kháng sinh nhỏ tai.

Sau 6 ngày điều trị, bà Lan hết sốt, các tổn thương zona ở mặt khô, đóng mài, hết mủ, sang thương trong tai không sưng đau, không chảy dịch. Mắt trái hết đỏ, không nhìn mờ. Tuy nhiên, người bệnh vẫn còn đau vùng mặt. Sau một tuần, người bệnh tỉnh táo, chỉ số viêm trong máu giảm nhiều, được xuất viện, tiếp tục sử dụng thuốc theo toa, cần tái khám để theo dõi và quản lý bệnh nền.

Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), các biến chứng của zona có thể bao gồm nhiễm khuẩn tại vùng bóng nước, tổn thương mắt hoặc giảm thị lực. Một số trường hợp có thể xảy ra viêm phổi hoặc viêm não. Người suy giảm miễn dịch có nguy cơ gặp biến chứng nặng hơn.

Bác sĩ khuyến cáo điều trị zona càng sớm càng tốt. Khi tổn thương đã bội nhiễm hoặc xuất hiện biến chứng tại mắt, tai, thần kinh hay các cơ quan khác, người bệnh có thể cần được đánh giá và điều trị phối hợp nhiều chuyên khoa.

WHO khuyến nghị người cao tuổi và những người có bệnh mạn tính tiêm vaccine zona để phòng bệnh. Người từng mắc zona cũng nên tiêm vaccine để giảm nguy cơ mắc lại và các biến chứng liên quan.

Khi xuất hiện đau rát, tăng cảm giác bất thường hoặc các cụm bóng nước một bên cơ thể, đặc biệt ở vùng mặt, quanh mắt hoặc tai, người bệnh cần đi khám sớm để hạn chế biến chứng.

*Tên người bệnh đã được thay đổi