Vi khuẩn răng miệng tấn công tim gây nhiễm trùng

Chị Nhàn, 24 tuổi, sốt và ho suốt 2 tháng, bác sĩ chẩn đoán vi khuẩn từ khoang miệng xâm nhập vào tim gây viêm nội tâm mạc nhiễm trùng.

ThS.BS.CKII Nguyễn Thị Ngọc, khoa Nội tim mạch, Trung tâm Tim mạch, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM, khám ghi nhận có âm thổi bất thường ở tim chị Nhàn. Kết quả siêu âm tim xác định van hai lá hở nặng do đứt dây chằng, có khối sùi di động dính trên van tim. Tiếp tục cấy máu xác định nhiễm Streptococcus sanguinis - một loại vi khuẩn trong hầu họng gây tổn thương van tim, dẫn đến viêm nội tâm mạc nhiễm trùng.

Viêm nội tâm mạc nhiễm trùng xảy ra khi người bệnh bị nhiễm trùng ở một bộ phận khác của cơ thể. Vi khuẩn từ đó di chuyển theo dòng máu, đi đến tim, gây nhiễm trùng tại tim. Vi khuẩn cũng có thể xâm nhập vào cơ thể qua da hoặc miệng, sau đó vào máu đến tim. Đây là lý do khiến bệnh nhân sốt cao không hạ suốt hai tháng, theo bác sĩ Ngọc.

Chị Nhàn có tiền sử viêm họng và viêm nướu răng, lại đang niềng răng, khiến vệ sinh răng miệng khó khăn. Do đó, vi khuẩn dễ dàng xâm nhập khoang miệng, theo đường máu đi đến tim, van tim. Dây chằng van hai lá bị đứt cũng dẫn tới sa lá van, lâu ngày gây hở van tim.

Sau hội chẩn Nội - Ngoại khoa tim mạch, bác sĩ xác định bệnh nhân hở van hai lá nặng, tăng áp lực động mạch phổi, suy tim độ II-III do biến chứng của viêm nội tâm mạc nhiễm trùng, cần điều trị ổn định trước phẫu thuật.

Sau 3 tuần điều trị kháng sinh, tình trạng nhiễm trùng đáp ứng tốt, êkíp lên kế hoạch phẫu thuật. ThS.BS Trần Thúc Khang, Phó khoa Ngoại Tim mạch, Trung tâm Tim mạch, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM, cho biết trong quá trình mổ, êkíp phát hiện van hai lá của bệnh nhân hở nặng do đứt dây chằng lá van trước, khối sùi có màu trắng nhạt, thành phần khác của van còn tốt. Do đó, bác sĩ quyết định sửa van bằng cách cắt bỏ phần lá van tổn thương, cắt khối sùi, khâu rút ngắn dây chằng, bít tiểu nhĩ trái, đặt vòng van nhân tạo để tái lập hình dạng, độ vững và khả năng đóng kín của van.

Theo bác sĩ Khang, người bệnh chưa lập gia đình, việc sửa và giữ được van hai lá tự nhiên giúp bảo tồn chức năng tim, tránh dùng thuốc chống đông kéo dài vốn tiềm ẩn nhiều tác dụng phụ như rong kinh, rong huyết, phải ngưng thuốc nếu mang thai.

Sau mổ 4 giờ, chị Nhàn được rút nội khí quản, chức năng co bóp tim tốt, van tim hoạt động trơn tru, tiếp tục liệu trình kháng sinh điều trị viêm nội tâm mạc nhiễm trùng.

Viêm nội tâm mạc nhiễm trùng nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời sẽ gây ra các biến chứng nghiêm trọng như tổn thương van gây suy tim, có thể tạo các ổ áp xe trong thành tim dẫn tới bung hay thủng van... Khối sùi trong tim di chuyển theo dòng máu có thể gây tắc mạch não (đột quỵ), mạch tạng (thiếu máu, nhồi máu tạng) và mạch ngoại vi (tắc mạch tứ chi cấp tính). Vi khuẩn cũng có thể gây tổn thương giả phình mạch máu ở khắp cơ thể (mạch não, mạch tạng...)

Bác sĩ Ngọc khuyến cáo mọi người nên vệ sinh răng miệng kỹ và khám nha khoa định kỳ để hạn chế nguy cơ vi khuẩn từ miệng xâm nhập vào tim. Trường hợp niềng răng, cần chăm sóc răng niềng đúng cách nhằm loại bỏ thức ăn vụn bám trên răng. Những người có tiền sử bệnh tim bẩm sinh, bệnh van tim, từng phẫu thuật hay can thiệp ở tim, đặt ống ghép nhân tạo, thay van nhân tạo... cần theo dõi dấu hiệu viêm nội tâm mạc nhiễm trùng và can thiệp kịp thời.

* Tên bệnh nhân đã được thay đổi