Sỏi bít tắc niệu quản gây suy thận cấp

Ông Ngọc, 62 tuổi, phát hiện sỏi niệu quản nhưng không tái khám theo dõi, nay sỏi bít tắc gây suy thận cấp và nhiễm trùng.

ThS.BS.CKII Phạm Thanh Trúc, Trung tâm Tiết niệu - Thận học - Nam khoa, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM, cho biết ông Ngọc nhập viện trong tình trạng mặt và chân tay phù nề, mệt mỏi và rối loạn ý thức. Kết quả xét nghiệm độ lọc cầu thận (eGFR) giảm dưới 15 ml/phút/1,73m² kết hợp siêu âm ghi nhận 2 thận ứ nước độ 3, bác sĩ chẩn đoán người bệnh bị suy thận cấp.

Ảnh chụp CT cho thấy người bệnh có sỏi niệu quản hai bên, trong đó sỏi niệu quản bên trái kích thước đến 3 cm, gây bít tắc, biến dạng đường niệu quản hình chữ Z và nhiều sỏi niệu quản, kèm một viên sỏi ở khúc nối bể thận. Tình trạng này khiến dòng nước tiểu từ thận xuống bàng quang bị tắc nghẽn hoàn toàn, dẫn đến suy thận cấp và nhiễm trùng.

Theo bác sĩ Trúc, nếu tán sỏi ngay lúc này có thể khiến vi khuẩn và độc tố xâm nhập ồ ạt vào máu qua các tổn thương niêm mạc, khiến người bệnh bị sốc nhiễm trùng, suy đa tạng, nguy hiểm tính mạng. Êkíp quyết định đặt ống JJ để dẫn lưu nước tiểu ra ngoài thay vì tán sỏi ngay. Điều này giúp giảm áp lực và ổn định tình trạng nhiễm trùng, suy thận cấp, đảm bảo an toàn khi tán sỏi ở giai đoạn sau.

Sau một tuần đặt ống JJ, các chỉ số xét nghiệm máu, nước tiểu ổn định, êkíp dùng ống soi mềm tán sỏi thận và sỏi niệu quản hai bên, lấy sạch sỏi trong một lần cho ông Ngọc.

Để tối ưu hiệu quả phẫu thuật, êkíp sử dụng hệ thống C-arm nhằm định vị chính xác vị trí sỏi. Ngoài ra, công nghệ này còn hỗ trợ kiểm tra tình trạng sỏi tồn dư ngay sau thủ thuật. So với mổ mở, phương pháp này ít xâm lấn, bảo tồn tối đa mô lành, ít mất máu và giảm đau sau mổ cho người bệnh.

Hậu phẫu, sức khỏe ông Ngọc ổn định, chức năng thận phục hồi, độ lọc cầu thận về mức bình thường 85 mL/phút/1,73m². Ông hết phù nề, không còn mệt mỏi và xuất viện sau một ngày. Bác sĩ hướng dẫn người bệnh tái khám định kỳ để rút hai ống JJ.

Kết quả phân tích thành phần sỏi ghi nhận sỏi apatit cacbonat và canxi oxalat monohydrat. Bác sĩ lưu ý người bệnh uống nhiều nước, hạn chế thực phẩm nhiều đạm và oxalat (củ cải, chocolate, các loại hạt...), dùng thuốc kiểm soát PH nước tiểu, chống nhiễm trùng kết hợp thay đổi thói quen sinh hoạt phù hợp, phòng ngừa sỏi tái phát. Do cơ địa dễ tạo sỏi, bác sĩ lưu ý ông Ngọc cần kiểm tra định kỳ để kịp thời can thiệp nếu phát hiện sỏi mới hình thành.

Bác sĩ Trúc khuyến cáo mọi người khám sức khỏe tổng quát và siêu âm bụng định kỳ để phát hiện sớm sỏi đường tiết niệu ngay từ khi chưa có triệu chứng. Khi phát hiện sỏi, người bệnh không chủ quan hay tự ý dùng các bài thuốc dân gian, mẹo truyền miệng để điều trị tại nhà khiến bệnh trầm trọng hơn. Việc can thiệp sai cách cũng có thể khiến sỏi di chuyển lệch vị trí, làm tổn thương niêm mạc, gây chảy máu hoặc tạo ổ nhiễm trùng lan rộng, khiến quá trình điều trị khó khăn và tốn kém.

*Tên người bệnh đã được thay đổi