Nhiều tỉnh ghi nhận ca tử vong do sốt xuất huyết Dengue

Đắk Lắk và Gia Lai vừa ghi nhận những ca tử vong đầu tiên do sốt xuất huyết Dengue trong năm 2026, người bệnh gồm cả thanh niên và người cao tuổi, đều có bệnh nền.

Theo số liệu thống kê của Trung tâm Kiểm soát bệnh tật (CDC) tỉnh Đăk Lăk, tính từ đầu năm đến ngày 12/8, toàn tỉnh ghi nhận 160 ổ dịch sốt xuất huyết (trong đó 67 ổ dịch đang hoạt động), gần 3.700 trường hợp mắc sốt xuất huyết, một trường hợp tử vong. Còn tại Gia Lai, Sở Y tế cho biết, tích lũy từ đầu năm đến cuối tháng 8, toàn tỉnh ghi nhận 5.680 ca mắc, một ca tử vong.

Các tỉnh Tây Nguyên, phía Nam đang là điểm nóng của sốt xuất huyết Dengue. Thời tiết mưa nhiều tạo điều kiện thuận lợi cho véc tơ truyền bệnh phát triển, nguy cơ dịch bệnh tiếp tục gia tăng và lan rộng. TP Đồng Nai hiện là địa phương có nhiều ca tử vong nhất. Theo CDC tỉnh, tính từ đầu năm đến ngày 3/9, toàn tỉnh ghi nhận 6 ca tử vong và hơn 11.500 ca sốt xuất huyết Dengue. Tỉnh Tây Ninh cũng ghi nhận một ca tử vong, hơn 8.430 ca nhiễm bệnh, tính từ đầu năm đến ngày 16/8, tăng 51% so cùng kỳ năm 2025.

Tại TP HCM, tính từ đầu năm đến ngày 6/9 có hơn 31.000 ca sốt xuất huyết Dengue, cao hơn cùng kỳ năm trước. Riêng tuần 31/8-6/9, thành phố ghi nhận 1.338 ca, cao hơn mức trung bình mỗi tuần của 36 tuần đầu năm. Địa phương ghi nhận nhiều ca trở nặng, như trường hợp thiếu nữ 16 tuổi đang điều trị tại bệnh viện Bệnh Nhiệt đới TP HCM. Người bệnh rơi vào sốc, suy hô hấp cấp tiến triển nặng (ARDS), suy nhiều cơ quan, phải chạy ECMO hơn một tháng, chi phí điều trị gần một tỷ đồng dù có bảo hiểm y tế.

Tại phía Bắc, số ca sốt xuất huyết Dengue ít hơn nhưng ngành y tế cũng dự báo trong thời gian tới, số mắc có thể gia tăng theo chu kỳ dịch hàng năm và xuất hiện thêm các ổ dịch mới. Theo CDC Hà Nội, cộng dồn năm 2026 đến ngày 4/9, ghi nhận 2.382 trường hợp mắc bệnh tại 117 trong tổng số 126 phường, xã toàn thành phố.

Các chuyên gia dịch tễ dự đoán, giai đoạn cao điểm mùa dịch vẫn còn kéo dài, số ca mắc sốt xuất huyết Dengue có thể tiếp tục tăng hoặc duy trì ở mức cao đến tháng 11-12.

Những lầm tưởng về sốt xuất huyết Dengue

Theo các chuyên gia, trong cộng đồng còn tồn tại nhiều lầm tưởng về sốt xuất huyết Dengue, điều này có thể khiến người bệnh đối mặt với nguy cơ diễn tiến nặng. Loạt lầm tưởng cũng như những câu chuyện về sốt xuất huyết vừa được tái hiện trong vodcast "Sốt xuất huyết Dengue: Sự thật bất ngờ đằng sau khung ảnh" với sự tham gia của BS.CKII Phan Vĩnh Thọ - Trưởng khoa Nhiễm D, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới TP HCM và nhiếp ảnh gia Ngô Trần Hải An.

Theo bác sĩ Thọ, nhiều người lầm tưởng sốt xuất huyết Dengue chỉ là sốt và xuất huyết. Tuy nhiên, xuất huyết không chỉ là nôn ra máu hay chảy máu bên ngoài mà còn có thể xuất huyết trong cơ thể, ổ bụng hoặc những vị trí khó nhận biết.

Nguy hiểm hơn, sốt xuất huyết Dengue có thể dẫn đến sốc sốt xuất huyết Dengue và suy đa tạng như suy gan, suy thận, viêm cơ tim, tổn thương não... đe dọa tính mạng nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời. Ở người lớn tuổi, tổn thương gan là biến chứng đặc biệt cần lưu ý. "Tổn thương gan trong sốt xuất huyết Dengue như hình với bóng. Có những trường hợp viêm ồ ạt, men gan tăng rất cao và hoại tử tế bào gan rất dữ dội", bác sĩ nói.

Nhiều người lại nghĩ hạ sốt là sắp khỏi bệnh. "Thực tế, giai đoạn nguy hiểm thường rơi vào ngày thứ 3 đến ngày thứ 7, khi người bệnh bắt đầu hạ sốt", bác sĩ Thọ nói. Người bệnh có thể bị thoát huyết tương, tụt huyết áp, sốc và các biến chứng nặng. Đáng lưu ý, người bệnh vẫn có thể tỉnh táo, đi lại bình thường dù bệnh đã chuyển nặng. Năm 2022, bác sĩ gặp một nam sinh viên có dấu hiệu cảnh báo nhưng từ chối nhập viện vì vẫn thấy khỏe. Sáng hôm sau, người bệnh quay lại trong tình trạng tím tái, nguy kịch.

Bác sĩ nhấn mạnh, nếu có các dấu hiệu cảnh báo như giảm sốt nhưng mệt đừ nhiều hơn, đau bụng nhiều, nôn ói nhiều, chảy máu cam, chảy máu chân răng, ói ra máu, tay chân lạnh... người bệnh phải đến ngay cơ sở y tế gần nhất, không cần chờ đến đúng lịch hẹn.

Nhiều người lại nghĩ sốt xuất huyết Dengue là bệnh của trẻ em. Thực tế, số mắc ở người lớn những năm gần đây tăng đáng kể.

Không chỉ vậy, một người có thể mắc sốt xuất huyết Dengue đến 4 lần. Từng mắc bệnh không đồng nghĩa với miễn dịch hoàn toàn, thậm chí lần nhiễm thứ 2 còn có nguy cơ diễn tiến nặng hơn do cơ chế miễn dịch đặc thù của virus Dengue.

Theo bác sĩ Thọ, những lầm tưởng này không chỉ khiến người bệnh diễn tiến nặng, mà còn kéo theo gánh nặng cho gia đình và hệ thống y tế. "Một đứa trẻ hay một người đang khỏe mạnh, chỉ sốt 3-4 ngày rồi diễn tiến rất nặng, phải thở máy, lọc máu", bác sĩ chia sẻ.

Phía sau một ca bệnh nặng không chỉ là cuộc chiến trong phòng hồi sức, mà còn là hàng trăm triệu đồng chi phí điều trị, những ngày nghỉ học, nghỉ làm, mất thu nhập và phải tạm gác lại nhiều dự định.

Chủ động phòng bệnh giảm gánh nặng y tế

Trong bối cảnh sốt xuất huyết Dengue xuất hiện quanh năm và chưa có thuốc điều trị đặc hiệu, chủ động phòng bệnh vẫn là điều quan trọng nhất. Đặc biệt, người trên 60 tuổi, phụ nữ mang thai và người mắc bệnh nền như béo phì, tim mạch, huyết áp, bệnh gan thận... có nguy cơ diễn tiến nặng cao hơn, vì thế càng cần chú ý phòng bệnh.

Các chuyên gia y tế khuyến cáo người dân cần chủ động tránh muỗi đốt và đi khám ngay khi có dấu hiệu nghi ngờ mắc sốt xuất huyết Dengue. Việc thăm khám và thực hiện các xét nghiệm phù hợp có thể hỗ trợ phát hiện bệnh sớm, từ đó giúp theo dõi và xử trí kịp thời.

BS.CKII Phan Vĩnh Thọ nhấn mạnh, hiện nay bên cạnh các biện pháp phòng bệnh truyền thống, tiêm chủng là giải pháp bổ sung giúp phòng ngừa chủ động, góp phần giảm nguy cơ mắc bệnh và diễn tiến nặng. "Kết hợp tiêm chủng với kiểm soát lăng quăng, diệt muỗi và phát hiện sớm, mỗi người đều có thể chủ động bảo vệ bản thân và gia đình trước sốt xuất huyết Dengue", bác sĩ nói.