Tổn thương phổi do bệnh phổi mô kẽ

Ông Kinh, 60 tuổi, ốm sốt, khó thở, bác sĩ chẩn đoán bệnh phổi mô kẽ gây tổn thương mô phổi.

Ông Kinh mắc bệnh tiểu đường type 2 hơn 26 năm, tăng huyết áp và từng điều trị lao phổi trong 6 tháng. Ông đến Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM khám, nồng độ oxy trong máu (SpO2) giảm còn 82%, viêm phổi nặng, lượng đường trong máu tăng cao kéo dài, với HbA1c 10,92% (bình thường dưới 5,7%).

BS.CKI Nguyễn Thanh Thùy, đơn vị Hô hấp, khoa Nội Tổng hợp, chỉ định hỗ trợ hô hấp bằng oxy lưu lượng cao qua mũi (HFNC), kết hợp điều trị kháng sinh và kiểm soát đường huyết. Trong quá trình điều trị, kết quả chụp CT phổi ghi nhận nhiều vùng tổn thương lan rộng ở cả hai bên phổi. Một số khu vực có dấu hiệu tổn thương nặng, mô phổi bị thay đổi, giảm khả năng trao đổi khí.

Từ các dấu hiệu trên, người bệnh được làm thêm xét nghiệm đánh giá hoạt động của hệ miễn dịch và các bệnh tự miễn có thể gây tổn thương phổi. Kết quả cho thấy ông Kinh dương tính với hai loại kháng thể EJ và Mi-2β.

Bác sĩ Thùy giải thích EJ là một loại tự kháng thể có liên quan chặt chẽ với hội chứng kháng synthetase - nhóm bệnh tự miễn có thể gây tổn thương phổi mô kẽ. Trong khi đó, Mi-2β thường liên quan đến nhóm viêm cơ tự miễn, đặc biệt là viêm da cơ. Kết hợp kết quả xét nghiệm với hình ảnh CT, bác sĩ xác định ông Kinh mắc bệnh phổi mô kẽ liên quan yếu tố tự miễn.

Theo bác sĩ Thùy, bệnh phổi mô kẽ là nhóm bệnh gây tổn thương cấu trúc bao quanh các phế nang - nơi trao đổi khí oxy và CO2, có thể dẫn đến viêm, dày hoặc xơ hóa mô phổi. Khi tổn thương tiến triển, phổi trở nên kém đàn hồi, khả năng đưa oxy vào máu suy giảm, khiến người bệnh khó thở, mệt mỏi và giảm khả năng gắng sức. Một số trường hợp bệnh có thể liên quan đến các bệnh tự miễn. Trường hợp ông Kinh, một đợt viêm phổi nặng khiến bệnh phổi mô kẽ sẵn có diễn tiến cấp tính. Bác sĩ tình cờ phát hiện tổn thương mô kẽ qua hình ảnh CT ngực.

Sau 10 ngày điều trị, tình trạng hô hấp của người bệnh cải thiện rõ, được xuất viện.

Bác sĩ Thùy lưu ý biểu hiện hết khó thở không đồng nghĩa bệnh phổi mô kẽ biến mất. Đây là nhóm bệnh cần được theo dõi lâu dài, bởi mức độ tổn thương phổi có thể thay đổi theo thời gian. Với các trường hợp liên quan yếu tố tự miễn, người bệnh cần được bác sĩ đánh giá nguyên nhân, mức độ tổn thương và xây dựng kế hoạch điều trị.

Mỗi người có thể chủ động bảo vệ sức khỏe hô hấp bằng cách không hút thuốc, tránh khói thuốc, hạn chế tiếp xúc với bụi, hóa chất, nấm mốc; tiêm vaccine phòng bệnh hô hấp theo khuyến cáo. Nếu khó thở kéo dài, ho dai dẳng, nhanh mệt khi vận động hoặc triệu chứng hô hấp tái diễn, người bệnh cần đi khám. Người lớn tuổi, mắc bệnh nền tim mạch, đái tháo đường hoặc bệnh phổi nên đi khám sớm khi có triệu chứng bất thường.