Máy phá rung tim tự động (ICD) là thiết bị cấy dưới da vùng ngực bệnh nhân, nối với tim bằng dây điện cực để theo dõi nhịp tim liên tục. Khi phát hiện cơn loạn nhịp thất như rung thất hoặc tim đập quá nhanh, máy sẽ phát sốc điện nhằm đưa nhịp tim trở lại bình thường, phòng nguy cơ đột tử.
Trong một số trường hợp, dây điện cực gặp trục trặc có thể tạo tín hiệu nhiễu khiến thiết bị hiểu nhầm là cơn loạn nhịp nguy hiểm và phát sốc điện không cần thiết. Đây là tình trạng "sốc nhầm", gây hoảng sợ và ảnh hưởng lớn đến người bệnh.
Với người đàn ông này, trong một buổi sáng, máy ICD liên tục phát sốc điện 5 lần dù không xuất hiện cơn loạn nhịp thực sự. "Cứ vài giây máy lại giật điện một lần khiến tôi rất lo lắng", bệnh nhân cho bác sĩ biết khi đến Bệnh viện Gia An 115 khám.
Người này từ 18 tuổi bắt đầu thỉnh thoảng xuất hiện cơn hồi hộp, tim đập nhanh thoáng qua, mỗi năm vài lần rồi tự hết, khám nhiều lần không phát hiện bất thường tim mạch. Năm 2019, một cơn loạn nhịp tim nhanh khiến anh nhập viện cấp cứu, được chẩn đoán mắc hội chứng Brugada - bệnh lý rối loạn nhịp tim di truyền có thể gây rung thất và đột tử ở người tưởng như khỏe mạnh. Khoảng 7 năm trước, để phòng nguy cơ đột tử, anh được cấy máy phá rung tim tự động.
Ngày 10/6, ThS.BS Nguyễn Khiêm Thao, Trưởng khoa Nội Tổng hợp Bệnh viện Gia An 115, cho biết êkíp xác định dây điện cực ICD cũ trong lồng ngực bệnh nhân gặp trục trặc tạo nhiễu dẫn đến sốc điện nhầm. Các bác sĩ quyết định thay bằng máy phá rung tim cấy dưới da hoàn toàn (S-ICD), với dây điện cực nằm ngoài tim bệnh nhân để giảm nguy cơ sự cố điện cực tương tự.
Khác máy ICD truyền thống có dây điện cực đưa vào tim qua đường tĩnh mạch (như máy bệnh nhân đang dùng và gây sự cố), thiết bị S-ICD đặt hoàn toàn dưới da mà không đi vào buồng tim hay lòng mạch máu.
Các bác sĩ cấy máy phá rung cho bệnh nhân. Ảnh: Bệnh viện cung cấp
Theo bác sĩ Thao, dây điện cực của máy ICD truyền thống đặt trong tim có ưu điểm là ghi nhận tín hiệu trực tiếp, năng lượng phá rung thấp. Tuy nhiên, theo thời gian dây có nguy cơ gãy, nứt, gây nhiễm trùng trong tim hoặc tổn thương mạch máu.
Trong khi đó, máy S-ICD không đưa dây điện cực vào buồng tim nên hạn chế các biến chứng liên quan đến mạch máu, nhiễm trùng tim hoặc hỏng dây điện cực. Tuy nhiên thiết bị giá thành cao, phù hợp với người còn trẻ, cần mang lâu dài hoặc có nguy cơ cao biến chứng nội mạch.
Sau can thiệp thay máy, sức khỏe bệnh nhân trên ổn định, sinh hoạt gần như bình thường.
Máy phá rung tim truyền thống - ICD (hình bên trái) và máy phá rung tim cấy dưới da hoàn toàn, S-ICD (hình bên phải). Ảnh: Bệnh viện cung cấp
Bác sĩ lưu ý máy phá rung tim có thể sốc nhầm vì nhiều nguyên nhân. Do đó máy cần được kiểm tra định kỳ để đánh giá hoạt động thiết bị và xử trí kịp thời.
Rối loạn nhịp tim có thể âm thầm trong nhiều năm và dễ bị bỏ sót. Một số trường hợp chỉ được phát hiện khi xuất hiện cơn loạn nhịp nặng, bệnh nhân ngất hay gần ngất hoặc đột tử. Do đó, người có triệu chứng hồi hộp kéo dài, tim đập nhanh bất thường, ngất hoặc gần ngất không rõ nguyên nhân, hay gia đình có người đột tử khi còn trẻ, nên khám chuyên sâu về rối loạn nhịp tim để được chẩn đoán sớm.
