Thuốc được Viện Y tế và Chăm sóc Sức khỏe Quốc gia Anh (NICE) phê duyệt điều trị cho bệnh nhân ung thư buồng trứng, ung thư phúc mạc và ung thư ống dẫn trứng. Điều kiện tiếp cận thuốc là người bệnh đã kháng hóa trị và khối u có biểu hiện protein FRα (còn gọi là thụ thể folate alpha).
Theo Dịch vụ Y tế Quốc gia Anh (NHS), đây là bước đột phá trong điều trị ung thư buồng trứng thể kháng thuốc, tức khó chữa, BBC đưa tin hôm 9/6.
Mirvetuximab soravtansine do hãng dược phẩm AbbVie phát triển, hoạt động theo cơ chế kháng thể liên hợp thuốc (ADC) - phương pháp điều trị trúng đích tiên tiến. Phương pháp hóa trị truyền thống vốn tiêu diệt cả tế bào ung thư lẫn tế bào khỏe mạnh và gây suy kiệt cơ thể. Còn loại thuốc này hoạt động như một "con ngựa thành Troy", bởi kháng thể trong thuốc đóng vai trò "dẫn đường".
Cụ thể, khi vào cơ thể, kháng thể thuốc chủ động tìm kiếm và bám vào một loại protein đặc hiệu xuất hiện trên bề mặt tế bào ung thư buồng trứng gọi là thụ thể folate alpha (FRα). Thuốc xâm nhập vào bên trong tế bào bệnh và giải phóng chất độc để phá hủy khối u từ trong, nhờ vậy bảo vệ tối đa các mô lành xung quanh u.
Thuốc được truyền qua đường tĩnh mạch theo liệu trình 3 tuần một lần, mỗi lần kéo dài từ 2 đến 4 tiếng với liều lượng tính theo cân nặng của từng người. Mỗi lọ thuốc 100 mg có giá niêm yết 4.950 bảng Anh (hơn 163 triệu đồng, chưa thuế VAT), tuy nhiên NHS England sẽ mua với mức giá ưu đãi riêng theo thỏa thuận bảo mật với hãng dược. Xứ Wales và Bắc Ireland dự kiến cũng áp dụng chính sách chi trả này, trong khi Scotland sẽ đưa ra quyết định độc lập.
Về hiệu quả điều trị, theo kết quả thử nghiệm lâm sàng toàn cầu trên 453 bệnh nhân, công bố trên tạp chí y khoa New England Journal of Medicine (NEJM), nhóm sử dụng thuốc đạt thời gian sống trung bình 16,5 tháng, so với 12,8 tháng của nhóm hóa trị. Thời gian kiểm soát bệnh không tiến triển xấu của nhóm dùng thuốc trung bình 5,6 tháng, so với 4 tháng ở nhóm điều trị truyền thống.
Thuốc này hiện chưa được Bộ Y tế cấp phép sử dụng tại Việt Nam.
Liệu pháp nhắm trúng đích giúp giảm độc tính lên cơ thể. Nghiên cứu của NEJM ghi nhận tỷ lệ gặp tác dụng phụ nghiêm trọng từ độ 3 trở lên ở nhóm dùng thuốc là 41,7%, so với 54,1% của nhóm hóa trị. Số bệnh nhân phải bỏ dở liệu trình vì không dung nạp thuốc cũng giảm từ 15,9% xuống còn 9,2%.
Các phản ứng phụ thường gặp gồm nhìn mờ, khô mắt, mệt mỏi, buồn nôn và giảm tế bào máu, được cho là trong tầm kiểm soát nhờ các biện pháp chăm sóc hỗ trợ.
Bà Patricia Hill, 64 tuổi, ở Bắc London, người dùng thuốc này từ tháng 1 năm nay sau khi thất bại với nhiều đợt hóa trị, mô tả sự khác biệt giữa hai phương pháp như "ngày và đêm". Không bị tác dụng phụ, bà Hill có thể đi ăn ở nhà hàng, xem kịch, thưởng ngoạn lễ hội hoa và sang Ireland thăm người thân thay vì phải nằm liệt giường sau hóa trị như trước.
Tương tự, bà Jenny Green, 71 tuổi, ở Hertfordshire, tham gia thử nghiệm lâm sàng, cho biết cơ thể bà đáp ứng rất tốt, hầu như không gặp phản ứng phụ nào. Xét nghiệm ghi nhận các nốt ung thư đang thu nhỏ lại và chỉ số máu dần trở về mức bình thường.
Bà Patricia Hill cảm thấy như lấy lại được phần lớn cuộc sống bình thường sau khi dùng mirvetuximab soravtansine từ tháng 1 năm nay. Ảnh: Patricia Hill
(Theo NHS England, The BMJ, BBC)
