Liệt hai chân do rò mạch máu tủy ngực

Bà Hồng, 68 tuổi, yếu liệt hai chân, mất kiểm soát tiểu tiện, bác sĩ phát hiện rò động tĩnh mạch màng cứng khiến tủy ngực phù.

Bà Hồng đột ngột tê rần hai chân hai tuần rồi nặng tăng dần, đi lại khó khăn, bác sĩ ở bệnh viện gần nhà chẩn đoán bệnh cơ xương khớp và kê thuốc điều trị. 4 ngày sau, hai chân bà yếu nhanh, không thể tự đứng, tiểu tiện không tự chủ, đến Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM kiểm tra.

BS.CKII Dương Đình Hoàn, Trưởng Đơn vị Can thiệp thần kinh, Trung tâm Chẩn đoán hình ảnh và Điện quang can thiệp, cho biết phản xạ hai chân của người bệnh còn khoảng 1/4 so với bình thường. Diễn tiến yếu liệt nhanh kèm rối loạn tiểu tiện không phù hợp với thoái hóa cột sống thông thường, nghi ngờ tổn thương tủy sống.

Kết quả chụp MRI cột sống ngực cho thấy một khoang rỗng trong tủy kéo dài từ đốt sống ngực T7 đến hết chiều dài tủy. Đồng thời, nhiều mạch máu giãn ngoằn ngoèo xuất hiện trong ống sống đoạn T7-T10 và có biểu hiện bắt thuốc sớm ở thì động mạch - dấu hiệu có thể rò động tĩnh mạch màng cứng tủy ngực. Kết quả chụp mạch số hóa xóa nền (DSA) xác định lỗ rò nằm ở vùng ngực, được cấp máu từ nhánh động mạch liên sườn T9 bên trái, sau đó dòng máu bất thường đổ trực tiếp vào đám rối tĩnh mạch trong ống sống.

Theo bác sĩ Hoàn, khi có lỗ rò, dòng máu động mạch áp lực cao đi thẳng vào hệ tĩnh mạch quanh tủy. Tình trạng này làm tăng áp lực tĩnh mạch, cản trở quá trình máu thoát khỏi tủy, gây ứ máu, phù và thiếu oxy mô tủy, lâu dần ảnh hưởng đến chức năng vận động và cảm giác.

Người bệnh được can thiệp nội mạch nhằm xử lý trực tiếp nguyên nhân gây tổn thương tủy. Bác sĩ chọc đường nhỏ tại động mạch đùi phải, đưa vi ống thông theo hệ mạch đến nhánh động mạch liên sườn T9 trái, tiếp cận vị trí lỗ rò và bơm vật liệu gây tắc mạch chuyên dụng. Hình ảnh chụp DSA kiểm tra ngay sau can thiệp cho thấy dòng máu bất thường qua lỗ rò được bít hoàn toàn.

Một ngày sau thủ thuật, bà Hồng có thể cử động hai chân và bắt đầu tập đi dưới sự hỗ trợ của nhân viên y tế. Sau hai ngày theo dõi, bà tự đứng được, xuất viện và tiếp tục phục hồi chức năng để cải thiện sức cơ, khả năng vận động.

Rò động tĩnh mạch màng cứng tủy thường gặp ở người lớn tuổi và có thể diễn tiến âm thầm. Ban đầu người bệnh thường có cảm giác đau lưng, tê hoặc nặng chân, dễ nhầm với thoái hóa cột sống hoặc bệnh xương khớp. Khi tổn thương tiến triển, người bệnh có thể yếu hai chân, mất khả năng đi lại và rối loạn chức năng bàng quang.

Bác sĩ Đức khuyên người bệnh khi xuất hiện các dấu hiệu bất thường này nên đi khám để loại trừ tổn thương tủy. Điều trị trước khi tủy tổn thương không hồi phục giúp tăng cơ hội bảo tồn và phục hồi chức năng vận động.

*Tên của người bệnh đã được thay đổi