4 yếu tố làm tăng nguy cơ phì đại tuyến tiền liệt
Phì đại tuyến tiền liệt thường gặp ở nam giới trung niên và cao tuổi, có thể gây rối loạn tiểu tiện và ảnh hưởng chất lượng cuộc sống.
Phì đại tuyến tiền liệt là tình trạng tuyến tiền liệt tăng kích thước lành tính, không phải ung thư. Khi tuyến phình to, niệu đạo có thể bị chèn ép, khiến dòng nước tiểu khó thoát, gây tiểu yếu, tiểu khó, tiểu nhiều lần hoặc tiểu đêm.
Theo bác sĩ Nguyễn Ngọc Tân, khoa Tiết niệu - Nam học, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội, tình trạng nghẽn nước tiểu kéo dài không điều trị dẫn đến viêm bàng quang, lâu dần có thể suy giảm chức năng bàng quang, tăng nguy cơ bí tiểu, nhiễm trùng đường tiết niệu, sỏi bàng quang và ảnh hưởng chức năng thận.
Nguy cơ mắc bệnh tăng theo tuổi, đồng thời liên quan đến yếu tố gia đình và một số bệnh lý chuyển hóa.
Tuổi cao
Theo bác sĩ Tân, tuổi là yếu tố nguy cơ rõ nhất của phì đại tuyến tiền liệt. Tuyến tiền liệt có một giai đoạn tăng trưởng từ khoảng 25 tuổi và tiếp tục phát triển theo thời gian nên bệnh phổ biến hơn ở nam giới trung niên và cao tuổi.
Quá trình lão hóa đi kèm những thay đổi về hormone nam, được cho là góp phần vào sự phát triển của tuyến tiền liệt. Tuy nhiên, tuyến càng lớn không đồng nghĩa triệu chứng càng nặng. Vị trí mô tuyến phát triển và mức độ chèn ép niệu đạo cũng quyết định tình trạng rối loạn tiểu tiện.
Tiền sử gia đình
Nam giới có cha, anh em trai hoặc người thân từng mắc phì đại tuyến tiền liệt có nguy cơ mắc bệnh cao hơn, đặc biệt trường hợp phát bệnh sớm hoặc nhiều người trong gia đình cùng mắc.
Bác sĩ Tân tư vấn cho người bệnh phì đại tuyến tiền liệt. Ảnh: Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh
Thừa cân, béo phì
Béo phì liên quan đến nguy cơ phì đại tuyến tiền liệt và các triệu chứng đường tiểu dưới. Mỡ thừa, đặc biệt vùng bụng, thường đi kèm viêm mạn tính và rối loạn chuyển hóa, có thể tác động đến sự phát triển của mô tuyến.
Duy trì cân nặng hợp lý, vận động thường xuyên và ăn uống cân bằng giúp kiểm soát sức khỏe chuyển hóa, có lợi cho sức khỏe tiết niệu và tổng thể.
Đái tháo đường và rối loạn chuyển hóa
Đái tháo đường type 2 và một số rối loạn chuyển hóa được ghi nhận liên quan đến nguy cơ phì đại tuyến tiền liệt. Các bất thường về đường huyết, mạch máu và chức năng cơ bàng quang có thể khiến triệu chứng đường tiểu dưới rõ hơn.
Nam giới trung niên và cao tuổi nên kiểm soát đường huyết, huyết áp, cân nặng và mỡ máu, đồng thời duy trì hoạt động thể chất phù hợp để hạn chế các yếu tố nguy cơ chuyển hóa.
Bác sĩ Tân khuyến cáo nam giới nên đi khám khi tiểu khó, tiểu yếu hoặc ngắt quãng, tiểu nhiều lần, tiểu đêm, tiểu gấp hoặc cảm giác tiểu không hết. Những biểu hiện này có thể do phì đại tuyến tiền liệt nhưng cũng gặp ở nhiều bệnh lý tiết niệu khác. Nếu bí tiểu đột ngột, người bệnh cần được cấp cứu để giải phóng tắc nghẽn và tránh biến chứng.
