Nhiều người thường xuyên kiểm tra huyết áp, mỡ máu nhưng lại ít quan tâm đến sức khỏe thận cho đến khi bệnh tiến triển nghiêm trọng. Bác sĩ Harsha Mandadi Varadaraju, chuyên về thận học tại Bệnh viện Amrita (Ấn Độ), cho biết thận là cơ quan làm việc thầm lặng. Mỗi ngày, thận lọc khoảng 180 lít máu, giúp điều hòa huyết áp, cân bằng khoáng chất, đào thải độc tố và hỗ trợ sản xuất hồng cầu. Tuy nhiên, quá trình suy giảm chức năng thận tự nhiên có thể bắt đầu sau tuổi 40 mà nhiều người không nhận ra.
Nguy cơ mắc bệnh thận tăng sau tuổi 40
Các chuyên gia cho biết nguy cơ bệnh thận không tăng đều theo tuổi mà thường tăng đáng kể sau tuổi 40, đặc biệt khi đi kèm các bệnh lý chuyển hóa.
Tiểu đường là nguyên nhân phổ biến dẫn đến suy thận. Bên cạnh đó, tăng huyết áp, béo phì, gan nhiễm mỡ và thói quen lạm dụng thuốc giảm đau - thường gặp hơn khi lớn tuổi - cũng làm tăng áp lực lên thận.
Thói quen tiêu thụ thực phẩm siêu chế biến, đồ ăn nhiều muối, nước ngọt có đường, thức ăn nhanh hay xu hướng ăn quá nhiều protein cũng khiến nguy cơ bệnh thận gia tăng. Theo bác sĩ Varadaraju, yếu tố nguy hiểm của bệnh thận là tiến triển âm thầm. Nhiều người chỉ phát hiện bệnh khi đã xuất hiện phù, khó thở, mệt mỏi hoặc huyết áp mất kiểm soát - thường ở giai đoạn muộn.
Phát hiện sớm là yếu tố quan trọng
Người trên 40 tuổi nên kiểm tra chức năng thận mỗi năm một lần, đặc biệt nếu có tiểu đường, tăng huyết áp hoặc tiền sử gia đình mắc bệnh thận. Những xét nghiệm cơ bản như đo creatinine máu, xét nghiệm nước tiểu hay theo dõi huyết áp chỉ mất ít phút nhưng có thể giúp phát hiện sớm tổn thương thận trước khi bệnh tiến triển nặng, theo bác sĩ Varadaraju.
Cách bảo vệ thận sau tuổi 40
Bệnh thận có thể phòng ngừa hoặc làm chậm tiến triển nếu được phát hiện sớm. Việc chủ động kiểm tra sức khỏe từ tuổi trung niên có thể giúp giảm nguy cơ suy thận và cải thiện chất lượng sống khi về già. Duy trì sức khỏe thận không đến từ những chế độ ăn cực đoan hay "siêu thực phẩm", mà phụ thuộc chủ yếu vào thói quen ăn uống duy trì hàng ngày.
Ăn nhiều thực phẩm tươi, ưu tiên bữa ăn nấu tại nhà, uống đủ nước và hạn chế đồ chế biến sẵn, muối, đường là những nguyên tắc quan trọng để bảo vệ chức năng thận. Xu hướng ăn quá nhiều protein với quan niệm "càng nhiều càng tốt" có thể tạo thêm áp lực cho thận, đặc biệt ở người có nguy cơ bệnh thận hoặc mắc bệnh chuyển hóa. Đôi khi, những bữa ăn đơn giản và điều độ lại là lựa chọn tốt nhất cho sức khỏe lâu dài.
Để duy trì chức năng thận khỏe mạnh, chuyên gia thận khuyến nghị bên cạnh kiểm tra sức khỏe định kỳ cần kiểm soát tốt đường huyết và huyết áp, duy trì cân nặng hợp lý, hạn chế lạm dụng thuốc giảm đau.
(Theo Times of India)
