Ghrelin còn được gọi là "hormone gây đói" vì có tác dụng kích thích thèm ăn và làm tăng nhu cầu nạp thức ăn. Hormone này còn tham gia vào quá trình sản xuất năng lượng, hỗ trợ tiêu hóa, duy trì ổn định đường huyết và có vai trò chống viêm.
Điều chỉnh thèm ăn
Dạ dày và ruột non là nơi tiết ra ghrelin. Hormone này gửi tín hiệu đến não bộ rằng cơ thể cần nạp năng lượng, từ đó thúc đẩy hành vi ăn uống. Nồng độ ghrelin có thể tăng khi dạ dày trống rỗng, đường huyết thấp, căng thẳng hoặc dưới tác động của một số yếu tố khác.
Ghrelin có liên quan chặt chẽ đến cân nặng vì ảnh hưởng trực tiếp đến lượng thức ăn tiêu thụ. Ăn kiêng không hợp lý có thể làm nồng độ ghrelin tăng cao, gây rối loạn chuyển hóa và khiến quá trình giảm cân bền vững khó khăn hơn.
Kích hoạt giải phóng hormone tăng trưởng
Ghrelin còn đóng vai trò kích thích cơ thể giải phóng hormone tăng trưởng ở người (HGH). Đây là hormone thiết yếu cho sự phát triển và chuyển hóa, đặc biệt quan trọng ở trẻ em. Suy giảm tiết ghrelin có thể dẫn đến thiếu hụt HGH, làm trẻ chậm phát triển và gia tăng nguy cơ gặp các vấn đề thể chất khác.
Cân bằng năng lượng
Ghrelin giữ vai trò quan trọng trong quá trình chuyển hóa năng lượng, giúp cơ thể tạo năng lượng từ thức ăn và duy trì cân bằng năng lượng tổng thể. Hormone này cũng hỗ trợ tích trữ năng lượng dưới dạng chất béo để sử dụng khi cần thiết.
Duy trì lượng đường trong máu
Ghrelin tác động đến điều hòa đường huyết theo nhiều cơ chế khác nhau. Khi bạn đói, ghrelin có thể làm tăng đường huyết nhằm cung cấp năng lượng và ngăn ngừa hạ đường huyết. Đồng thời, ghrelin góp phần ức chế tiết insulin, từ đó hạn chế lượng glucose được tế bào hấp thụ để dự trữ hoặc chuyển hóa.
Giảm phản ứng viêm
Ghrelin hỗ trợ giảm phản ứng viêm, bảo vệ các cơ quan nội tạng, đồng thời thúc đẩy quá trình đốt mỡ, góp phần duy trì cân nặng ổn định.
Một số tình trạng có thể làm tăng sản xuất ghrelin, bao gồm ăn kiêng quá mức, phẫu thuật giảm cân, chứng chán ăn tâm thần và hội chứng Prader-Willi, dẫn đến nồng độ hormone tăng cao kéo dài. Các yếu tố lối sống như căng thẳng, thiếu ngủ hoặc chất lượng giấc ngủ kém cũng ảnh hưởng đến tiết ghrelin.
Để kiểm soát nồng độ ghrelin, người trưởng thành nên tăng cường bổ sung protein nạc từ cá, trứng, thịt gia cầm và các loại đậu. Ngủ đủ giấc, tập thể dục đều đặn khoảng 30 phút mỗi ngày, ít nhất 5 ngày mỗi tuần cũng giúp điều hòa hormone này. Duy trì cân nặng hợp lý và tránh ăn kiêng quá khắt khe có vai trò quan trọng trong việc hạn chế những biến động bất lợi của ghrelin.
(Theo Very Well Health)
| Độc giả gửi câu hỏi về bệnh nội tiết tại đây để bác sĩ giải đáp |
