Dùng 'radar điện toán' theo dõi song thai nguy cơ cao

Chị Bích, 34 tuổi, mang song thai trong đó một thai chậm phát triển, được theo dõi bằng CTG điện toán để đánh giá sức khỏe và xác định thời điểm sinh an toàn.

Bác sĩ Hoàng Tiến Lên, Trung tâm Sản Phụ khoa, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội, cho biết CTG điện toán là phương pháp theo dõi tim thai và cơn co tử cung thông qua monitor sản khoa. Thông thường, việc phân tích kết quả chủ yếu dựa trên đánh giá và kinh nghiệm lâm sàng của bác sĩ. Với CTG điện toán, hệ thống sử dụng thuật toán thông minh để phân tích tự động dữ liệu tim thai, cơn co tử cung theo từng đơn vị 1/16 phút (3,75 giây), nhờ đó giúp chuẩn hóa dữ liệu, loại bỏ sai số khi nhiều người quan sát.

Theo bác sĩ Lên, CTG điện toán giống như một "radar" liên tục theo dõi nhịp tim thai và cơn co tử cung, giúp phát hiện sớm những bất thường, đặc biệt ở các thai kỳ nguy cơ cao như thai chậm phát triển. Từ đó, bác sĩ có thêm cơ sở để quyết định thời điểm can thiệp phù hợp.

Chị Bích từng đình chỉ thai kỳ song sinh ở tuần 19 do biến chứng truyền máu song thai, dị tật thai. Sau đó, chị thụ tinh trong ống nghiệm mang song thai, theo dõi thai kỳ tại Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội. Siêu âm ở tuần 29 cho thấy cổ tử cung chỉ còn 10 mm trong khi ở tuổi thai này thường trên 25 mm. Bác sĩ Lên đánh giá chị có nguy cơ sinh non, chỉ định nhập viện.

Thai nhi lúc này ước tính nặng khoảng 1,2 kg và 1,4 kg, nếu chào đời thời điểm này dễ suy hô hấp do phổi chưa trưởng thành, nhẹ cân, khó tự bú. Chị Bích được điều trị nội khoa bằng thuốc giảm co, hỗ trợ nội tiết và theo dõi tại viện. Chị đáp ứng thuốc tốt, chiều dài cổ tử cung dao động trong mức 6-8 mm. Bác sĩ tiên lượng có thể giữ thai đến khoảng 38 tuần nếu sức khỏe mẹ và hai thai tốt.

Khi thai 33 tuần, một thai có dấu hiệu chậm phát triển. Kế hoạch theo dõi thay đổi, mục tiêu không còn chỉ là kéo dài thai kỳ, mà xác định thời điểm sinh an toàn, tránh nguy cơ sinh non tháng thai hoặc ngừng phát triển trong tử cung.

Khi thai được 36 tuần 2 ngày, CTG điện toán ghi nhận dấu hiệu bất lợi. Dù dao động nội tại ngắn hạn của nhịp tim thai vẫn trong giới hạn cho phép, chỉ số high episode (giai đoạn nhịp tim thai dao động mạnh, phản ánh thai khỏe và đáp ứng tốt trong tử cung) bằng 0. Kết hợp với cân nặng thai chỉ 1,9 kg (bách phân vị 2%), bác sĩ lo ngại thai có thể ngừng phát triển nếu tiếp tục kéo dài thai kỳ nên chỉ định mổ lấy thai chủ động.

Hai bé gái chào đời nặng 1,9 kg và 2,3 kg. Nhờ thai kỳ được kéo dài thêm hơn 7 tuần, phổi thai có thêm thời gian trưởng thành, hai bé không cần hỗ trợ hô hấp. Sau 4 ngày, ba mẹ con chị Bích xuất viện khỏe mạnh.

Bác sĩ Lên cho biết với thai kỳ nguy cơ cao, thành công là giữ thai lâu hơn trong giới hạn an toàn. Thai ổn định, mỗi ngày trong bụng mẹ giúp trẻ có thêm thời gian trưởng thành. Khi các chỉ số theo dõi cho thấy dấu hiệu bất lợi, can thiệp đúng lúc giúp an toàn cho thai nhi.

Thai phụ mang song thai, có tiền sử mất thai, sinh non, hoặc được cảnh báo cổ tử cung ngắn, thai chậm phát triển nên khám đúng lịch tại cơ sở có chuyên khoa sản và sơ sinh phối hợp. Trường hợp đau bụng từng cơn, ra máu, dịch âm đạo, thai máy bất thường hoặc có dấu hiệu khác lạ, thai phụ cần đi viện ngay.