Bé gái 2 tháng tuổi mắc giang mai
Em bé 2 tháng tuổi sốt, xuất hiện nhiều sẩn đỏ điều trị viêm da cơ địa không bớt, kết quả sàng lọc xác định mắc giang mai.
Ngày 17/8, bác sĩ Nguyễn Minh Hường, Phòng khám Các bệnh lây truyền qua đường tình dục thuộc Bệnh viện Da liễu Trung ương, cho biết bé gái sinh thường đủ tháng. Trong suốt thai kỳ, người mẹ không xét nghiệm sàng lọc giang mai và không được điều trị bệnh. Trước khi nhập viện hai tuần, bé xuất hiện nhiều sẩn đỏ có viền vảy ở đầu, lưng, tay chân cùng lòng bàn tay, lòng bàn chân, kèm theo sốt cao.
Bác sĩ xác định bệnh nhi mắc giang mai bẩm sinh, điều trị bằng Benzyl Penicillin G truyền tĩnh mạch trong 10 ngày. Khoảng hai giờ sau mũi tiêm penicillin đầu tiên, bé sốt 39 độ C, phát ban đỏ lan tỏa khắp cơ thể. Bác sĩ chẩn đoán đây là phản ứng Jarisch-Herxheimer, một dạng viêm cấp tính thường xảy ra trong những giờ đầu điều trị giang mai bằng penicillin chứ không phải dị ứng thuốc. Êkíp điều trị cho trẻ dùng thuốc hạ sốt và tiêm tĩnh mạch corticoid, theo dõi sát sao rồi tiếp tục truyền penicillin theo đúng phác đồ.
Sau khoảng 6 giờ, tình trạng sức khỏe của bé cải thiện rõ rệt, hết sốt và không ghi nhận thêm biểu hiện bất thường nào khác. Sau 10 ngày, các tổn thương ngoài da mờ dần, thể trạng ổn định, bé xuất viện và phải tái khám định kỳ để kiểm tra huyết thanh học.
Người mẹ cũng có kết quả xét nghiệm dương tính với giang mai, điều trị theo phác đồ dành cho người lớn.
Dấu hiệu bệnh giang mai trên tay trẻ. Ảnh: Bệnh viện cung cấp
Giang mai bẩm sinh hình thành khi xoắn khuẩn Treponema pallidum lây từ mẹ sang con trong thai kỳ. Quá trình lây nhiễm thường diễn ra từ tháng thứ 4 hoặc thứ 5 khi màng nhau thai mỏng dần, tạo điều kiện cho máu mẹ và máu thai nhi trao đổi chất, từ đó xoắn khuẩn xâm nhập qua nhau thai để gây bệnh.
Mức độ nặng, bệnh gây các biến chứng sản khoa như sảy thai, thai chết lưu, sinh non hoặc đẻ non dẫn đến tử vong.
Mức độ nhẹ, trẻ chào đời khỏe mạnh nhưng sau vài ngày hoặc vài tháng sẽ xuất hiện các tổn thương gọi là giang mai bẩm sinh sớm, bao gồm phỏng nước, bong vảy ở lòng bàn tay và bàn chân, sổ mũi, khụt khịt mũi, viêm xương sụn, nổi hạch, gan lách to, viêm màng não cùng viêm màng mạch võng mạc.
Trẻ phát bệnh sau hai tuổi được gọi là giang mai bẩm sinh muộn với các biểu hiện viêm mắt, viêm tai, viêm khớp, dị dạng xương và di chứng từ giai đoạn sớm.
Theo thống kê của Tổ chức Y tế Thế giới, riêng năm 2022 ghi nhận khoảng 700.000 trường hợp giang mai bẩm sinh cùng 390.000 kết cục thai kỳ bất lợi như thai chết lưu, tử vong sơ sinh, sinh non và trẻ mắc bệnh. Phần lớn trường hợp này hoàn toàn có thể phòng tránh nếu người mẹ được sàng lọc và điều trị từ sớm trong thai kỳ.
Trẻ chào đời mắc giang mai bẩm sinh, tùy thuộc vào tình trạng nhiễm trùng và sức khỏe, bệnh có thể được chữa khỏi hoàn toàn. Một số trẻ phải điều trị triệu chứng trong thời gian dài.
TS.BS Trịnh Minh Trang, Phó phụ trách Phòng khám Các bệnh lây truyền qua đường tình dục, khuyến cáo phụ nữ mang thai cần xét nghiệm sàng lọc giang mai ngay lần khám thai đầu tiên trong ba tháng đầu. Phát hiện sớm và điều trị kịp thời cho thai phụ giúp bảo vệ sức khỏe mẹ và tạo ra lá chắn hiệu quả để ngăn ngừa giang mai bẩm sinh cho con.
Duy trì quan hệ tình dục an toàn, lối sống lành mạnh để phòng ngừa nguy cơ mắc giang mai và các bệnh lây truyền qua đường tình dục khác.
