Trên thị trường hiện có nhiều sản phẩm được quảng cáo là “vitamin tổng hợp giúp ăn ngon, ngủ ngon, tăng cân nhanh, kể cả với người khó lên cân”. Điều đáng nói là so với thuốc giảm cân, nhiều người cho rằng “vitamin hỗ trợ tăng cân” là “lành mạnh” nên có xu hướng “chốt đơn” dễ dàng hơn.
Người dân không nên tự ý dùng sản phẩm tăng cân cấp tốc không rõ thành phần hoặc không có sự tư vấn của bác sĩ
Ảnh minh họa: N.Quyên tạo từ AI
Anh T.H (27 tuổi, ở TP.HCM) cho biết dù cơ địa khó tăng cân từ nhỏ, nhưng sau khi dùng thử 1 hộp vitamin tăng cân được quảng cáo trên mạng thì đã lên hẳn 5 kg, thèm ăn và ăn ngon hơn, không bị tích nước.
Trường hợp chị H.H.D (22 tuổi, ở TP.HCM), cách đây 2 năm từng dùng một loại thuốc tăng cân được cho là “khá nổi tiếng”.
“Thấy người bán khá uy tín, lại nghĩ thuốc tăng cân ít hại hơn thuốc giảm cân nên tôi mạnh dạn mua. Sau 1 tuần, tôi tăng 3 kg, nhưng khoảng 3 tuần sau bắt đầu sốt, đau bụng, tiêu chảy và mệt lả nên lập tức ngưng uống. Sau đó, cân nặng dần trở về mức ban đầu. Từ đó, tôi không dám dùng thêm thuốc hay vitamin tăng cân nào nữa”, chị D. chia sẻ.
Một số người dùng còn phản hồi rằng “dù không chắc có gây hại sức khỏe về sau hay không, nhưng trước mắt thấy sản phẩm giúp ăn ngon, ngủ ngon”, cho thấy những lợi ích tức thời có thể lấn át mối lo về các nguy cơ sức khỏe về lâu dài.
Có thực sự giúp tăng cân?
Bác sĩ chuyên khoa 2 Đinh Trần Ngọc Mai, Khoa Dinh dưỡng - Tiết chế, Bệnh viện Đại học Y Dược TP.HCM, cho biết vitamin và khoáng chất chỉ thực sự có tác dụng cải thiện cân nặng khi cơ thể đang thiếu hụt các vi chất này, giúp ăn ngon miệng và hấp thu tốt hơn. Nhưng nếu chế độ ăn hằng ngày đã đủ chất, việc bổ sung thêm vitamin sẽ ít mang lại hiệu quả tăng cân rõ rệt.
Theo bác sĩ, trước khi can thiệp, cần tìm nguyên nhân sụt cân hoặc khó tăng cân. Nếu có bệnh lý nền chưa được phát hiện, việc chỉ dùng thuốc để tăng cân có thể che lấp triệu chứng, làm chậm chẩn đoán và điều trị.
Tăng cân khoa học cần tăng khối cơ và mỡ một cách cân đối, đi kèm cải thiện sức khỏe tổng thể
ẢNH: N.QUYÊN TẠO TỪ CHAT GPT
Nguy cơ sức khỏe ẩn sau công dụng "tăng cân thần kỳ"
Một rủi ro đáng lo ngại mà bác sĩ Ngọc Mai nhấn mạnh là các sản phẩm “tăng cân cấp tốc” không rõ nguồn gốc, không được kiểm định có thể bị trộn corticoid hoặc hormone nội tiết mà không ghi trên nhãn. Đây là những hoạt chất cần dùng theo chỉ định và theo dõi của bác sĩ vì có thể gây buồn ngủ, ảnh hưởng sự tỉnh táo, học tập và làm việc.
“Corticoid có thể khiến cân nặng tăng nhanh trong thời gian ngắn do giữ nước và tăng cảm giác thèm ăn, nhưng nếu dùng kéo dài, không đúng liều sẽ gây nhiều hậu quả nghiêm trọng như phù mặt, tăng đường huyết, loãng xương, suy tuyến thượng thận, teo cơ, tăng huyết áp và giảm sức đề kháng”, bác sĩ Ngọc Mai lưu ý.
Những rủi ro khác mà bác sĩ nhắc đến gồm:
- Khô miệng, đau bụng, táo bón hoặc tiêu chảy.
- Dùng kéo dài, liều cao có thể ảnh hưởng chức năng gan, thận.
- Che lấp triệu chứng của bệnh lý nền như cường giáp, lao, ung thư…
“Tăng cân nên bắt đầu từ việc xác định nguyên nhân, xây dựng chế độ ăn đủ năng lượng, cân đối các nhóm chất và vận động phù hợp để tăng cơ thay vì chỉ tăng mỡ hoặc giữ nước. Không nên tự ý dùng sản phẩm ‘tăng cân cấp tốc’ không rõ thành phần hoặc không có sự tư vấn của bác sĩ. Nếu đã ăn uống hợp lý nhưng vẫn khó tăng cân, nên khám chuyên khoa dinh dưỡng để được đánh giá và tư vấn”, bác sĩ Ngọc Mai khuyên.
Vì sao nhiều người khó tăng cân?
Bác sĩ chuyên khoa 2 Đinh Trần Ngọc Mai cho biết tình trạng gầy, khó lên cân có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân như:
- Chế độ ăn không đủ năng lượng và đạm.
- Tiêu hao năng lượng cao do vận động hoặc bệnh lý (cường giáp, lao, nhiễm ký sinh trùng, ung thư…).
- Rối loạn tiêu hóa - hấp thu (viêm dạ dày, viêm ruột, kém hấp thu chất béo).
- Căng thẳng, lo âu, chán ăn kéo dài.
Ngoài ra, cơ địa và tốc độ chuyển hóa mỗi người cũng khác nhau, khiến một số người dù ăn nhiều vẫn khó tăng cân.
