Nội tiết tố nữ được điều hòa thông qua trục não bộ - tuyến yên - buồng trứng. Để hệ trục này hoạt động ổn định, cơ thể cần đủ năng lượng, vi chất và môi trường chuyển hóa phù hợp. Dinh dưỡng thiếu cân đối tác động tiêu cực đến quá trình sản xuất hormone, gây suy giảm hoặc rối loạn nội tiết tố nữ.
Dược sĩ Đỗ Xuân Hòa, Trung tâm Thông tin Y khoa, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM, cho biết những chất cần thiết giúp cân bằng hormone trong cơ thể.
Protein có vai trò hỗ trợ xây dựng cơ bắp, mô và tạo ra hầu hết các hormone, enzyme cùng kháng thể. Thiếu protein khiến quá trình sản xuất hormone estrogen, progesterone, testosterone gián đoạn, đồng thời ảnh hưởng đến insulin, hormone sinh dục.
Tình trạng thiếu protein kéo dài ở phụ nữ có thể gây rối loạn kinh nguyệt, suy giảm khối cơ và khả năng phục hồi mô, mệt mỏi. Nguồn protein chất lượng nên bổ sung gồm cá, trứng, thịt nạc, sữa, đậu và các loại hạt.
Chất béo lành mạnh như axit béo không bão hòa là nguyên liệu cần thiết để tổng hợp estrogen, progesterone, duy trì cân bằng hormone. Thiếu chất béo làm giảm sản xuất hormone, khô da, mệt mỏi, rối loạn chu kỳ kinh nguyệt, ảnh hưởng đến sức khỏe sinh sản.
Theo dược sĩ Hòa, nữ giới nên bổ sung khoảng 55-97 g chất béo lành mạnh mỗi ngày từ các nguồn như dầu ô liu, cá béo, quả bơ, các loại hạt...
Chất béo tốt từ các loại hạt, quả bơ hỗ trợ cân bằng nội tiết nữ. Ảnh: Đình Diệu
Chất bột đường (carbohydrate) là nguồn năng lượng quan trọng cho não bộ và hệ nội tiết. Chế độ ăn quá ít chất bột đường hoặc quá nhiều tinh bột tinh chế đều dẫn đến rối loạn chuyển hóa glucose và insulin. Điều này ảnh hưởng đến hoạt động của buồng trứng và sự điều hòa của estrogen, progesterone. Phụ nữ nên ưu tiên chọn các thực phẩm chứa carbs phức tạp như gạo lứt, lúa mạch, rau xanh, các loại đậu, hạt... để ổn định đường huyết và nội tiết.
Vitamin D điều hòa quá trình sản xuất hormone, bao gồm estrogen, progesterone và testosterone. Vitamin nhóm B hỗ trợ quá trình chuyển hóa estrogen, progesterone, làm giảm các triệu chứng của hội chứng tiền kinh nguyệt. Bổ sung vitamin từ nguồn thực phẩm đa dạng như các loại rau lá xanh, trái cây, các loại hạt, cá béo, gan động vật, trứng, sữa, góp phần cân bằng nội tiết tố.
Khoáng chất như canxi, magie, kẽm, sắt, natri và kali tham gia vào hoạt động của hệ trục não bộ - tuyến yên - buồng trứng, nơi điều tiết sản xuất hormone trong cơ thể phụ nữ. Các dưỡng chất này có trong thực phẩm như thịt đỏ, gan động vật, rau lá xanh đậm, củ quả có màu đỏ, cam, vàng...
Chất xơ không chỉ tốt cho hệ tiêu hóa, hệ vi sinh đường ruột, mà còn hỗ trợ duy trì cân bằng nội tiết tố nữ. Ăn đủ rau xanh, trái cây, ngũ cốc nguyên cám góp phần ổn định hormone.
Nước hỗ trợ trao đổi chất dinh dưỡng và vận chuyển hormone trong máu. Thiếu nước kéo dài làm chậm quá trình trao đổi chất, gián tiếp ảnh hưởng đến cân bằng hormone.
Dược sĩ Hòa khuyến cáo nữ giới không nên áp dụng các chế độ ăn kiêng cực đoan gây thiếu hụt dưỡng chất, làm mất cân bằng nội tiết tố, ảnh hưởng xấu đến sức khỏe tổng thể. Bổ sung các tinh chất thiên nhiên như Lepidium Meyenii và P. Leucotomos giàu vitamin và khoáng chất, tác động tích cực đến hệ trục não bộ - tuyến yên - buồng trứng có thể giúp cân bằng nội tiết tố, nhu cầu sinh lý tự nhiên của cơ thể.
