5 bệnh mắt có thể âm thầm làm mất thị lực

Glôcôm, bệnh võng mạc tiểu đường, thoái hóa điểm vàng, đục thủy tinh thể có thể tiến triển trong thời gian dài mà người bệnh ít nhận thấy thay đổi thị lực.

Tổn thương mắt không phải lúc nào cũng gây đau hoặc nhìn mờ ngay từ đầu. Một số bệnh diễn tiến chậm, chỉ biểu hiện rõ khi thị lực đã suy giảm đáng kể. Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), những bệnh mắt dưới đây có thể gây suy giảm thị lực nghiêm trọng, thậm chí mù vĩnh viễn nếu không điều trị kịp thời.

Glôcôm

Glôcôm là nhóm bệnh gây tổn thương dây thần kinh thị giác, thường liên quan đến sự mất dần các tế bào thần kinh võng mạc. Bệnh có thể tiến triển âm thầm trong nhiều năm.

Theo Viện Mắt Quốc gia Mỹ (NEI), glôcôm giai đoạn đầu thường không có triệu chứng. Người bệnh có thể mất dần khả năng nhìn ở vùng xung quanh, trong khi vẫn nhìn khá rõ ở trung tâm nên khó nhận thấy bất thường ở giai đoạn đầu. Khi bệnh tiến triển, thị lực có thể bị ảnh hưởng nghiêm trọng và cuối cùng dẫn đến mù nếu không được điều trị.

Một đặc điểm khiến glôcôm dễ bị bỏ sót là người bệnh vẫn có thể nhìn khá rõ ở giai đoạn đầu. Vì vậy, ngoài biện pháp chẩn đoán như kiểm tra thị lực bằng bảng chữ cái, bác sĩ có thể cần đo nhãn áp, đánh giá dây thần kinh thị giác, tầm nhìn và chụp cắt lớp võng mạc mắt (OCT) tùy trường hợp.

Bệnh võng mạc tiểu đường

Bệnh võng mạc tiểu đường xảy ra khi lượng đường trong máu cao kéo dài làm tổn thương các mạch máu ở võng mạc. Đây là một trong những biến chứng mắt quan trọng của bệnh tiểu đường.

Điểm đáng chú ý là giai đoạn đầu bệnh thường không gây triệu chứng. Khi tổn thương tiến triển, người bệnh có thể nhìn mờ, xuất hiện điểm hoặc đốm đen trôi trước mắt. Trường hợp nặng có thể xuất huyết dịch kính, phù hoàng điểm, bong võng mạc kéo hoặc mất thị lực.

NEI khuyến cáo người mắc bệnh tiểu đường nên khám mắt toàn diện ít nhất mỗi năm một lần. Kiểm soát đường huyết và điều trị các yếu tố nguy cơ cũng giúp giảm nguy cơ biến chứng mắt.

Thoái hóa điểm vàng liên quan tuổi tác

Thoái hóa điểm vàng liên quan tuổi tác (AMD) ảnh hưởng đến hoàng điểm, vùng trung tâm võng mạc chịu trách nhiệm cho thị lực trung tâm và khả năng nhìn các chi tiết.

AMD giai đoạn sớm thường không gây triệu chứng, thậm chí một số người ở giai đoạn trung gian vẫn chưa nhận thấy thị lực thay đổi. Bệnh có thể diễn tiến chậm, khiến người bệnh chỉ phát hiện khi khả năng nhìn vùng trung tâm đã suy giảm.

Khi bệnh tiến triển, người bệnh thoái hóa điểm vàng có thể thấy hình ảnh ở trung tâm bị mờ, đường thẳng trở nên cong hoặc méo, xuất hiện vùng trống trong tầm nhìn, khó đọc hoặc nhận diện khuôn mặt. Khám mắt định kỳ giúp phát hiện những thay đổi ở hoàng điểm trước khi người bệnh nhận thấy rõ triệu chứng.

Đục thủy tinh thể

Đục thủy tinh thể thường tiến triển từ từ khi thủy tinh thể trở nên đục, khiến ánh sáng khó đi qua và hình ảnh truyền đến võng mạc bị ảnh hưởng.

Ở giai đoạn đầu, người bệnh có thể chưa nhận thấy bất kỳ triệu chứng nào. Khi tình trạng đục tăng lên, thị lực có thể mờ hoặc như nhìn qua màn sương, màu sắc nhạt hơn, khó nhìn ban đêm, nhạy cảm với ánh sáng hoặc nhìn thấy quầng sáng quanh đèn.

Nếu không được điều trị khi đã tiến triển, đục thủy tinh thể có thể gây suy giảm thị lực đáng kể. Tuy nhiên, khác với tổn thương thần kinh thị giác do glôcôm, mất thị lực do đục thủy tinh thể thường có thể cải thiện bằng phẫu thuật thay thủy tinh thể khi có chỉ định.

Bệnh võng mạc do tăng huyết áp

Huyết áp cao kéo dài có thể làm tổn thương các mạch máu nhỏ ở võng mạc, gây ra bệnh võng mạc do tăng huyết áp. Những thay đổi này có thể diễn ra mà người bệnh không nhận thấy triệu chứng rõ ràng trong thời gian đầu. Bệnh được đánh giá thông qua khám đáy mắt, đồng thời bác sĩ xem xét mức độ và thời gian tăng huyết áp cũng như các tổn thương cơ quan khác.

Khi tổn thương nặng, người bệnh có thể giảm thị lực. Tăng huyết áp cũng làm tăng nguy cơ các biến cố mạch máu ở võng mạc, từ đó gây ảnh hưởng thị lực. Kiểm soát huyết áp là một phần quan trọng trong việc giảm nguy cơ tổn thương mắt và các biến chứng mạch máu.

(Tổng hợp)