Tổn thương thận cấp do tăng huyết áp

Kết quả tại Phòng khám Đa khoa Tâm Anh Quận 7 cho thấy định lượng creatinin máu của bà Tuyết lên đến 171 µmol/L (bình thường khoảng 44-97 µmol/L ở nữ giới). Theo BS.CKII Hồ Tấn Thông, Đơn vị Nội thận - Lọc máu, nồng độ này tăng cao cảnh báo chức năng thận suy giảm. Tình trạng của bà Tuyết là một đợt tổn thương thận cấp trên nền bệnh thận mạn, xảy ra khi huyết áp tăng cao đột ngột khiến các mạch máu dẫn vào thận co thắt mạnh để bảo vệ thận. Lúc này thận không có máu để lọc, dẫn đến giảm các chỉ số. Nếu không điều trị đúng cách sẽ dẫn đến suy thận giai đoạn 4 và tiến triển đến giai đoạn cuối rất nhanh.

Tăng huyết áp là nguyên nhân hàng đầu dẫn đến suy thận. Tại hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh, khoảng 35% người bệnh đến khám và đang điều trị suy thận có nguyên nhân từ tăng huyết áp. Bác sĩ Thông giải thích tăng huyết áp và suy thận có mối liên hệ chặt chẽ với nhau. Khi huyết áp cao kéo dài, các mạch máu nhỏ trong thận bị tổn thương và xơ cứng, làm giảm lượng máu và oxy nuôi thận. Hậu quả là chức năng lọc máu suy giảm dần, dẫn đến bệnh thận mạn tính.

Khi thận đã bị suy giảm chức năng, cơ thể giữ lại nước và muối, đồng thời kích hoạt các hormone gây co mạch, khiến huyết áp tăng cao hơn và khó kiểm soát hơn, tạo thành một vòng luẩn quẩn ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe người bệnh.

Bác sĩ Thông cho biết suy thận trên nền tăng huyết áp thường diễn tiến âm thầm giai đoạn đầu, khó nhận biết. Khi người bệnh có biểu hiện khó kiểm soát huyết áp dù đã dùng thuốc, kèm sưng phù ở chân, mắt cá chân, bàn chân, tiểu tiện nhiều lần, mệt mỏi, khó thở..., bệnh đã diễn tiến nặng. Nếu không điều trị đúng cách sẽ dẫn đến suy thận giai đoạn cuối, tai biến mạch máu não, nhồi máu cơ tim, suy tim.

Ở người bệnh thận mạn, suy giảm chức năng thận do nhiễm trùng, mất nước hoặc tăng huyết áp cấp cứu có thể khiến huyết áp tăng đột ngột, gây đợt cấp bệnh thận mạn, dẫn đến phù phổi cấp, đe dọa tính mạng.

Bà Tuyết được kê thuốc kiểm soát huyết áp, truyền dịch giúp giãn mạch, tăng thể tích tuần hoàn, đào thải các độc tố và thuốc tồn dư, giúp thận phục hồi. Sau 14 ngày điều trị, huyết áp bà ổn định, định lượng creatinin máu giảm còn 104 µmol/L.

Bà Tuyết cần tiếp tục theo dõi tình trạng sức khỏe vì thận từng tổn thương, rất nhạy cảm với các đợt tăng huyết áp hoặc thuốc ảnh hưởng thận sau này. Bà cần ăn nhạt để tránh giữ nước và tăng huyết áp, đồng thời tái khám định kỳ để bác sĩ điều chỉnh thuốc phù hợp với thể trạng mới của thận.

Để phòng ngừa tổn thương thận, bác sĩ Thông khuyến cáo người bị tăng huyết áp khám định kỳ 3-6 tháng một lần để kiểm tra chức năng thận. Việc phát hiện, can thiệp sớm bằng thuốc, dinh dưỡng, thay đổi lối sống ở giai đoạn đầu có thể bảo tồn chức năng thận thêm nhiều năm.

*Tên nhân vật trong bài đã được thay đổi