Nhóm cơ sàn chậu có vai trò giữ ổn định vùng trung tâm cơ thể, nâng đỡ các cơ quan nội tạng và hỗ trợ các chức năng sinh lý cơ bản. Tuy vậy, nếu bị tập luyện quá mức, nhóm cơ này có thể rơi vào tình trạng căng cứng kéo dài, thậm chí dẫn đến rối loạn chức năng tình dục.
"Các cơ quanh sàn chậu đóng vai trò trong quá trình cương cứng và hưng phấn", huấn luyện viên cá nhân Toby King chia sẻ với New York Post. "Nếu chúng luôn trong trạng thái căng hoặc bị quá tải, chúng có thể cản trở lưu thông máu và chèn ép các dây thần kinh cần thiết cho chức năng tình dục khỏe mạnh".
Về lâu dài, tình trạng này có thể dẫn đến đau vùng chậu, đau khi quan hệ, đau khi thủ dâm hoặc xuất tinh, các vấn đề về bàng quang và cảm giác khó chịu kéo dài trong sinh hoạt hàng ngày.
Theo King, những bài tập đòi hỏi siết cơ mạnh như squat (đứng lên - ngồi xuống có kiểm soát với tạ), deadlift (động tác nâng tạ từ dưới sàn lên bằng cách gập rồi duỗi hông) hay thậm chí các bài tập bụng đều có thể khiến người tập vô thức căng cứng cơ sàn chậu mà không nhận ra.
"Nhiều nam giới luôn trong trạng thái gồng cơ. Họ siết cơ khi nâng tạ, và thường xuyên duy trì trạng thái này suốt cả ngày. Lâu dần, điều đó khiến cơ sàn chậu hoạt động quá mức, có thể ảnh hưởng đến khả năng cương cứng và thậm chí gây đau đớn", King nói.
Ảnh: Adobe Stock
Tình trạng này cũng có thể xuất hiện khi tập các bài như đạp máy ép chân (leg press), lăn bánh xe bụng (ab roll), nâng chân khi treo người (hanging leg raises) hay thậm chí plank - những động tác giữ căng cơ vùng core trong thời gian dài. Những người đạp xe đường dài hoặc thi đấu ba môn phối hợp cũng cần lưu ý, vì theo King, việc ngồi lâu trên yên xe không phù hợp có thể tạo áp lực lên các dây thần kinh và mô cơ quanh khu vực sàn chậu.
King ví tình trạng căng cơ kéo dài này giống như việc tập cơ bắp tay liên tục mà không cho nghỉ: ban đầu cơ sẽ làm việc tốt, nhưng nếu không được phục hồi, về lâu dài sẽ dẫn đến suy giảm chức năng.
Dù việc tăng tạ để thử thách bản thân là điều dễ khiến nhiều người tập gym hứng thú, tải trọng quá nặng kết hợp với kỹ thuật sai có thể làm tình trạng trở nên tồi tệ hơn. "Nếu tư thế tập không đúng và bạn không kiểm soát được hơi thở, áp lực này sẽ phải 'đi đâu đó', và rất có thể nó dồn xuống cơ sàn chậu", King cho biết thêm.
Việc lo lắng về các triệu chứng cũng có thể khiến mức độ căng thẳng tăng lên, từ đó làm cơ thể càng thêm căng cứng và tạo thành một vòng luẩn quẩn: sàn chậu ngày càng bị "siết chặt" hơn.
Tuy vậy, King không khuyến nghị loại bỏ hoàn toàn các bài tập như squat hay deadlift - vốn có lợi cho sức khỏe thể chất và hình thể. Thay vào đó, anh cho rằng nên xem lại chương trình tập luyện và tạm thời hạn chế những bài tác động mạnh vào vùng háng, mặt trong đùi và các nhóm cơ hông sâu khi đang có triệu chứng.
Học cách thư giãn các cơ sàn chậu đang bị căng được xem là yếu tố quan trọng để cải thiện tình trạng này. Theo King, có thể bắt đầu bằng các bài tập "hít thở và giãn cơ vùng mông, hông" như tư thế em bé (child’s pose) và tư thế em bé hạnh phúc (happy baby pose).
Ngoài ra, dù bài tập Kegel thường được biết đến để tăng cường cơ sàn chậu, King cho rằng trong một số trường hợp, nó có thể khiến rối loạn cương trở nên tệ hơn. Thay vào đó, ông gợi ý các bài "reverse Kegel" (thả lỏng sàn chậu) hoặc bài tập hạ sàn chậu, kết hợp hít thở sâu bằng cơ hoành để giúp giảm căng cơ và đưa vùng cơ này về trạng thái thư giãn hơn.
Trên hết, việc gặp chuyên gia vật lý trị liệu sàn chậu được xem là rất cần thiết để xác định chính xác vấn đề và xây dựng phác đồ điều trị phù hợp.
Theo King, tình trạng có thể đến từ nhiều nguyên nhân khác nhau như cơ bị căng quá mức, yếu, không thể thư giãn đúng cách hoặc thậm chí là sự kết hợp của tất cả các yếu tố này.
Các nhà vật lý trị liệu cũng không chỉ tập trung vào riêng cơ sàn chậu. "Không có cơ nào trong cơ thể hoạt động một cách tách biệt", Tia Dankberg, chuyên gia vật lý trị liệu về sức khỏe sàn chậu và sức khỏe phụ nữ tại Brooks Rehabilitation, từng nói với The Post.
Dankberg cho biết các can thiệp thường bao gồm những bài tập giúp mở rộng chuyển động theo hướng duỗi cơ, cải thiện độ linh hoạt của lồng ngực và tăng khả năng vận động của khớp hông.
