Trả lời:
Cây tầm bóp, còn gọi là bôm bốp, thù lù hay lồng đèn, là loại cây thân thảo cao 50-90 cm, quả tròn mọng, có đài hoa bao quanh giống chiếc lồng đèn. Ở Việt Nam, cây thường mọc dại, đôi khi được trồng làm rau hoặc thuốc. Trong Đông y, tầm bóp có tính mát, vị đắng, dùng được cả thân, lá, quả, hỗ trợ thanh nhiệt, lợi tiểu, giảm ho, trị cảm sốt, viêm họng... Tuy nhiên, phụ huynh cần tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi dùng cho trẻ.
Ở trẻ nhỏ, triệu chứng sốt, ho, sổ mũi có thể do nhiều bệnh như cảm lạnh, cúm, RSV, phế cầu, não mô cầu, sởi, tay chân miệng... Bé đang sốt ngày thứ hai, ho có đờm, cần dùng thuốc hạ sốt và thuốc ho theo chỉ định, đồng thời theo dõi sát. Nếu có dấu hiệu nặng như thở nhanh, rút lõm ngực, bỏ ăn, tím tái... cần đưa trẻ đi bệnh viện ngay.
Một hộ dân tại TP HCM trồng cây tầm bóp để làm rau. Ảnh: Khánh Hòa
Thời tiết lạnh khô thuận lợi cho virus, vi khuẩn phát triển, số ca bệnh hô hấp tăng cao, đặc biệt ở trẻ em và người già. Một số tác nhân gây bệnh có thể phòng ngừa hiệu quả nhờ tiêm vaccine, trong đó:
Vaccine cúm có 4 loại, phòng các chủng cúm A gồm H3N2, H1N1 và cúm B, tiêm cho trẻ từ 6 tháng tuổi; trẻ dưới 9 tuổi chưa từng chủng ngừa tiêm cần tiêm hai mũi cách nhau một tháng, từ 9 tuổi trở lên tiêm 1 mũi, nhắc lại hàng năm.
Vaccine RSV có loại của Pfizer tiêm cho thai phụ tuần 24-36 và người từ 60 tuổi, lịch tiêm một mũi; vaccine của GSK tiêm một mũi cho người từ 60 tuổi, người có bệnh nền. Trẻ nhỏ có thể tiêm kháng thể đơn dòng Nirsevimab của Sanofi, bảo vệ ngay, liều tùy cân nặng.
Vaccine phế cầu có 5 loại (phế cầu 10, phế cầu 13, phế cầu 15, phế cầu 20, phế cầu 23). Loại tiêm sớm nhất từ 6 tuần tuổi trở lên.
Vaccine não mô cầu phòng 5 nhóm huyết thanh (A, B, C, Y, W). Loại tiêm sớm nhất từ 6 tuần tuổi trở lên. Mỗi người cần tiêm đủ vaccine phòng 5 nhóm huyết thanh để bảo vệ tối ưu.
Cha mẹ cần chú ý dinh dưỡng của trẻ, bởi khi sốt, ho, sổ mũi, trẻ rất khó chịu và biếng ăn. Nếu không được cung cấp đủ dinh dưỡng cần thiết, trẻ sẽ chậm phục hồi, thậm chí suy kiệt, nguy cơ biến chứng nặng cao hơn. Người chăm sóc cũng cần chú ý vệ sinh cá nhân và môi trường sống sạch sẽ, tránh để trẻ bị lây chéo các tác nhân làm bệnh trầm trọng hơn.
Quản lý Y khoa, Hệ thống Tiêm chủng VNVC
