Mổ "2 trong 1" cắt u dính nhiều cơ quan cho người phụ nữ

Chị Phương được chẩn đoán u xơ cơ tử cung khoảng 6 năm trước, song khi ấy kích thước nhỏ nên được theo dõi định kỳ. Lần này chị đến Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM khám, ngoài u cơ tử cung còn có u cơ trơn tĩnh mạch chủ dưới kích thước lớn khoảng 6x8 cm.

Tĩnh mạch chủ dưới là mạch máu lớn nhất của hệ tĩnh mạch trong ổ bụng, giữ vai trò đưa máu từ hai chân, thận, gan và các tạng vùng bụng trở về tim.

TS.BS Nguyễn Anh Dũng, Trưởng khoa Ngoại Lồng ngực - Mạch máu, Trung tâm Ngoại Lồng ngực - Mạch máu, đánh giá khối u lớn gây hẹp lòng mạch và chèn ép dính các cơ quan như gan, tụy, mật. Khối u có thể làm bít tắc tĩnh mạch chủ dưới, hình thành huyết khối gây tắc mạch phổi và xâm lấn làm tổn thương các cơ quan lân cận, đe dọa tính mạng bệnh nhân.

Y văn thế giới ghi nhận u cơ trơn tĩnh mạch chủ chiếm khoảng 0,5% các sarcoma mô mềm ở người trưởng thành. "Đến nay, khoảng 400 ca bệnh u cơ trơn tĩnh mạch chủ được báo cáo trên thế giới, bệnh nhân này là trường hợp đầu tiên tại bệnh viện Tâm Anh", bác sĩ Dũng nói.

Người bệnh đã có một con, gần tuổi mãn kinh, êkíp phẫu thuật cắt tử cung và hai phần phụ xử trí khối u xơ trong cơ tử cung. Với khối u tĩnh mạch chủ dưới, bác sĩ lên phương án phẫu thuật lấy trọn u, bảo tồn tối đa cơ quan cho người bệnh.

Đầu tiên BS.CKII Lâm Hoàng Duy và êkíp Trung tâm Sản phụ khoa cắt tử cung toàn phần cùng hai phần phụ và đóng ổ bụng. Sau đó, êkíp của bác sĩ Dũng phẫu thuật thì hai, tiếp cận khối u sau phúc mạc qua đường mổ cạnh sườn. Theo bác sĩ Dũng, "mổ 2 trong 1" giúp bệnh nhân tránh suy kiệt. Đồng thời, xử lý trước khối u xơ tử cung cũng tạo thêm khoảng trống phẫu thuật trong ổ bụng, từ đó êkíp tiếp cận khối u tĩnh mạch chủ dưới thuận lợi.

Phần u cơ trơn tĩnh mạch phát triển trong lòng mạch khiến tĩnh mạch chủ dưới gần như hẹp hoàn toàn. Trong khi phần ngoài thành mạch bám dính, chèn ép và thâm nhiễm vào tá tràng, tụy. "U nằm ở vị trí nguy hiểm vì chỉ cần đi lệch làm rách tĩnh mạch chủ, bệnh nhân có thể chảy máu ồ ạt ngay trên bàn mổ", bác sĩ Dũng nói.

Sau 5 giờ, êkíp tách thành công khối u khỏi gan, hệ tá tụy và hai quả thận. Do đoạn xuất phát tĩnh mạch thận trái từ tĩnh mạch chủ đã bị khối u xâm lấn và bít tắc hoàn toàn, các bác sĩ buộc phải cắt bỏ.

Một đoạn mạch máu nhân tạo sau đó được dùng để thay thế phần tĩnh mạch chủ dưới đã cắt bỏ. Đồng thời, bác sĩ nối lại tĩnh mạch thận trái vào hệ mạch mới nhằm duy trì dòng máu hồi lưu, bảo tồn chức năng thận. Sau 5 ngày phẫu thuật, chị Phương có thể đứng dậy đi lại, ăn uống và sinh hoạt bình thường.

Theo bác sĩ Dũng, việc cắt trọn khối u ác tính, tái tạo tĩnh mạch chủ dưới là bước quan trọng nhất giúp kiểm soát bệnh. Bệnh nhân sẽ tiếp tục được theo dõi sát, để xây dựng phác đồ điều trị bổ sung như hóa trị hoặc xạ trị nhằm giảm nguy cơ tái phát.

Bác sĩ khuyến cáo không nên chủ quan với triệu chứng đau bụng kéo dài, sụt cân nhanh, chán ăn hoặc cảm giác đầy tức vùng bụng. Nhiều khối u sau phúc mạc và u mạch máu có thể phát triển âm thầm trong thời gian dài, đến khi xuất hiện triệu chứng thì đã chèn ép hoặc xâm lấn nhiều cơ quan quan trọng. Phát hiện sớm bệnh giúp tăng khả năng điều trị triệt để.