Say tàu xe không chỉ gây mệt mỏi mà còn làm mất đi niềm vui của những chuyến đi. Bên cạnh việc dùng thuốc, các biện pháp xoa bóp bấm huyệt theo Y học cổ truyền là phương pháp hỗ trợ hiệu quả, dễ thực hiện ngay cả khi đang di chuyển.
Theo bác sĩ Nguyễn Phối Hiền, Bệnh viện Đại học Y Dược TP HCM - Cơ sở 3, say tàu xe xảy ra do hệ thống tiền đình ở tai trong bị kích thích quá mức bởi sự rung lắc, gây mất đồng bộ tín hiệu giữa thị giác và cảm giác. Dưới góc nhìn Y học cổ truyền, tình trạng này liên quan đến khí huyết hư suy và rối loạn chức năng tỳ vị.
Để giảm nhanh cảm giác buồn nôn, chóng mặt, bạn có thể áp dụng các kỹ thuật bấm huyệt dưới đây:
Huyệt Nội quan
Đây là huyệt vị quan trọng nhất giúp ổn định vùng ngực và dạ dày, giảm cảm giác hồi hộp và nôn mửa. Nằm ở mặt trong cổ tay, cách nếp gấp cổ tay khoảng 3 ngón tay giữa, nằm giữa hai gân cơ.
Để ngửa bàn tay, dùng ngón cái ấn vuông góc vào huyệt trong 1 phút, sau đó day tròn nhẹ thêm 1 phút. Thực hiện lần lượt cho cả hai tay.
Đoàn tàu SE 21/211 chạy tuyến Sài Gòn - Đà Nẵng. Ảnh: Quỳnh Trần
Huyệt Ế phong
Huyệt vị này tác động trực tiếp đến khu vực tai trong, giúp xoa dịu các rối loạn tiền đình. Nằm ở chỗ lõm phía sau và dưới dái tai.
Dùng hai ngón trỏ day ấn đồng thời cả hai bên huyệt từ 1 đến 3 phút. Nên dùng lực vừa phải cho đến khi có cảm giác tức nặng lan nhẹ.
Huyệt Túc tam lý
Kích thích huyệt này giúp giảm đầy bụng, buồn nôn và giúp cơ thể nhanh chóng phục hồi sau cơn say.
Huyệt nằm ở mặt ngoài cẳng chân, dưới xương bánh chè khoảng 3 thốn (4 ngón tay khép lại) và cách mào xương chày 1 ngón tay trỏ ra phía ngoài.
Dùng ngón cái bấm vào huyệt từ 1 đến 3 phút, sau đó day tròn nhẹ nhàng cho mỗi bên chân.
Xoa vùng bụng quanh rốn
Kỹ thuật này giúp làm ấm vùng thượng vị, giảm cảm giác cồn cào và lạnh bụng.
Dùng lòng bàn tay xoa nhẹ nhàng theo chiều kim đồng hồ quanh rốn khoảng 20 vòng, sau đó đổi chiều ngược lại. Lưu ý thực hiện nhẹ nhàng, tránh ấn mạnh vào vùng bụng khi đang di chuyển.
Bên cạnh việc bấm huyệt, bác sĩ Hiền đưa ra các lời khuyên phòng ngừa:
Các biện pháp trên phù hợp với tình trạng say tàu xe nhẹ và trung bình. Những người có bệnh lý nền về tiền đình nặng hoặc thần kinh nên thăm khám bác sĩ để có tư vấn y tế chuyên sâu, không nên tự ý thay thế hoàn toàn các chỉ định điều trị khi cần thiết.
