Nhiều gia đình thường có thói quen tích trữ đồ ăn thừa trong tủ lạnh vì nghĩ rằng nhiệt độ thấp sẽ bảo vệ thực phẩm tuyệt đối. Tuy nhiên, các chuyên gia an toàn thực phẩm từ Hiệp hội Sức khỏe Môi trường Quốc gia và Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Mỹ (FDA) vừa đưa ra khuyến cáo mới nhất, chỉ rõ việc làm lạnh thực chất chỉ làm chậm quá trình sinh sôi của vi khuẩn chứ không thể tiêu diệt chúng hoàn toàn.
Để tránh nguy cơ ngộ độc nghiêm trọng, thậm chí nguy hiểm đến tính mạng, người tiêu dùng tuyệt đối không nên lưu trữ 4 loại thực phẩm thừa gồm thịt tái, salad, cơm thừa và các món ăn nấu với số lượng lớn quá hai ngày.
Nhóm thực phẩm đứng đầu danh sách cảnh báo là thịt và hải sản chưa nấu chín kỹ. Những món ăn như thịt băm làm nhân bánh burger còn tái, cá ngừ áp chảo tái hoặc bất kỳ loại protein động vật nào chưa chín hoàn toàn đều tiềm ẩn lượng lớn vi khuẩn nguy hiểm như E.coli, Listeria hay Salmonella.
Thông thường, nhiệt độ nấu chín an toàn theo quy định của Bộ Nông nghiệp Mỹ (USDA) sẽ tiêu diệt các tác nhân gây hại này. Tuy nhiên, khi chế biến ở nhiệt độ thấp, vi khuẩn vẫn sống sót, lấy chất dinh dưỡng từ protein để tiếp tục sinh trưởng ngay trong ngăn mát tủ lạnh. Để đảm bảo an toàn, người nội trợ cần hâm nóng các loại thịt này đến nhiệt độ tối thiểu 74°C trước khi ăn, tránh để quá hai ngày và tuyệt đối loại bỏ nếu đã bỏ quên chúng ở nhiệt độ phòng.
Các loại salad và rau sống cũng ẩn chứa mối nguy hại tương tự do môi trường bảo quản trong tủ lạnh vốn ẩm ướt, dễ phát sinh nấm mốc. FDA cảnh báo rau lá xanh là nhóm thực phẩm rất dễ nhiễm các vi khuẩn E.coli, Listeria, Salmonella và virus Noro. Khi chúng ta cắt thái rau, các mô thực vật tổn thương sẽ giải phóng độ ẩm cùng chất dinh dưỡng, vô tình tạo điều kiện cho vi sinh vật phát triển nhanh hơn nhiều so với lá rau còn nguyên vẹn. Việc lưu trữ salad trong tủ lạnh càng lâu càng làm tăng nguy cơ ngộ độc cho người sử dụng.
Cơm thừa và mì ống là nhóm thực phẩm tiếp theo cần đặc biệt lưu ý do nguy cơ gây ra "Hội chứng cơm chiên" bởi vi khuẩn Bacillus cereus. Khi để cơm hoặc mì ống nguội tự nhiên ở nhiệt độ phòng, các bào tử vi khuẩn vốn sống sót qua quá trình nấu nướng sẽ lập tức sinh sôi và sản sinh độc tố gây nôn mửa, tiêu chảy. Thay vì áp dụng thói quen cũ là chờ cơm nguội hoàn toàn mới cất, các chuyên gia khuyến nghị chia nhỏ cơm vào các hộp nông rồi cho vào tủ lạnh ngay khi còn ấm để rút ngắn thời gian làm mát.
Nguyên tắc hạ nhiệt nhanh này cũng áp dụng cho các món ăn chế biến với số lượng lớn như súp, nước hầm, hay sốt cà chua tươi. Do phần trung tâm của nồi lớn giữ nhiệt rất lâu, vi khuẩn sẽ tranh thủ sản sinh độc tố mà ngay cả việc đun sôi lại sau đó cũng không thể tiêu diệt được. FDA khuyến cáo người dân phải hạ nhiệt thực phẩm từ 57°C xuống 5°C trong vòng 6 giờ, trong đó 2 giờ đầu tiên cần đưa nhiệt độ xuống dưới 24°C bằng cách chia nhỏ món ăn, ngâm hộp đựng vào khay đá hoặc dùng que tản nhiệt.
Để tối ưu hóa hiệu quả bảo quản đồ ăn thừa, người tiêu dùng cần duy trì nhiệt độ tủ lạnh từ 4°C trở xuống nhằm tránh "vùng nhiệt độ nguy hiểm" (từ 4°C đến 60°C) - nơi vi khuẩn nhân lên với tốc độ chóng mặt. Việc trang bị một nhiệt kế chuyên dụng bên trong tủ lạnh sẽ giúp kiểm soát chính xác độ lạnh cần thiết.
Ảnh minh họa: Robby Lozano
Bên cạnh thời gian và nhiệt độ, thói quen sắp xếp thực phẩm ngăn nắp cũng đóng vai trò quyết định ngăn ngừa nhiễm chéo. Người nội trợ cần đặt toàn bộ thức ăn chín hoặc đồ ăn sẵn ở khu vực riêng biệt, phía trên ngăn chứa thịt sống nhằm ngăn nước thịt rò rỉ, nhỏ giọt xuống dưới.
Hãy từ bỏ việc dùng màng bọc thực phẩm hay giấy bạc lỏng lẻo, thay vào đó là sử dụng các loại hộp có nắp đậy kín khí sau khi món ăn đã nguội bớt.
Đối với đồ ăn thừa đã cấp đông, ngăn mát tủ lạnh là nơi duy nhất an toàn để rã đông, tuyệt đối không để thực phẩm tự rã đông trên bàn bếp hay bồn rửa.
Cuối cùng, việc lau sạch ngay các vết thức ăn tràn vãi và định kỳ tổng vệ sinh toàn bộ tủ lạnh 6 tháng một lần sẽ giúp triệt tiêu triệt để các mầm bệnh cứng đầu
(Theo EatingWell)
