ThS.BS Tạ Văn Hải, Phó khoa Điều trị Thần kinh - Đột quỵ bán cấp, Bệnh viện Đa khoa tỉnh Phú Thọ cho biết, trong thực tế lâm sàng, có những bệnh lý với dấu hiệu điển hình giúp bác sĩ dễ dàng nhận diện và điều trị.
Tuy nhiên, cũng có những bệnh không có biểu hiện đặc trưng khiến việc chẩn đoán trở nên khó khăn. Hội chứng Guillain–Barré (GBS) là trường hợp điển hình khi được ví như “kẻ ẩn danh” bởi biểu hiện bệnh đa dạng, thay đổi liên tục, dễ khiến bác sĩ nhầm lẫn với nhiều bệnh lý khác.
Liệt hai bên mặt, tưởng đột quỵ
Tiêu biểu là trường hợp người đàn ông 60 tuổi nhập viện trong tình trạng liệt mặt hai bên, mắt nhắm không chặt, không thể há miệng để nói chuyện và ăn uống bình thường.
Theo người nhà, khoảng 5 ngày trước khi vào viện, bệnh nhân đau đầu, đau mỏi vùng vai và lưng. Sau đó 3 ngày, tình trạng yếu cơ vùng mặt tiến triển nhanh, hai mắt không thể nhắm kín, miệng khó mở, nói chuyện và ăn uống trở nên khó khăn.
Lo ngại đột quỵ, bệnh nhân vào bệnh viện cấp cứu. Kết quả chụp cộng hưởng từ sọ não không phát hiện tổn thương, tuy nhiên do biểu hiện liệt mặt hai bên, ông được chuyển tới Trung tâm Đột quỵ để tiếp tục tìm nguyên nhân.
Tại đây, các bác sĩ tiến hành xét nghiệm dịch não tủy, đo dẫn truyền thần kinh và tầm soát các tác nhân vi khuẩn, virus.
Kết quả cho thấy người bệnh không bị đột quỵ mà mắc hội chứng Guillain–Barré thể tổn thương dây thần kinh sọ hai bên. Sau khi được điều trị tích cực theo phác đồ trong khoảng hai tuần, tình trạng bệnh nhân cải thiện rõ rệt. Người bệnh đã có thể nhắm chặt mắt, thực hiện các động tác há miệng, nói chuyện và ăn uống gần như bình thường.
Bác sĩ Hải cho biết trước đó khoa cũng từng tiếp nhận một cụ ông 83 tuổi, có tiền sử tăng huyết áp, nhập viện vì yếu hai chân tiến triển.
Ba tuần trước khi nhập viện, bệnh nhân xuất hiện yếu cẳng bàn chân trái. Sau khoảng hai tuần, tình trạng yếu lan sang chân phải. Người bệnh đã điều trị tại khoa y học cổ truyền của một trung tâm y tế cơ sở trong hai tuần nhưng không cải thiện nên được chuyển đến Bệnh viện Đa khoa tỉnh Phú Thọ.
Những trường hợp như vậy thường dễ bị nghi ngờ đột quỵ hoặc các bệnh lý tủy sống, tổn thương thần kinh trung ương. Tuy nhiên, sau khi thăm khám kỹ, các bác sĩ xác định cụ ông 83 tuổi mắc hội chứng Guillain–Barré thể tổn thương rễ thần kinh chi dưới. Sau hai tuần điều trị đúng phác đồ, người bệnh hồi phục tốt và có thể tự đi lại mà không cần hỗ trợ.
Rối loạn tự miễn hiếm gặp
Theo các chuyên gia, hội chứng Guillain–Barré là rối loạn tự miễn hiếm gặp, trong đó hệ miễn dịch tấn công các dây thần kinh ngoại biên.
Bệnh thường khởi phát với cảm giác tê bì, châm chích hoặc đau nhức ở bàn chân, cẳng chân, sau đó yếu cơ lan dần lên tay và thân người. Người bệnh có thể giảm hoặc mất phản xạ gân xương.
Một số trường hợp còn xuất hiện rối loạn thần kinh tự chủ như tim đập nhanh, huyết áp không ổn định, bí tiểu, rối loạn tiêu hóa, đổ mồ hôi hoặc rối loạn điều hòa thân nhiệt.
“Ở những ca nặng, rối loạn thần kinh tự chủ có thể đe dọa tính mạng người bệnh trước cả khi tình trạng yếu liệt xuất hiện rõ ràng”, bác sĩ Hải cảnh báo.
Các chuyên gia cũng cho biết, dù các kỹ thuật chẩn đoán hình ảnh và xét nghiệm ngày càng hiện đại, việc phát hiện hội chứng Guillain–Barré vẫn phụ thuộc nhiều vào kinh nghiệm và sự tinh tế của bác sĩ khi đánh giá triệu chứng lâm sàng.
Vì vậy, khi xuất hiện các dấu hiệu bất thường như yếu cơ tiến triển, tê bì tay chân, liệt mặt hoặc khó vận động, người bệnh nên đến cơ sở y tế có chuyên khoa thần kinh để được thăm khám kịp thời, tránh bỏ sót hoặc chẩn đoán nhầm bệnh.
