Cùng một độ tuổi, sống trong môi trường tương tự, nhưng có người lúc nào cũng tràn đầy năng lượng, hiếm khi ốm đau, trong khi người khác lại thường xuyên mệt mỏi, khó chịu khắp nơi. Theo quan sát lâm sàng của bác sĩ, thể trạng tốt không phải là chuyện may rủi, mà thường thể hiện qua những dấu hiệu khá rõ ràng. Nếu một người sở hữu từ 3/5 đặc điểm dưới đây, có thể xem là nền tảng sức khỏe đã ở mức khá vững vàng.
5 đặc điểm của người có thể trạng tốt
1. Ngủ đều đặn, ngủ sâu – nền móng quan trọng của thể trạng
Người có thể trạng tốt chưa chắc ngủ sớm mỗi ngày, nhưng giờ giấc ngủ – thức thường khá ổn định, ít xáo trộn. Quan trọng hơn cả là chất lượng giấc ngủ.
Họ ít khi trằn trọc kéo dài, ít tỉnh giấc giữa đêm; nếu có thức dậy, cũng nhanh chóng ngủ lại. Buổi sáng tỉnh giấc với cảm giác nhẹ người, đầu óc minh mẫn, không phải trạng thái vừa mở mắt đã thấy mệt mỏi, nặng nề.
Nhiều nghiên cứu cho thấy, người duy trì giấc ngủ chất lượng tốt lâu dài thường có hệ miễn dịch ổn định hơn, mức độ viêm trong cơ thể thấp hơn, từ đó giảm nguy cơ mắc nhiều bệnh mạn tính. Giấc ngủ chính là khoảng thời gian cơ thể “bảo trì toàn diện”: điều hòa hormone, sửa chữa tế bào, cân bằng chuyển hóa. Khi giấc ngủ liên tục bị gián đoạn, sức khỏe sớm muộn cũng xuống dốc.
2. Cảm xúc ổn định, không để căng thẳng kéo dài
Ổn định cảm xúc không có nghĩa là không buồn, không giận, mà là không để cảm xúc tiêu cực kéo dài và bào mòn cơ thể.
Người có thể trạng tốt cũng có lúc căng thẳng, lo âu, nhưng những trạng thái này thường mang tính ngắn hạn. Khi sự việc qua đi, tâm lý dần trở lại cân bằng, thay vì mắc kẹt trong lo lắng, bất an hoặc u uất kéo dài.
Trong thực tế lâm sàng, bác sĩ nhận thấy những người thường xuyên căng thẳng tinh thần dễ gặp rối loạn giấc ngủ, rối loạn tiêu hóa, khó kiểm soát huyết áp và đường huyết. Cảm xúc tác động trực tiếp lên hệ thần kinh – nội tiết, từ đó ảnh hưởng đến toàn bộ cơ thể, chứ không chỉ là vấn đề tâm lý đơn thuần.
3. Đường ruột “êm ả” – dấu hiệu rõ ràng của sức khỏe nền
Tình trạng đường ruột thường phản ánh khá trực tiếp thể trạng tổng thể. Người khỏe mạnh thường đi tiêu đều đặn, không quá thưa cũng không quá nhiều lần trong ngày; phân có hình dạng và tính chất tương đối ổn định.
Họ ít bị đầy bụng kéo dài, tiêu chảy mạn tính hay táo bón dai dẳng. Ngày nay, y học ngày càng coi trọng vai trò của hệ vi sinh đường ruột – không chỉ tham gia tiêu hóa mà còn ảnh hưởng đến miễn dịch và kiểm soát viêm.
Những người có thể trạng tốt thường duy trì chế độ ăn tương đối cân bằng, không ép cơ thể nhịn ăn cực đoan, cũng không ăn uống quá độ trong thời gian dài. Nhờ đó, đường ruột có môi trường hoạt động ổn định hơn.
Ảnh minh họa
4. Thể lực và khả năng hồi phục tốt
Khi đánh giá thể lực, bác sĩ không chỉ nhìn vào việc chạy nhanh hay nâng tạ nặng, mà quan tâm nhiều hơn đến khả năng vận động trong sinh hoạt thường ngày.
Người có thể trạng tốt thường không dễ hụt hơi khi đi bộ, leo cầu thang; khi làm việc chân tay có thể mệt, nhưng nghỉ ngơi một lúc là hồi phục. Sau vận động, cảm giác đau mỏi cơ không kéo dài quá lâu.
Khả năng hồi phục tốt cho thấy hệ thống cung cấp năng lượng và sửa chữa của cơ thể vẫn hoạt động hiệu quả. Nhiều nghiên cứu cho thấy, người duy trì thể lực và khối cơ ở mức khá thường có tiên lượng tốt hơn khi đối mặt với bệnh tật, phẫu thuật hay nhiễm trùng.
5. Ăn ngon miệng, cân nặng ổn định
Người có thể trạng tốt thường có cảm giác đói – no khá rõ ràng: biết khi nào cần ăn và dừng lại đúng lúc. Cảm giác thèm ăn không quá mức, cũng không suy giảm kéo dài.
Cân nặng tương đối ổn định, ít khi tăng hoặc giảm đột ngột trong thời gian ngắn. Thực tế, sự ổn định cân nặng phản ánh khả năng điều hòa chuyển hóa của cơ thể. Những người ít biến động cân nặng thường có độ nhạy insulin tốt hơn, chuyển hóa lipid thuận lợi hơn và nguy cơ mắc bệnh mạn tính thấp hơn.
Có 3/5 dấu hiệu đã là nền tảng sức khỏe tốt
Thể trạng tốt không phải là một ưu điểm đơn lẻ, mà là kết quả phối hợp của nhiều hệ thống: giấc ngủ, cảm xúc, tiêu hóa, thể lực và chuyển hóa. Theo các bác sĩ, chỉ cần sở hữu từ 3 trong 5 đặc điểm trên, khả năng chống đỡ rủi ro sức khỏe của cơ thể đã vượt trội hơn nhiều người cùng độ tuổi.
Quan trọng hơn, những đặc điểm này không hoàn toàn do bẩm sinh. Thông qua việc điều chỉnh thói quen sinh hoạt, ăn uống, quản lý căng thẳng và duy trì vận động đều đặn, thể trạng hoàn toàn có thể được cải thiện theo thời gian. Khi đi đúng hướng, cơ thể sẽ sớm phản hồi bằng những thay đổi tích cực.
Nội dung mang tính tham khảo. Khi có dấu hiệu bất thường về sức khỏe, người dân nên chủ động thăm khám và tư vấn bác sĩ chuyên khoa.
