Giữ thai cho người mẹ viêm cầu thận mạn

Chị Dung, 30 tuổi, mắc hội chứng viêm cầu thận mạn, đái tháo đường thai kỳ, đa ối, được bác sĩ theo dõi đến khi sinh con khỏe mạnh.

Hội chứng viêm cầu thận mạn là tình trạng tổn thương mạn tính tại cầu thận kéo dài trong nhiều năm. Bệnh khiến chức năng thận giảm dần, có thể gây tăng huyết áp, phù chi, có protein hoặc máu trong nước tiểu, cuối cùng dẫn đến suy thận mạn. Một số trường hợp bệnh tiến triển thầm lặng, không triệu chứng.

Chị Dung phát hiện viêm cầu thận mạn từ năm 2022, không có biểu hiện bệnh. Khi mang thai lần thứ hai, chị khám thai định kỳ tại Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM. Kết quả sàng lọc ở tuần 12 không ghi nhận bất thường, tiền sản giật nguy cơ thấp. Xét nghiệm nước tiểu có đạm và hồng cầu trong nước tiểu. Thai phụ được theo dõi song song về sản khoa và bệnh lý viêm cầu thận mạn tại chuyên khoa Nội thận.

ThS.BS Kiều Lệ Biên, Trung tâm Sản Phụ khoa, cho biết thai phụ mắc đái tháo đường thai kỳ ở thời điểm 24 tuần làm tăng tỷ lệ đa ối, tiền sản giật, thai to, sinh non, mẹ băng huyết sau sinh, còn trẻ chào đời có thể bị hạ đường huyết hoặc suy hô hấp...

Chị được kiểm soát đường huyết bằng insulin liều cao kết hợp thay đổi chế độ ăn và vận động phù hợp. Bác sĩ đánh giá chỉ số nước ối, tốc độ tăng trưởng của thai nhi định kỳ nhằm phát hiện sớm bất thường nếu có.

Đến tuần thai 33, nồng độ protein và hồng cầu trong nước tiểu tăng. Ở lần mang thai trước, chỉ số này cũng tăng bất thường, nhưng chị không khám chuyên khoa để tìm nguyên nhân, sau đó sinh bé đầu khỏe mạnh nên nghĩ bình thường. Tình trạng tiểu đạm, tiểu máu vẫn dai dẳng đến thời điểm hiện tại.

BS.CKI Mạch Thị Chúc Linh, khoa Nội thận - Lọc máu, Trung tâm Tiết niệu - Thận học - Nam khoa, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM, chỉ định xét nghiệm kiểm tra và theo dõi viêm cầu thận mạn. Bệnh thường diễn tiến âm thầm, không gây ra triệu chứng, có thể tiến triển nặng hơn khi mang thai, do nhu cầu tăng lọc cầu thận khi có thai, khiến hồng cầu và protein xuất hiện trong nước tiểu nhiều hơn. Thai phụ có nguy cơ suy giảm chức năng thận, tăng huyết áp, tiền sản giật, thai nhi chậm phát triển trong tử cung, sinh non.

Bác sĩ Linh cho biết, hội chứng viêm cầu thận mạn và đái tháo đường thai kỳ làm tăng biến chứng cho mẹ lẫn thai nhi. Đường huyết tăng cao có thể gây tổn thương vi mạch máu, bao gồm mao mạch cầu thận. Tình trạng này không được kiểm soát sẽ làm nặng thêm tổn thương thận, khiến protein trong nước tiểu tăng vọt, đẩy nhanh quá trình suy giảm chức năng thận của mẹ.

Êkíp Sản Phụ khoa - Nội thận - Nội tiết phối hợp theo dõi sát chức năng thận, chỉ số đường huyết của thai phụ và sự phát triển của thai nhi. Ở tuần 35, kết quả siêu âm ghi nhận thai phụ đa ối, thai nhi giảm PI động mạch não giữa (động mạch não giữa giãn ra để tăng cường máu và oxy nuôi não). Biểu hiện này phản ánh sự tác động từ hai bệnh lý nền của thai phụ, nếu kéo dài có khả năng gây suy thai.

Bác sĩ Biên hướng dẫn chị Dung theo dõi sát cử động thai tại nhà, khám thai thường xuyên hơn theo lịch hẹn để đánh giá tình trạng sức khỏe của thai nhi.

Đến tuần 39, bé trai chào đời khỏe mạnh, nặng khoảng 3 kg. Sản phụ được kiểm tra sức khỏe sau sinh, chưa ghi nhận bất thường, cần tái khám chuyên khoa Nội thận ngay khi có biểu hiện như tiểu ít, phù chân. Sau thời kỳ hậu sản, bệnh nhân đến khám và theo dõi định kỳ tại chuyên khoa Nội thận.

Khi phụ nữ mang thai, thận phải tăng cường hoạt động để đáp ứng nhu cầu gia tăng tuần hoàn, điều hòa cân bằng điện giải và dịch cơ thể dưới tác động của các hormone thai kỳ. Ở thai phụ khỏe mạnh, thận sẽ thích nghi với những thay đổi này. Trong khi đó, với người mắc hội chứng viêm cầu thận mạn, sự quá tải sinh lý trong thai kỳ có thể ảnh hưởng đến tình trạng tăng lọc tại thận vốn đã tổn thương, tăng biến chứng cho mẹ và bé.

Bác sĩ Biên khuyến cáo thai phụ khám định kỳ, đặc biệt người có bệnh thận cần được theo dõi chuyên sâu. Trường hợp nhẹ đến trung bình có thể theo dõi sát; nếu bệnh nặng, bác sĩ sẽ lựa chọn thuốc phù hợp, hạn chế ảnh hưởng đến mẹ và thai nhi.

* Tên thai phụ đã được thay đổi