Bác sĩ chuyên khoa 1 Bạch Thị Chính, Giám đốc Y khoa, Hệ thống Tiêm chủng VNVC, nhận định sự gia tăng ca bệnh tay chân miệng năm nay có liên quan đến sự tái lưu hành của EV71.
Giai đoạn cần tăng cường phòng bệnh
Theo bác sĩ Chính, tay chân miệng lây qua nước bọt, dịch tiết hô hấp, dịch từ bóng nước, phân của người bệnh hoặc qua đồ chơi, bàn ghế và các bề mặt nhiễm virus. Vì vậy, khi hàng triệu trẻ trở lại nhà trẻ, mẫu giáo vào tháng 9 tới, nguy cơ lây truyền có thể tăng, nhất là tại các đô thị đông dân.
Bên cạnh đó, bệnh có thể do nhiều tác nhân thuộc nhóm Enterovirus gây ra nên trẻ từng mắc bệnh vẫn có thể tái nhiễm.
Trẻ được phụ huynh đưa đi tiêm vắc xin
Ảnh: VNVC
“Tựu trường không phải nguyên nhân khiến bệnh gia tăng, nhưng có thể làm tăng cơ hội lây truyền trong thời gian tới. Sự lưu hành của EV71, nhóm trẻ chưa có miễn dịch và môi trường nhà trẻ, mẫu giáo có mật độ tiếp xúc cao là những yếu tố cần đặc biệt cảnh giác trong những tuần đầu năm học”, bác sĩ Chính lưu ý.
Cảnh giác biến chứng thần kinh do chủng virus EV71
Theo bác sĩ Chính, tay chân miệng do EV71 có thể khởi phát không rầm rộ nhưng diễn tiến nặng nhanh, đặc biệt khi xuất hiện biến chứng thần kinh.
Ở giai đoạn đầu, một số trẻ không có đầy đủ triệu chứng điển hình như sốt cao, loét miệng hay phỏng nước rõ ở lòng bàn tay, bàn chân. Tổn thương da đôi khi chỉ xuất hiện quanh mông, hậu môn hoặc bẹn, dễ nhầm với rôm sảy, hăm tã, khiến phụ huynh đánh giá thấp mức độ bệnh.
Ở trẻ nhỏ, việc nhận biết bệnh nặng càng khó do trẻ chưa thể mô tả triệu chứng. Bác sĩ lưu ý phụ huynh cần đưa trẻ đi khám khi có sốt cao khó hạ, giật mình chới với nhiều lần, run chi, đi đứng loạng choạng, quấy khóc bất thường, lừ đừ, nôn nhiều, yếu chi, thở nhanh hoặc bất thường.
Nguyên tắc “3 sạch”
Để phòng, chống bệnh, gia đình và trường học cần thực hiện thường xuyên nguyên tắc “3 sạch”: Ăn uống sạch, ở sạch, bàn tay sạch.
Người chăm sóc cần rửa tay bằng xà phòng, đặc biệt sau khi thay tã, vệ sinh cho trẻ và trước khi chế biến thức ăn; thường xuyên làm sạch đồ chơi, bàn ghế, tay nắm cửa và các bề mặt trẻ tiếp xúc; xử lý phân, chất thải đúng cách.
Trẻ mắc hoặc nghi mắc bệnh cần được nghỉ học và theo dõi theo hướng dẫn để hạn chế lây truyền.
Cục Phòng bệnh (Bộ Y tế) vừa yêu cầu các địa phương khẩn trương tăng cường phòng, chống bệnh, đẩy mạnh truyền thông và hướng dẫn người dân chủ động thực hiện các biện pháp phòng bệnh.
Trong số mẫu dương tính được giám sát tại khu vực phía nam những tháng đầu năm 2026, EV71 chiếm 56%. Từ tháng 3.2026, Bộ Y tế đã cấp phép vắc xin phòng tay chân miệng do EV71, chỉ định cho trẻ từ 2 tháng tuổi đến dưới 6 tuổi.
