Theo PGS.TS Mai Duy Tôn, Giám đốc Trung tâm Đột quỵ, Bệnh viện Bạch Mai, bệnh nhân trẻ chiếm gần 10% tổng số ca đột quỵ tại Trung tâm. Đây là con số đáng báo động và có xu hướng gia tăng. Điều đáng tiếc là phần lớn bệnh nhân nhập viện muộn, bỏ lỡ "giờ vàng" để hồi phục.
Bác sĩ thăm khám cho bệnh nhân.
Vì sao người trẻ nhập viện muộn?
Lý do chính là tâm lý chủ quan. Người trẻ không nhận biết được các dấu hiệu điển hình của đột quỵ và cho rằng bệnh chỉ xảy ra ở người cao tuổi. Khi đến viện muộn, họ mất đi cơ hội điều trị kịp thời, để lại những hệ lụy nghiêm trọng về sức khỏe, thậm chí trở thành gánh nặng cho gia đình và xã hội.
Những yếu tố làm gia tăng nguy cơ đột quỵ ở người trẻ
Theo PGS.TS Mai Duy Tôn, các yếu tố nguy cơ gây đột quỵ ở người trẻ bao gồm:
- Tăng huyết áp (nguyên nhân chính). Theo Hội Tim mạch Việt Nam, cứ 4 người từ 25 - 49 tuổi thì có 1 người bị tăng huyết áp.
- Bệnh lý chuyển hóa: đái tháo đường, béo phì, rối loạn mỡ máu.
- Thói quen không lành mạnh: hút thuốc lá, uống rượu bia, lười vận động, căng thẳng kéo dài.
- Yếu tố di truyền: bất thường mạch máu, rối loạn đông máu, làm tăng nguy cơ tắc hoặc vỡ mạch máu não.
Dấu hiệu nhận biết đột quỵ
Khi bị đột quỵ, các triệu chứng xuất hiện ngay lập tức hoặc trong vài giờ, bao gồm:
- Yếu hoặc tê liệt đột ngột ở mặt, tay hoặc chân, thường xảy ra ở một bên cơ thể.
- Nói khó, nói lắp hoặc không hiểu người khác nói.
- Mất thị lực đột ngột, đặc biệt ở một bên mắt.
- Đau đầu dữ dội không rõ nguyên nhân.
- Chóng mặt, mất thăng bằng hoặc không thể kiểm soát vận động theo ý muốn.
- Nếu phát hiện bất kỳ dấu hiệu nào trên, hãy gọi ngay cấp cứu 115 để đưa bệnh nhân đến bệnh viện kịp thời. Điều trị trong "giờ vàng" có thể giúp cứu sống và hạn chế di chứng nặng nề.
Cơn thiếu máu não thoáng qua – Dấu hiệu cảnh báo trước đột quỵ
Khoảng 1/3 số ca đột quỵ xảy ra sau khi bệnh nhân trải qua một hoặc nhiều cơn thiếu máu não thoáng qua (TIA). Đây là tình trạng gián đoạn tạm thời việc cung cấp máu lên não, với các biểu hiện:
- Mất thị lực đột ngột.
- Yếu hoặc tê liệt một bên tay/chân trong vài phút.
Điều nguy hiểm là sau khi triệu chứng biến mất, người bệnh có thể chủ quan và bỏ qua. Tuy nhiên, đây có thể là lời cảnh báo sớm cho một cơn đột quỵ thực sự. Nếu gặp các dấu hiệu này, cần đi khám ngay để được kiểm tra và điều trị kịp thời.
Đột quỵ không chỉ xảy ra ở người lớn tuổi mà đang ngày càng trẻ hóa. Nhận biết dấu hiệu sớm và chủ động phòng ngừa là cách tốt nhất để bảo vệ sức khỏe của chính mình và những người thân yêu.
Làm sao để phòng ngừa đột quỵ?
PGS.TS Mai Duy Tôn khuyến cáo người trẻ nên:
- Khám sức khỏe định kỳ, tầm soát các yếu tố nguy cơ và điều trị sớm nếu phát hiện bệnh lý như tăng huyết áp, tiểu đường, rối loạn mỡ máu.
- Thay đổi lối sống: bỏ thuốc lá, hạn chế rượu bia, ăn uống khoa học, tập thể dục thường xuyên.
- Kiểm tra tiền sử gia đình: Nếu trong gia đình có người bị bất thường mạch máu hoặc rối loạn đông máu, nên được tư vấn bởi bác sĩ chuyên khoa để sàng lọc nguy cơ.
