Chị Trân, 42 tuổi, mẹ của Khoa, ngụ xã Nhà Bè, cho biết Khoa yêu thích động vật. Tuy nhiên, chị không đồng ý cho nuôi do lo ngại bệnh từ thú cưng như giun, bọ, ve, bệnh dại... Vì vậy, cậu bé không dám nói chuyện với mẹ về việc nuôi động vật, dự định giấu mẹ để nuôi.
Nghe tiếng chuột kêu, chị kiểm tra đồ đạc của con. Cậu bé vội chụp con chuột nên bị cắn.
"Có lẽ do con chuột cũng hoảng và còn lạ", chị Trân nói.
Sau đó, chị đưa con đi tiêm vaccine ngừa dại và uốn ván. Khoa được chỉ định tiêm ngừa 5 mũi vaccine dại, đồng thời tiêm nhắc một mũi vaccine 4 trong 1 phòng các bệnh uốn ván, bạch hầu, ho gà, bại liệt để tăng cường kháng thể phòng bệnh uốn ván. Còn con vật được đem cho.
Trẻ thích nuôi chuột hamster làm thú cưng nhưng chưa hiểu biết đầy đủ về nguy cơ nhiễm bệnh từ chuột. Ảnh: Vecteezy
Tương tự trường hợp của Khoa, Chí Thành, 13 tuổi ở Bình Chánh, TP HCM, lén chăm mèo hoang tại trường học rồi bị cào xước da, chảy máu nhẹ. Sợ mẹ mắng, cậu bé giấu vết thương, chỉ kể với bạn.
Chị Hải, mẹ của Thành, vô tình biết chuyện khi nghe hai đứa trẻ bàn cách để giấu giếm, sau đó yêu cầu con nói thật và đưa đi tiêm vaccine dại.
"Tôi giận con nhưng cũng không gây căng thẳng vì con có tình yêu động vật, song tôi vẫn yêu cầu con tự giới hạn thời gian chơi cùng vật nuôi của bạn để tránh bệnh dại", chị Hải nói.
ThS.BS Ngô Thị Kim Phượng, Quản lý Y khoa, Hệ thống Tiêm chủng VNVC, cho biết nhiều trẻ em có tình yêu đặc biệt đối với động vật như chó, mèo, thỏ, chuột... Các bé thường xem thú cưng như những người bạn để tâm sự hoặc chơi cùng, bởi chúng sẽ không phán xét, phản đối.
Trẻ còn chưa trưởng thành trong suy nghĩ dẫn đến việc không hiểu được lý do cha mẹ không đồng tình với sở thích của mình và có thể lén nuôi. Tuy nhiên, việc trẻ lén tiếp xúc, chơi hoặc nuôi động vật có thể khiến các bé vô tình mắc bệnh dại, các bệnh do ký sinh trùng trên chó, mèo gây ra.
Trẻ được phụ huynh đưa đi tiêm ngừa dại tại VNVC sau khi bị chó nhà cắn. Ảnh: Hoàng Dương
Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), trẻ dưới 15 tuổi chiếm khoảng 40% ca tử vong do dại trên toàn cầu do chó mèo tấn công. Bác sĩ Phượng cho biết, trẻ vóc dáng nhỏ, sức yếu, khó chống cự khi bị động vật cắn. Nhiều em chưa có ý thức phòng bệnh, dễ giấu hoặc quên báo cha mẹ khi bị thương. Trẻ cũng thuộc nhóm yếu thế, chưa đủ khả năng tự quyết và tài chính để phòng bệnh.
Năm 2025, Việt Nam ghi nhận 73 ca tử vong do bệnh dại, nhiều trường hợp là trẻ em. Dù giảm so với hai năm trước, con số này vẫn ở mức cao, chủ yếu do bị chó mèo cắn, cào, kể cả vật nuôi và động vật hoang.
Bệnh dại chưa có thuốc điều trị, khi khởi phát triệu chứng gần như 100% tử vong. Virus lây từ động vật có vú máu nóng sang người qua vết cắn, cào hoặc liếm vào vết thương hở, niêm mạc; phổ biến nhất trong nước dãi, ngoài ra còn có trong nước mắt, dịch não tủy.
Nếu trẻ bị chó, mèo, chuột, khỉ, dơi... cắn hoặc cào, phụ huynh cần giúp trẻ hoặc hướng dẫn rửa ngay vết thương dưới vòi nước sạch với xà phòng trong 15 phút, sát khuẩn bằng povidine hoặc cồn iốt, sau đó đưa trẻ đến trung tâm tiêm chủng để bác sĩ đánh giá và chỉ định tiêm ngừa. Tuyệt đối không nặn máu, chà xát mạnh hay đắp lá theo truyền miệng lên vết thương.
