Tiểu đường là rối loạn chuyển hóa đặc trưng bởi lượng đường trong máu luôn cao hơn bình thường. Đường huyết tăng kéo dài có thể làm tăng nguy cơ biến chứng thần kinh, mắt, tim mạch.
Chế độ ăn uống hằng ngày đóng vai trò quan trọng trong kiểm soát bệnh. Carbohydrate khi vào cơ thể sẽ được phân giải thành glucose - nguồn năng lượng chính của cơ thể.
Người tiểu đường nên ưu tiên ngũ cốc nguyên hạt, các loại đậu, trái cây và rau củ. Những thực phẩm này cung cấp carbohydrate kèm nhiều chất xơ, vitamin, khoáng chất và chất chống oxy hóa giúp kiểm soát đường huyết cũng như cân nặng. Ngược lại, nên hạn chế đồ uống có đường, bánh kẹo, bánh ngọt và thực phẩm đóng gói sẵn. Chúng thường giàu calo dễ làm tăng đường huyết nhanh và tích tụ mỡ. Bánh quy và bánh ngọt còn chứa nhiều chất béo bão hòa, nếu người bệnh ăn nhiều có thể làm tăng tình trạng kháng insulin và cholesterol LDL (xấu).
Bữa cơm mỗi ngày tác động trực tiếp đến lượng đường trong máu. Ảnh: Bùi Thủy
Đọc kỹ nhãn sản phẩm để biết lượng đường và chất xơ trong thực phẩm. Nhãn dinh dưỡng cung cấp thông tin về thành phần và giá trị dinh dưỡng của sản phẩm. Thực phẩm ghi "không đường" nghĩa là chứa dưới 0,5 g đường mỗi khẩu phần, nhưng vẫn có thể có một lượng nhỏ calo và carbohydrate. Để hạn chế đường bổ sung từ thực phẩm đóng gói, nên chọn sản phẩm có lượng đường dưới 10% giá trị dinh dưỡng khuyến nghị mỗi ngày và ưu tiên loại chứa ít nhất 3 g chất xơ.
Thử các chất thay thế đường như quế, cam, táo để tận dụng lượng đường tự nhiên, ít hoặc không có calo, tránh ảnh hưởng đến lượng đường trong máu. Thay vì cho đường vào cà phê, bạn có thể thêm một chút quế để tăng hương vị. Tương tự, cho nho, táo hoặc trái cây yêu thích vào trà có thể tăng vị ngọt nhẹ, giúp giảm lượng đường bổ sung, giữ cân nặng khỏe mạnh.
Thư giãn giúp giảm nguy cơ kháng insulin và duy trì đường huyết ổn định. Để sống khỏe, người bệnh tiểu đường nên hạn chế căng thẳng trong công việc và duy trì tập luyện các môn thể thao phù hợp ít nhất 30 phút mỗi ngày. Thiền, yoga, tĩnh tâm hoặc tắm nước ấm vào buổi tối cũng có tác dụng thư giãn đầu óc, kích thích cơ thể sản xuất hormone hạnh phúc dopamine, góp phần giảm viêm và hỗ trợ kiểm soát bệnh.
Chuẩn bị sẵn thuốc như thuốc hạ đường huyết dạng uống hoặc tiêm insulin cần thiết để phòng nguy cơ hạ đường huyết. Khi đường huyết giảm, người bệnh có thể bổ sung nhanh carbohydrate hấp thu nhanh như nước ép trái cây, mật ong, kẹo cứng hoặc chocolate ngọt để đưa đường huyết trở lại mức bình thường.
(Theo Eating Well)
