Những năm đầu đời, hệ tiêu hóa của bé vẫn ở giai đoạn hoàn thiện cả về cấu trúc lẫn chức năng, trong khi nhu cầu về nguồn dinh dưỡng lại rất cao dẫn đến mâu thuẫn giữa khả năng tiêu hóa và nhu cầu cơ thể. Những vấn đề tiêu hóa phổ biến mà trẻ nhỏ thường gặp là táo bón, tiêu chảy và kém hấp thu.
Những năm đầu đời, trẻ dễ gặp các vấn đề về tiêu hóa. Ảnh: joyfulseedspaeds
Theo các chuyên gia dinh dưỡng, một hệ tiêu hóa khỏe mạnh khi hệ vi sinh đường ruột cân bằng, với tỷ lệ Probiotics (lợi khuẩn) chiếm 85%. Lợi khuẩn với chức năng cân bằng hệ vi sinh, ức chế vi khuẩn có hại, khi được bổ sung đủ lượng được coi là chìa khóa giúp nuôi dưỡng hệ tiêu hóa khỏe mạnh. Lợi khuẩn sẽ phát triển mạnh mẽ hơn khi được cung cấp Prebiotics - một loại chất xơ, đóng vai trò là "thức ăn" đặc hiệu cho lợi khuẩn.
Trong bối cảnh khoa học dinh dưỡng ngày càng phát triển, các sản phẩm dinh dưỡng hiện đại có xu hướng chuyển dịch từ việc bổ sung đơn lẻ (chỉ Probiotics hoặc Prebiotics) sang sự kết hợp mang tên Synbiotics (sự kết hợp giữa lợi khuẩn và chất xơ nuôi dưỡng lợi khuẩn). Sự kết hợp giữa Probiotics và Prebiotics trong công thức Synbiotics không dừng lại ở việc bổ sung hai thành phần riêng lẻ, mà tạo nên cơ chế hiệp đồng, qua đó mang lại hiệu quả hỗ trợ tốt hơn so với khi từng thành phần được sử dụng riêng biệt. Cụ thể, Prebiotics đóng vai trò như một "lớp giáp" và "lương thực" đi kèm, giúp Probiotics sống sót tốt hơn khi đi qua môi trường axit khắc nghiệt của dịch vị dạ dày. Khi đến đại tràng, nhờ có sẵn nguồn thức ăn, các lợi khuẩn này có thể phát huy tác dụng nhanh hơn, bám dính và thiết lập hệ cân bằng vi sinh hiệu quả hơn nhiều lần so với việc dùng riêng lẻ.
Lợi ích sức khỏe của Synbiotics
Theo báo cáo "Cập nhật dinh dưỡng hiện đại; Ứng dụng dinh dưỡng miễn dịch tham chiếu từ sữa mẹ" của TS.BS Lưu Thị Mỹ Thục (Trưởng khoa Dinh dưỡng Tiết chế, Bệnh viện Nhi Trung ương), lợi khuẩn Bifidobacterium được bổ sung vào sữa công thức có tính axit, có tác dụng bảo vệ chống lại bệnh tiêu chảy cấp ở trẻ em khỏe mạnh. Việc kết hợp lợi khuẩn Bifidobacterium và 2’ FL HMO trong công thức Synbiotics giúp lợi khuẩn này đạt mật độ cao nhất và có tốc độ đạt đến pha ổn định tăng trưởng nhanh nhất.
Công thức này cũng giúp điều hòa miễn dịch, giảm mạnh cytokine tiền viêm và tăng thành phần chống viêm, giúp bảo vệ ruột khỏi phản ứng viêm hay loạn khuẩn đường ruột do vi khuẩn E. coli - loại vi khuẩn gây bệnh đường ruột, đặc biệt nguy hiểm đối với trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ tại các nước đang phát triển. "Sự kết hợp của Bifidobacterium (Bifidus) và 2’FL HMO mang lại hiệu quả vượt trội trong việc làm giảm tiêu chảy và phục hồi hệ tiêu hóa", báo cáo khẳng định.
Tại đường ruột, nơi đóng góp tới 70% hệ miễn dịch của cơ thể, Synbiotics cũng kích thích tế bào lympho B sản sinh kháng thể IgA tự nhiên. IgA xuất hiện chủ yếu trong màng nhầy của đường hô hấp và tiêu hóa, đóng vai trò như tuyến phòng thủ đầu tiên, chống lại sự xâm nhập của vi khuẩn. Thiếu hụt IgA sẽ tạo điều kiện cho các vi khuẩn xâm nhập vào cơ thể và gây ra bệnh lý, nhất là trong mùa lạnh và mùa dịch cúm, niêm mạc đường hô thường xuyên tiếp xúc với các vi khuẩn, virus gây bệnh. Vì thế, công thức Synbiotics cũng góp phần hỗ trợ trẻ giảm các triệu chứng hô hấp.
Synbiotics còn có ý nghĩa với tâm trạng của trẻ. Khoa học đã chứng minh mối liên hệ mật thiết giữa đường ruột và hệ thần kinh (trục não - ruột). Khi bụng khỏe, trẻ sẽ cảm thấy thoải mái hơn, giảm tình trạng quấy khóc đêm do khó tiêu. Hơn nữa, việc tiêu hóa tốt giúp kích thích vị giác, giúp trẻ ăn ngon miệng tự nhiên và hấp thu dưỡng chất tối đa để phát triển chiều cao, cân nặng, từ đó khỏe mạnh hơn.
Ứng dụng Synbiotics trong chế độ ăn hàng ngày cho trẻ
Cha mẹ có thể tìm thấy Synbiotics từ nhiều nguồn khác nhau, từ tự nhiên đến các sản phẩm khoa học. Trong đó, sữa mẹ là nguồn Synbiotics tự nhiên hoàn hảo, bởi chứa hàm lượng lớn HMO (Human Milk Oligosaccharides - một loại Prebiotic) và các lợi khuẩn quý giá. Đây là lý do trẻ bú mẹ thường có hệ tiêu hóa và sức đề kháng vượt trội.
Đối với trẻ không có điều kiện bú mẹ hoàn toàn hoặc đã bước sang thời kỳ ăn dặm, các sản phẩm bổ sung Synbiotics là một gợi ý lựa chọn. Khi lựa chọn sản phẩm bổ sung Synbiotics, các chuyên gia dinh dưỡng khuyên phụ huynh không nên chỉ dừng lại ở lợi khuẩn. Để tạo ra một hàng rào bảo vệ vững chắc nhất, hãy ưu tiên các sản phẩm kết hợp Synbiotics với các dưỡng chất tăng cường đề kháng chuyên sâu. Đơn cử như sữa non ColosIgG 24h giúp cung cấp lượng kháng thể IgG cao, giúp phát hiện và ngăn chặn vi khuẩn và virus xâm nhập cơ thể. Hay nguyên liệu IgHM chứa nhóm kháng thể tương đồng về cấu trúc với kháng thể trong sữa mẹ cũng góp phần tăng cường đề kháng cho trẻ, giúp trẻ giảm bớt các bệnh đường tiêu hóa, hô hấp. Lactoferrin - một loại protein trong sữa mẹ và sữa bò có khả năng tiêu diệt các vi khuẩn có hại ăn sắt, khiến chúng không thể phát triển, đồng thời kích hoạt hệ miễn dịch tự thân của trẻ.
Bổ sung Synbiotics vào chế độ ăn hàng ngày góp phần tăng đề kháng cho trẻ. Ảnh: Pexels
Các chuyên gia cũng lưu ý, không phải mọi loại Synbiotics đều giống nhau, vì thế, khi đọc nhãn sản phẩm, cha mẹ nên chú ý chủng lợi khuẩn - ưu tiên các chủng đã được chứng minh lâm sàng, như Bifidobacterium (phổ biến nhất trong đường ruột trẻ sơ sinh). Hàm lượng cần đảm bảo lượng lợi khuẩn đủ để sống sót và phát huy tác dụng (thường tính bằng đơn vị CFU). Phụ huynh cũng nên chọn các nhãn hàng uy tín, có công nghệ bào chế hiện đại giúp lợi khuẩn bền vững với thời gian và môi trường.
Mỗi trẻ có một cơ địa và tình trạng sức khỏe khác nhau (ví dụ trẻ sinh mổ có hệ miễn dịch kém trẻ sinh thường, trẻ sinh mổ cũng không có cơ hội đón nhận hệ lợi khuẩn từ đường sinh tự nhiên), phụ huynh nên tham khảo ý kiến của bác sĩ nhi khoa hoặc chuyên gia dinh dưỡng để lựa chọn sản phẩm bổ sung Synbiotics phù hợp nhất với độ tuổi và nhu cầu phát triển của con mình.
Một hệ tiêu hóa khỏe mạnh sẽ giúp bé củng cố hệ miễn dịch, hạn chế ốm vặt cũng như cung cấp đầy đủ các dưỡng chất cần thiết cho cơ thể để phát triển toàn diện cả thể chất, trí não.
