Sức khỏe

Ngộ độc khoai tây mọc mầm: Bác sĩ chỉ rõ nguyên nhân, hậu quả và cách phòng

Bác sĩ chuyên khoa 2 Nguyễn Đức Thành, Giám đốc Trung tâm Cấp cứu, Hồi sức tích cực và Chống độc, Bệnh viện đa khoa An Sinh (TP.HCM), cho biết ngộ độc khoai tây mọc mầm xảy ra do cơ thể hấp thụ hàm lượng lớn các độc tố glycoalkaloid tự nhiên vốn tích tụ mạnh mẽ khi củ khoai chuyển sang màu xanh hoặc nảy mầm.

Bác sĩ cũng lưu ý độc tố tập trung nhiều nhất ở phần mầm và vùng chân mầm, nhưng có thể lan cả vào phần thịt xung quanh. Đặc biệt, các glycoalkaloid (solanine và chaconine) không bị phá hủy bằng cách luộc, xào hay nấu canh.

Ngộ độc khoai tây mọc mầm: Bác sĩ chỉ rõ nguyên nhân, hậu quả và cách phòng - Ảnh 1.

Độc tố solanine rất bền vững, phương pháp luộc, ninh canh, nướng hay chiên rán thông thường không thể loại bỏ hay làm biến mất chất độc

ẢNH MINH HỌA: N.QUYÊN TẠO TỪ CHAT GPT

Nguy cơ sức khỏe nào khi ăn khoai tây mọc mầm?

Theo bác sĩ Đức Thành, khoai tây mọc mầm chứa 2 glycoalkaloid độc hại là solanine và chaconine. Khi bị ăn phải, các chất này có thể gây ngộ độc thông qua 2 cơ chế chính: Tác động lên hệ thần kinh và phá hủy màng tế bào.

Các biểu hiện ngộ độc khoai tây mọc mầm thường xuất hiện từ 2 - 24 giờ sau khi ăn. Ở mức độ nhẹ, người bệnh có thể có các triệu chứng như tê rát miệng, đau đầu, chóng mặt, lú lẫn, mê sảng, co giật hoặc yếu liệt tay chân... Trường hợp nặng, độc tố có thể ảnh hưởng đến trung tâm hô hấp ở hành tủy, gây suy hô hấp và đe dọa tính mạng.

Bên cạnh đó, 2 độc tố này còn có khả năng phá vỡ màng tế bào, khiến tế bào bị tổn thương hoặc mất tính toàn vẹn. Tại đường tiêu hóa, độc tố gây kích ứng và tổn thương niêm mạc dạ dày, ruột, dẫn đến đau bụng dữ dội, nôn ói, tiêu chảy, thậm chí xuất huyết tiêu hóa. Nếu được hấp thu vào máu ở những trường hợp ngộ độc nặng, độc tố còn có thể phá hủy hồng cầu và ảnh hưởng đến cơ tim, gây rối loạn nhịp tim, tụt huyết áp, trụy mạch, thậm chí ngừng tim.

“Ở người trưởng thành bình thường, chỉ cần ăn khoảng 200 - 450 g khoai tây bị hóa xanh hoặc mọc mầm chứa nồng độ độc tố cao là đã có thể chạm ngưỡng nguy hiểm tính mạng. Song, mức độ ngộ độc phụ thuộc rất lớn vào lượng độc tố tiêu thụ so với trọng lượng cơ thể và tình trạng sức khỏe của từng người”, bác sĩ Thành cho hay.

Ngộ độc khoai tây mọc mầm: Bác sĩ chỉ rõ nguyên nhân, hậu quả và cách phòng - Ảnh 2.

Không ăn khoai tây mọc mầm: Khi khoai đã nảy mầm hoặc vỏ chuyển sang màu xanh lá cây, độc tố solanine tăng lên gấp nhiều lần

ẢNH MINH HỌA: n.QUYÊN TẠO TỪ CHAT GPT

Làm gì để phòng ngừa?

Theo khuyến cáo từ Cục An toàn thực phẩm - Bộ Y tế và các chuyên gia chống độc, người dân nên tuân thủ các nguyên tắc vàng sau:

Nguyên tắc sử dụng khoai tây

  • Không ăn khoai tây mọc mầm: Khi khoai đã nảy mầm hoặc vỏ chuyển sang màu xanh lá cây, độc tố solanine tăng lên gấp nhiều lần.
  • Cắt bỏ phần mầm thôi là chưa đủ: Bác sĩ Thành cảnh báo độc tố solanine đã ngấm sâu vào trong ruột củ, việc gọt vỏ hay nấu chín ở nhiệt độ cao thông thường không thể phá hủy được chất độc này.
  • Loại bỏ củ bị hỏng: Vứt bỏ ngay những củ khoai có dấu hiệu mềm nhũn, dập nát, héo úa hoặc vỏ lốm đốm xanh đen.

Cách bảo quản khoa học

  • Tránh ánh sáng trực tiếp: Ánh mặt trời và ánh đèn cao áp là tác nhân kích thích khoai tây chuyển xanh và mọc mầm nhanh nhất. Nên đặt khoai ở những nơi tối, khô ráo, thoáng mát, nhiệt độ ổn định từ 10 - 15°C.
  • Không dùng túi nilon kín: Nên chứa khoai tây trong rổ thông hơi, túi lưới hoặc thùng giấy mở để khoai luôn được khô thoáng.

Hướng dẫn xử trí khi ngộ độc khoai tây mọc mầm tại nhà

Theo bác sĩ chuyên khoa 2 Nguyễn Đức Thành, các bước xử trí ngộ độc khẩn cấp tại nhà gồm:

Ngừng ngay bữa ăn: Cách ly toàn bộ các món ăn chế biến từ khoai tây nghi ngờ nhiễm độc.

Kích thích nôn: Áp dụng cho người bệnh còn tỉnh táo, vừa ăn xong trong vòng 1 - 2 giờ. Dùng ngón tay sạch ấn nhẹ vào gốc lưỡi để kích thích nôn, giúp tống xuất thức ăn chứa độc tố ra ngoài. Tuyệt đối không gây nôn cho người đã hôn mê, co giật, khó thở hoặc suy giảm ý thức vì dễ gây hít sặc thức ăn vào phổi.

Bù nước và điện giải: Cho người bệnh uống nhiều nước ấm, nước muối loãng hoặc dung dịch Oresol để chống mất nước do nôn mửa, tiêu chảy.

Giữ lại mẫu thực phẩm: Bảo quản phần ăn còn sót lại để giúp bác sĩ xét nghiệm, xác định nguyên nhân độc tố nhanh hơn.

Phải đưa người bệnh đi cấp cứu ngay khi xuất hiện các triệu chứng nặng sau:

Rối loạn tiêu hóa nặng: Nôn ói liên tục, đau bụng dữ dội, tiêu chảy ra máu.

Biểu hiện thần kinh: Tê rát vùng miệng họng, tê lưỡi, chóng mặt, đau đầu nghiêm trọng.

Triệu chứng nguy kịch: Khó thở, rối loạn nhịp tim, tụt huyết áp, giãn đồng tử, co giật hoặc hôn mê.

//Chèn ads giữa bài (runinit = window.runinit || []).push(function () { //Nếu k chạy ads thì return if (typeof _chkPrLink != 'undefined' && _chkPrLink) return; var mutexAds = '<zone id="l2srqb41"></zone>'; var content = $('[data-role="content"]'); if (content.length > 0) { var childNodes = content[0].childNodes; for (i = 0; i < childNodes.length; i++) { var childNode = childNodes[i]; var isPhotoOrVideo = false; if (childNode.nodeName.toLowerCase() == 'div') { // kiem tra xem co la anh khong? var type = $(childNode).attr('class') + ''; if (type.indexOf('VCSortableInPreviewMode') >= 0) { isPhotoOrVideo = true; } } try { if ((i >= childNodes.length / 2 - 1) && (i < childNodes.length / 2) && !isPhotoOrVideo) { if (i <= childNodes.length - 3) { childNode.after(htmlToElement(mutexAds)); arfAsync.push("l2srqb41"); } break; } } catch (e) { } } } }); function htmlToElement(html) { var template = document.createElement('template'); template.innerHTML = html; return template.content.firstChild; } // Lấy phần tử giữa bài để chèn widget: ưu tiên figure, sau đó p không nằm trong figure function tnDetailFindMidElement(rootSelector) { var root = document.querySelector(rootSelector); if (!root) return null; var figures = Array.from(root.querySelectorAll('figure')); var paragraphs = Array.from(root.querySelectorAll('p')).filter(function (p) { return !p.closest('figure'); }); var elements = figures.concat(paragraphs); return elements.length ? elements[Math.floor(elements.length / 2)] : null; }
if (window.pageSettings && pageSettings.allow3rd && (typeof window._isAdsHidden === 'undefined' || !window._isAdsHidden)) { if (!laNuocNgoai) { (function (w, q) { w[q] = w[q] || []; w[q].push(["_mgc.load"]); })(window, "_mgq"); } } (function() { if (!(window.pageSettings && pageSettings.allow3rd && (typeof window._isAdsHidden === 'undefined' || !window._isAdsHidden))) return; if (typeof window.laNuocNgoai === 'undefined' || !window.laNuocNgoai) return; // chỉ chạy khi laNuocNgoai true var target = tnDetailFindMidElement('div.detail-cmain'); if (!target || !target.parentNode) return; var newDiv = document.createElement('div'); newDiv.id = 'taboola-mid-article-widget'; target.parentNode.insertBefore(newDiv, target.nextSibling); window._taboola = window._taboola || []; window._taboola.push({ mode: 'thumbnails-4x1', container: 'taboola-mid-article-widget', placement: 'Mid Article Widget', target_type: 'mix' }); })();

Các tin khác

Mỡ nội tạng âm thầm gây hại cho thận như thế nào?

Mỡ nội tạng âm thầm gây hại cho thận như thế nào?

Mỡ nội tạng tích tụ nhiều trong thời gian dài có thể làm tổn thương thận. Những tác động này thường diễn ra âm thầm trong nhiều năm trước khi các xét nghiệm chức năng thận phát hiện bất thường.
3 cách ăn yến mạch mỗi ngày chuẩn dinh dưỡng

3 cách ăn yến mạch mỗi ngày chuẩn dinh dưỡng

Nhiều người kỳ vọng giảm cân nhờ ăn yến mạch mỗi ngày. Tuy nhiên, lựa chọn sai loại, ăn quá nhiều hoặc kết hợp thực phẩm không phù hợp có thể khiến nỗ lực giảm cân không đạt.
WHO khuyến cáo cách phòng ngừa và kiểm soát bệnh tim mạch

WHO khuyến cáo cách phòng ngừa và kiểm soát bệnh tim mạch

Theo Tổ chức Y tế thế giới (WHO), bệnh tim mạch hiện là nguyên nhân gây tử vong hàng đầu trên toàn cầu. Việc nhận biết và phát hiện kịp thời các dấu hiệu ban đầu sẽ có lợi trong phòng ngừa và điều trị bệnh.
Nhận diện nguy cơ bệnh tật từ tuyến cơ sở

Nhận diện nguy cơ bệnh tật từ tuyến cơ sở

Ngày đầu tiên triển khai chương trình Khám sức khỏe toàn dân tại xã Đức Hòa (tỉnh Tây Ninh), Bệnh viện Đa khoa (BVĐK) Quốc tế Tân An đã ghi nhận 540 lượt người đến tầm soát, khởi đầu cho mục tiêu chăm sóc sức khỏe ban đầu cho hơn 9.400 người dân trên địa bàn, đồng thời góp phần xây dựng Hồ sơ sức khỏe điện tử theo chủ trương của tỉnh.
3 món không ngọt nhưng vẫn khiến đường huyết tăng

3 món không ngọt nhưng vẫn khiến đường huyết tăng

Bánh kẹo, nước ngọt và các món tráng miệng dễ làm tăng đường huyết vì chứa nhiều đường. Nhưng thực tế, không ít thực phẩm gần như không có vị ngọt nhưng vẫn có thể làm đường huyết tăng cao.