Nội soi tiêu hóa là phương pháp được sử dụng để quan sát trực tiếp niêm mạc thực quản, dạ dày, tá tràng và đại trực tràng. Qua hình ảnh nội soi, bác sĩ có thể phát hiện và chẩn đoán nhiều bệnh lý từ lành tính đến ác tính như viêm loét dạ dày - đại tràng, nhiễm khuẩn Helicobacter pylori (HP), trào ngược dạ dày thực quản.
BS.CKI Nguyễn Ngọc Lai, Đơn vị Nội soi, Phòng khám Đa khoa Tâm Anh Quận 7, cho biết nội soi kết hợp với sinh thiết là "tiêu chuẩn vàng" giúp phát hiện sớm ung thư đường tiêu hóa. Đây là nhóm bệnh nguy hiểm, tỷ lệ tử vong cao, song thường diễn tiến âm thầm, ít triệu chứng ở giai đoạn đầu.
Bác sĩ Lai nội soi đại tràng cho người bệnh. Ảnh: Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh
Bác sĩ Lai chỉ ra một số dấu hiệu cho thấy người bệnh có thể nên nội soi tiêu hóa.
Rối loạn tiêu hóa kéo dài
Tiêu chảy hoặc táo bón kéo dài không rõ nguyên nhân, thay đổi hình dạng phân (phân nhỏ, dẹt, nát bất thường) có thể do khối u phát triển làm hẹp lòng ruột, khiến phân khó đi qua. Một số trường hợp đi ngoài ra máu có thể do bề mặt khối u tổn thương khi phân đi qua, cũng cần kiểm tra.
Đau bụng dưới không rõ nguyên nhân
Đau bụng vùng hạ vị (dưới rốn) có thể xảy ra khi khối u gây cản trở lưu thông phân, khiến đại tràng phải co bóp mạnh hơn bình thường. Tình trạng ứ phân và hơi làm ruột giãn, kích thích các đầu mút thần kinh gây đau.
Theo bác sĩ Lai, ở giai đoạn muộn, khối u có thể xâm lấn cơ quan lân cận như bàng quang, tử cung hoặc phúc mạc, gây đau lan tỏa. Trường hợp nghiêm trọng, thành ruột yếu dẫn đến thủng, dịch tiêu hóa tràn vào ổ bụng gây viêm phúc mạc, biểu hiện đau dữ dội, bụng cứng, cần cấp cứu.
Sụt cân không rõ nguyên nhân
Giảm cân nhanh dù không ăn kiêng có thể là dấu hiệu ung thư đường tiêu hóa. Ung thư phát triển làm rối loạn chuyển hóa, giảm hấp thu dinh dưỡng khiến người bệnh chán ăn, mệt mỏi. Khối u đường tiêu hóa có thể rỉ máu kéo dài gây thiếu máu, suy kiệt, sụt cân.
Bác sĩ khuyến cáo người trên 45 tuổi, tiền sử gia đình có người mắc ung thư dạ dày hoặc đại trực tràng, có tổn thương tiền ung thư như viêm dạ dày mạn tính, nhiễm HP, polyp đại tràng nên khám sức khỏe định kỳ. Tùy tình trạng, bác sĩ có thể chỉ định nội soi kiểm tra.
Các tổn thương ở giai đoạn sớm (tế bào ung thư mới khu trú tại niêm mạc, chưa xâm lấn sâu, chưa di căn), nếu được phát hiện, điều trị thường đơn giản, tỷ lệ sống sau 5 năm có thể đạt khoảng 90%. Ở giai đoạn này, bác sĩ có thể can thiệp bằng các thủ thuật ít xâm lấn như cắt hớt niêm mạc (EMR), cắt bóc tách dưới niêm mạc (ESD), rút ngắn thời gian hồi phục cho người bệnh. Ngược lại, nếu tổn thương xâm nhập sâu hoặc lan rộng, điều trị khó khăn hơn, tốn kém chi phí, ảnh hưởng lớn đến chất lượng sống.
| Độc giả đặt câu hỏi về bệnh tiêu hóa tại đây để bác sĩ giải đáp |
