Thủy tinh thể có cấu trúc trong suốt và hình dạng giống như một thấu kính lồi hai mặt, giúp hội tụ ánh sáng lên võng mạc. Đục thủy tinh thể là khi thủy tinh thể mất dần độ trong suốt, thường tiến triển chậm, dần làm suy giảm thị lực và thường gặp nhất ở người lớn tuổi.
Phân loại bệnh
Phân loại theo vị trí đục:
- Đục nhân
- Đục vỏ
- Đục dưới bao sau
- Đục hoàn toàn
Phân loại theo nguyên nhân:
- Đục thể thủy tinh do tuổi già
- Đục bẩm sinh
- Đục thứ phát do chấn thương, thuốc, bệnh lý khác...
Phân loại theo mức độ:
- Đục bắt đầu
- Đục chín
- Đục quá chín
Triệu chứng
Tùy vào tiến triển của bệnh sẽ có các triệu chứng khác nhau.
- Giai đoạn sớm có thể xuất hiện những biểu hiện như mờ mắt, khó khăn khi lái xe vào ban đêm, cảm giác như có màng che...
- Giai đoạn muộn những dấu hiệu rõ rệt hơn sẽ xuất hiện như thị lực suy giảm nhiều, cảm nhận màu sắc thay đổi, nhạy cảm hơn với ánh sáng, song thị (nhìn đôi)...
Bệnh từ giai đoạn sớm đến giai đoạn muộn thường kéo dài khá lâu, nếu không chú ý sẽ dễ lầm tưởng với các bệnh thông thường. Vì thế, các triệu chứng ban đầu dễ bị bỏ qua, đến khi bệnh chuyển biến nặng thì đã muộn.
Nguyên nhân
- Lão hóa tự nhiên: Quá trình lão hóa làm thay đổi cấu trúc protein của thủy tinh thể, dẫn đến mờ đục.
- Di truyền: Rối loạn di truyền hoặc biến chứng của bệnh lý toàn thân có thể gây đục thủy tinh thể bẩm sinh.
- Chấn thương mắt: Tai nạn hoặc chấn thương có thể làm tổn thương thủy tinh thể, dẫn đến đục.
- Tiếp xúc với tia cực tím: Thường xuyên tiếp xúc với ánh nắng mặt trời mà không bảo vệ mắt làm tăng nguy cơ đục thủy tinh thể.
- Sử dụng thuốc: Sử dụng kéo dài một số loại thuốc, như corticosteroid, có thể góp phần gây đục thủy tinh thể.
- Bệnh lý khác: Các bệnh như tiểu đường, viêm màng bồ đào cũng có thể là nguyên nhân.
Chẩn đoán
- Khám mắt toàn diện, bao gồm đo thị lực và khám mắt với đèn sinh hiển vi.
- Khám và loại trừ các bệnh lý khác tại mắt.
Phòng ngừa
- Đeo kính mát chống tia UV khi ra ngoài trời.
- Hạn chế tiếp xúc với ánh sáng xanh từ màn hình thiết bị điện tử.
- Duy trì chế độ ăn uống giàu vitamin và khoáng chất.
- Tránh sử dụng thuốc không cần thiết, đặc biệt là corticosteroid.
- Khám mắt định kỳ để phát hiện sớm và điều trị kịp thời.
Điều trị
- Sử dụng kính hỗ trợ: Trong giai đoạn đầu, kính mắt có thể cải thiện tạm thời thị lực.
- Phẫu thuật thay thủy tinh thể: Khi đục thủy tinh thể ảnh hưởng nghiêm trọng đến cuộc sống, phẫu thuật thay thủy tinh thể nhân tạo là phương pháp hiệu quả để khôi phục thị lực.
