Dịch tả lợn châu Phi là bệnh truyền nhiễm ở lợn. Thịt lợn mắc bệnh có thể chứa virus ASF (African Swine Fever Virus). Virus này không lây sang người, nhưng thịt nhiễm bệnh dễ bị nhiễm thêm vi khuẩn như Salmonella, E. coli hoặc liên cầu lợn (Streptococcus suis) có thể gây bệnh cho người.
TS.BS Lê Xuân Luật, Phòng khám Đa khoa Tâm Anh Cầu Giấy, cho biết đường ruột trẻ em còn non yếu hơn người lớn. Hàng rào niêm mạc ruột chưa hoàn thiện, khả năng chống đỡ vi khuẩn và độc tố kém hơn nên dễ bị tổn thương bởi thực phẩm không an toàn. Ruột non có nhiều nhung mao giúp hấp thu dưỡng chất. Khi bị độc tố vi khuẩn tác động, các nhung mao có thể viêm, phù nề, làm giảm hấp thu sắt, kẽm, vitamin, đạm và chất béo. Hệ vi sinh đường ruột cũng dễ mất cân bằng, ảnh hưởng đến tiêu hóa và miễn dịch.
Trẻ ăn phải thịt lợn nhiễm bệnh dù đã nấu chín vẫn có nguy cơ ngộ độc thực phẩm và tổn thương niêm mạc ruột. Các vi khuẩn có thể chết do nhiệt độ cao nhưng độc tố vẫn tồn tại một phần nhỏ. Độc tố và vi khuẩn từ thịt nhiễm bệnh có thể làm mất cân bằng hệ vi sinh này, dẫn đến tình trạng ngộ độc thực phẩm chỉ sau vài giờ. Trẻ xuất hiện các triệu chứng rối loạn tiêu hóa cấp tính như đau bụng quặn từng cơn, nôn ói, tiêu chảy nhiều lần trong ngày, kèm sốt và mệt.
Trường hợp nặng, vi khuẩn từ ruột có thể xuyên qua hàng rào niêm mạc, đi vào máu gây nhiễm khuẩn huyết. Khi đó, trẻ biểu hiện sốt cao liên tục, lừ đừ, da tái, lạnh tay chân, tim đập nhanh, thở nhanh, cần đến bệnh viện để được xử lý.
Bác sĩ đang khám cho một bệnh nhi có biểu hiện rối loạn tiêu hóa. Ảnh minh họa: Phòng khám Đa khoa Tâm Anh Cầu Giấy
Theo bác sĩ Luật, không phải tất cả trẻ ăn phải thịt lợn nhiễm bệnh đều có biểu hiện rõ rệt. Triệu chứng phụ thuộc vào lượng thịt ăn vào, mức độ nhiễm khuẩn, sức đề kháng của trẻ và cách chế biến. Tổn thương niêm mạc ruột do vi khuẩn có thể tiến triển âm thầm, kéo dài nhiều tuần đến nhiều tháng. Trẻ có thể vẫn ăn uống bình thường, không đau bụng, không tiêu chảy, nhưng sau vài tuần bắt đầu xuất hiện biểu hiện mơ hồ như mệt mỏi, da xanh, chậm tăng cân, hay ốm vặt, giảm tập trung. Nếu không được phát hiện và chăm sóc đúng cách, tình trạng này có thể kéo dài và góp phần gây rối loạn tiêu hóa mạn tính về sau.
Bác sĩ Luật khuyên, nếu trẻ ăn phải thịt lợn nghi nhiễm bệnh, cha mẹ nên đưa trẻ đi khám khi xuất hiện các biểu hiện giảm tập trung, da xanh, thiếu máu nhẹ, chậm tăng cân, dễ đầy bụng, ăn nhanh no hoặc rối loạn tiêu hóa. Bác sĩ có thể chỉ định xét nghiệm máu đánh giá thiếu vi chất, xét nghiệm phân hoặc các thăm dò chuyên sâu hơn để đánh giá tình trạng viêm niêm mạc ruột, hệ vi sinh.
Niêm mạc ruột có khả năng tái tạo, nhưng cần thời gian và điều kiện thuận lợi. Chế độ ăn giàu đạm dễ tiêu, bổ sung lợi khuẩn, chất xơ hòa tan, vitamin, khoáng chất đóng vai trò quan trọng hỗ trợ trong quá trình phục hồi.
