Chia sẻ với PV VietNamNet, Tiến sĩ Lê Thị Hương Giang, Trưởng khoa Tiết chế dinh dưỡng, Bệnh viện 19-8 (Bộ Công an) cho biết, trong dinh dưỡng lâm sàng tồn tại một nguyên tắc tưởng chừng “cổ điển” nhưng luôn đúng: Không có thực phẩm nào hoàn toàn tốt hay hoàn toàn xấu, chỉ có cách sử dụng đúng hoặc sai. Giấm là một ví dụ điển hình cho nguyên tắc này.
Thành phần chính của giấm là axit acetic (CH₃COOH), một loại axit hữu cơ khi đi vào cơ thể sẽ tham gia trực tiếp vào môi trường tiêu hóa. Nếu sử dụng với lượng nhỏ trong bữa ăn, giấm có thể mang lại một số lợi ích nhất định.
Cụ thể, lượng nhỏ giấm kích thích tế bào viền dạ dày tăng tiết dịch vị, từ đó hỗ trợ tiêu hóa protein; đẩy chậm quá trình làm rỗng dạ dày khiến thức ăn lưu lại lâu hơn; đồng thời ức chế một phần enzym tiêu hóa tinh bột như α-amylase, giảm tốc độ tăng đường huyết sau ăn.
Một số nghiên cứu quốc tế cũng ghi nhận những hiệu ứng này, dù chỉ ở mức độ vừa phải. Điều đó cho thấy giấm có thể góp phần điều chỉnh nhịp tiêu hóa nhưng không phải là một phương pháp điều trị hay công cụ giảm cân.
“Đáng lo ngại là khi sử dụng sai cách hoặc lạm dụng, chính những cơ chế trên lại gây tác dụng ngược. Khi lượng axit đưa vào cơ thể quá nhiều hoặc dùng không đúng thời điểm, dạ dày sẽ bị kích thích quá mức. Sự kết hợp giữa axit ngoại sinh từ giấm và axit nội sinh trong dạ dày làm tăng độ acid, từ đó bào mòn lớp nhầy bảo vệ niêm mạc. Hậu quả thường gặp là nóng rát vùng thượng vị, đau âm ỉ dạ dày, thậm chí làm nặng thêm tình trạng viêm loét hoặc trào ngược.
Không chỉ dạ dày, môi trường axit kéo dài còn ảnh hưởng đến thực quản và khoang miệng. Độ pH giảm có thể gây bào mòn men răng, làm răng nhạy cảm hơn. Với những người có sẵn bệnh trào ngược, việc uống giấm thường xuyên còn khiến thực quản bị kích ứng nghiêm trọng hơn”, Tiến sĩ Giang nhấn mạnh.
Nguy hiểm trào lưu uống giấm giảm cân, giải độc
Đáng lo ngại, gần đây một số người mách nhau cách uống giấm nhằm giảm cân, thanh lọc cơ thể. Tiến sĩ Giang cho biết, đây là hành động sai lầm tai hại bởi việc nạp axit kéo dài có thể làm rối loạn cảm giác no đói, ảnh hưởng nhẹ đến cân bằng điện giải và quan trọng hơn là làm lệch hành vi ăn uống lành mạnh.
“Thực tế, đã có nhiều trường hợp áp dụng sai cách. Trong đó, tôi từng tiếp nhận một số trường hợp uống trực tiếp 1-2 thìa giấm táo pha nước vào buổi sáng khi bụng đói với hy vọng 'đốt mỡ nhanh hơn'. Thế nhưng, chỉ sau vài tuần, họ xuất hiện triệu chứng cồn cào, đau dạ dày, thậm chí phải đi khám vì viêm niêm mạc dạ dày.
Có người khác lại uống giấm trước mỗi bữa ăn để 'chặn hấp thu tinh bột' nhưng hậu quả là ăn uống thất thường, mệt mỏi, giảm năng lượng và không kiểm soát được chế độ dinh dưỡng tổng thể. Giấm là gia vị hỗ trợ, không phải công cụ điều trị. Không có chỉ định nào khuyến cáo uống giấm thường xuyên và chắc chắn không thể dùng để thay thế thuốc”, Tiến sĩ Giang nhấn mạnh.
Chuyên gia nhấn mạnh, người tiêu dùng chỉ nên sử dụng giấm với lượng nhỏ trong bữa ăn, ưu tiên pha loãng khi chế biến món ăn. Người dân tuyệt đối không nên uống trực tiếp giấm hằng ngày, đặc biệt khi đói với mục đích giảm cân, thải độc hay bất cứ lý do nào.
Đặc biệt người có bệnh lý dạ dày, trào ngược hoặc người cao tuổi càng cần thận trọng khi sử dụng giấm.
