BS.CKII Mã Thanh Phong, Trưởng đơn vị Hô hấp, khoa Nội Tổng hợp, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM, cho biết người mắc bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính nhạy cảm với thay đổi thời tiết, nhất là trong giai đoạn nắng nóng kéo dài. Nhiệt độ cao khiến đường thở dễ bị kích thích, làm tăng nguy cơ bùng phát đợt cấp cao.
Khi thời tiết nóng, người bệnh COPD cần uống đủ nước. Mất nước làm dịch tiết đường hô hấp trở nên đặc quánh, khó khạc, từ đó làm tăng tình trạng ứ đọng đờm, cản trở thông khí. Uống nước đều đặn trong ngày giúp làm loãng đờm, hỗ trợ dẫn lưu tự nhiên, giảm nguy cơ nhiễm trùng thứ phát.
Bác sĩ Phong đang giải thích cho người bệnh đi khám hô hấp. Ảnh: Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh
Nhiệt độ môi trường cao cũng khiến không khí trở nên khô và dễ tích tụ các chất ô nhiễm như bụi mịn. Những yếu tố này có thể kích hoạt co thắt phế quản, làm nặng thêm triệu chứng khó thở. Vì vậy, người bệnh nên hạn chế ra ngoài vào khung giờ nắng gắt, ưu tiên không gian trong nhà thoáng mát. Sử dụng quạt hoặc điều hòa nhưng cần tránh chênh lệch nhiệt độ quá lớn để không gây sốc nhiệt cho đường hô hấp.
Người bệnh cần dùng thuốc đều đặn và đúng chỉ định ngay cả khi triệu chứng tạm ổn định. Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), một trong những nguyên nhân phổ biến dẫn đến đợt cấp COPD là việc tự ý giảm hoặc ngưng thuốc trong giai đoạn thời tiết thay đổi. Người bệnh nên luôn mang theo thuốc giãn phế quản cắt cơn khi ra ngoài, đồng thời theo dõi sát dấu hiệu như tăng khó thở, thay đổi màu sắc hoặc lượng đờm để phát hiện sớm bất thường.
Tập luyện hô hấp và vận động nhẹ vẫn cần được duy trì nhưng nên điều chỉnh thời điểm phù hợp, tránh tập vào giữa trưa hoặc khi nhiệt độ quá cao. Bài tập thở cơ hoành, thở chúm môi có thể thực hiện trong phòng mát, giúp ổn định nhịp thở và giảm cảm giác hụt hơi.
Người bệnh COPD trong mùa nóng dễ mệt, ăn kém, từ đó suy giảm thể trạng và khả năng miễn dịch. Chế độ ăn cần đảm bảo đủ năng lượng, tăng cường rau xanh, trái cây và hạn chế thực phẩm nhiều dầu mỡ gây khó tiêu, tránh làm tăng gánh nặng hô hấp.
Bác sĩ Phong khuyên người bệnh tái khám định kỳ và tuân thủ kế hoạch quản lý bệnh vì đây là yếu tố then chốt. COPD là bệnh mạn tính tiến triển, nhưng có thể kiểm soát nếu người bệnh chủ động điều chỉnh sinh hoạt để phù hợp với môi trường.
| Độc giả đặt câu hỏi bệnh hô hấp tại đây để bác sĩ giải đáp |
