Singapore bước vào 'siêu già', cứ 3 người lao động gánh một người hưu
Singapore chính thức trở thành "xã hội siêu già" khi trung bình cứ 3,2 người lao động sẽ phải gánh vác trách nhiệm hỗ trợ một người hưu trí, tạo áp lực lớn lên y tế và tiềm ẩn nguy cơ bất bình đẳng chính sách.
Cục Dân số và Nhân tài Quốc gia Singapore công bố số liệu cuối tháng 9, dự báo tỷ lệ công dân từ 65 tuổi trở lên sẽ đạt 21,4% vào năm 2026. Con số này tăng mạnh so với mức 20,7% của năm 2025 và 13,7% của một thập kỷ trước, đưa đảo quốc sư tử vượt ngưỡng 21% theo tiêu chuẩn của Liên Hợp Quốc dành cho các quốc gia có dân số siêu già, theo The Straits Times.
Đặc biệt, nhóm công dân từ 80 tuổi trở lên đã tăng vọt 60% trong vòng 10 năm qua, đạt 152.000 người vào năm nay. Báo cáo cũng dự kiến đến năm 2035, cứ 4 người dân Singapore sẽ có hơn một người cao tuổi.
Ngược lại, tỷ lệ người trong độ tuổi lao động (từ 20 đến 64 tuổi) liên tục sụt giảm trong suốt một thập kỷ qua. Lực lượng lao động nòng cốt này giảm từ 64,3% dân số vào năm 2016 xuống chỉ còn 59,3% vào năm 2026.
Báo cáo dự đoán tỷ lệ người lao động sẽ giữ ở mức "tương đối ổn định" giai đoạn 2030-2035. Điều này có được nhờ số người bước sang tuổi 65 có xu hướng chững lại và lực lượng lao động được bổ sung các thế hệ trẻ, một phần nhờ nguồn nhập cư.
Tuy nhiên, áp lực kinh tế đè nặng lên người lao động vẫn gia tăng rõ rệt. Năm 2016, trung bình 5,4 người lao động hỗ trợ một người già; đến năm 2026, con số này chỉ còn 3,2 người. Cùng với đó, độ tuổi trung vị của công dân Singapore cũng nhích từ 43,7 tuổi lên 44,1 tuổi.
Các nhà xã hội học nhận định chính quyền Singapore chủ động triển khai những bước đi quan trọng nhằm đáp ứng nhu cầu thay đổi của dân số già hóa nhanh chóng. Các giải pháp nổi bật bao gồm cải cách y tế theo hướng chú trọng phòng bệnh, mở rộng mô hình chăm sóc sức khỏe ngoài bệnh viện và tiếp nhận thêm công dân mới.
Dù vậy, họ cũng cảnh báo cục diện xã hội có thể biến động khi nhóm công dân trên 65 tuổi chiếm tỷ trọng ngày càng lớn trong lực lượng cử tri, từ đó sở hữu tiếng nói trọng yếu hơn tại các kỳ bầu cử.
Giáo sư Shannon Ang ở Đại học Công nghệ Nanyang chỉ ra rủi ro xuất hiện "chế độ lão trị" (gerontocracy), nơi các chính sách và ngân sách y tế, an sinh dễ bị thiên lệch để ưu tiên người già hơn giới trẻ.
Số lượng người dân Singapore từ 80 tuổi trở lên đã tăng vọt 60% trong vòng 10 năm qua, đạt 152.000 người vào năm nay. Ảnh: Kua Chee Siong / The Straits Times
Đồng quan điểm, ông Tan Ern Ser ở Viện Nghiên cứu Chính sách phân tích điều này có thể khiến hai bên nhìn nhận nhau theo tư duy "được – mất", nơi lợi ích của người này đồng nghĩa với tổn thất của người kia.
Ông Tan Ern Ser chia sẻ: "Ở một số quốc gia đang xuất hiện thực trạng đáng lo ngại: người trẻ cảm thấy mình phải gánh vác trách nhiệm nuôi dưỡng ngày càng nhiều người lớn tuổi, nhóm người hiện đóng thuế ít hơn trước. Điều đó rất dễ làm bùng nổ xung đột giữa các thế hệ. Hy vọng chúng ta sẽ không rơi vào kịch bản đó."
Dù vậy, điểm sáng y tế - xã hội nằm ở chỗ nhu cầu cống hiến và sống khỏe của người cao tuổi tại Singapore vẫn rất cao. Đến năm 2025, gần 1/3 người dân từ 65 tuổi trở lên vẫn tiếp tục làm việc, tăng đáng kể so với mức 24,7% của năm 2015.
Bên cạnh việc nhìn vào tỷ lệ phụ thuộc, chuyên gia Ang cho rằng điều quan trọng là cần xem xét các hình thức công việc đa dạng phù hợp với người cao tuổi để họ tiếp tục là những thành viên được coi trọng trong xã hội, đồng thời tìm cách tăng cường sự tương tác giữa thế hệ trẻ và người lớn tuổi.
(Theo The Straits Times)
