Khoảng tháng 6 năm ngoái, Chen - một người đàn ông ở Thượng Hải, Trung Quốc đã bán một số đồ trang sức bằng vàng của mình, bao gồm vòng tay và dây chuyền qua Xianyu (một hội nhóm trao đổi - mua bán đồ cũ). Tổng khối lượng vàng mà Chen đã bán là 106,45 gram, thu về 83.400 NDT (khoảng 323 triệu đồng).
Ngay sau đó, tài khoản ngân hàng của Chen bị phong tỏa. Ở thời điểm cơ quan chức năng tiến hành điều tra, tài khoản ngân hàng của Chen có khoảng 80.000 NDT (khoảng 310 triệu đồng) bị chuyển cho nạn nhân của một vụ lừa đảo. Điều đáng nói, cơ quan chức năng sau đó xác định ông Chen không liên quan đến hành vi phạm tội và là bên thứ ba ngay tình.
Theo thông tin được truyền thông Trung Quốc đăng tải, giao dịch bán vàng của Chen được thực hiện trực tiếp. Người mua chuyển 80.000 NDT (khoảng 310 triệu đồng) vào tài khoản ngân hàng China Construction Bank của Chen, số tiền còn lại 3.400 NDT (khoảng 13,2 triệu đồng) được thanh toán qua Alipay.
Ảnh minh họa
Tuy nhiên, khoảng 21h50 cùng ngày, ông Chen nhận được tin nhắn thông báo tài khoản ngân hàng bị phong tỏa. Nhân viên ngân hàng cho biết tài khoản của ông đã bị Đội điều tra hình sự thuộc Công an huyện Tân Thái, thành phố Trú Mã Điếm, tỉnh Hà Nam (Trung Quốc) phong tỏa.
Khoảng 23h, ông Chen đến đồn cảnh sát địa phương để trình báo, đồng thời cung cấp các tài liệu liên quan đến giao dịch. Ngày 23/6/2025, ông tiếp tục lấy dữ liệu camera ghi lại thời điểm giao dịch để cung cấp cho cơ quan chức năng. Một tháng sau, cảnh sát đã loại trừ khả năng ông Chen phạm tội. Dẫu vậy, khoản 80.000 NDT (khoảng 310 triệu đồng) trong tài khoản của ông vẫn bị phong tỏa và sau đó được chuyển cho nạn nhân của một vụ lừa đảo.
Qua điều tra, cảnh sát xác định khoản tiền này thực chất xuất phát từ một vụ lừa đảo. Ngày 22/6, một nạn nhân đã sử dụng tài khoản ngân hàng để chuyển 80.000 NDT (khoảng 310 triệu đồng) vào tài khoản của Chen. Sau khi phát hiện dòng tiền, cảnh sát lập tức thực hiện biện pháp ngăn chặn đối với khoản tiền này.
Phía cảnh sát cho biết sau khi xác minh, họ không phát hiện bằng chứng cho thấy Chen tham gia vụ lừa đảo. Tuy nhiên, do 80.000 NDT (khoảng 310 triệu đồng) là khoản tiền được xác định có liên quan đến nạn nhân, cơ quan chức năng vẫn quyết định chuyển số tiền này cho người bị hại. Tài khoản của Chen sau đó được gỡ lệnh phong tỏa.
Chen không đồng ý với cách xử lý trên vì cho rằng đây là khoản tiền ông nhận được một cách hợp pháp từ giao dịch bán vàng. Ông đã tìm nhiều cách để yêu cầu hoàn trả số tiền nhưng không đạt kết quả.
Tháng 3/2026, Chen gửi đơn yêu cầu bồi thường hình sự. Đến ngày 19/5, cơ quan này quyết định không bồi thường, cho rằng trường hợp của Chen không đáp ứng các điều kiện bồi thường theo quy định hiện hành. Không chấp nhận kết quả trên, Chen tiếp tục gửi đơn đề nghị công an thành phố xem xét lại vụ việc.
Đến ngày 4/8, công an thành phố đưa ra quyết định phúc thẩm. Tòa xác định Chen không biết và cũng không liên quan đến hành vi lừa đảo, 80.000 NDT (khoảng 310 triệu đồng) là khoản thu nhập hợp pháp mà ông nhận được từ việc bán vàng.
Theo kết luận, Chen được xem là bên thứ ba ngay tình. Vì vậy, thay vì khấu trừ khoản tiền hợp pháp của Chen để trả cho nạn nhân, cơ quan chức năng cần truy tìm và thu hồi tiền từ những người thực hiện hành vi lừa đảo. Cuối cùng, Chen nhận lại được số tiền 80.000 NDT (khoảng 310 triệu đồng).
Thiệu Khắc - Một luật sự Bắc Kinh (Trung Quốc) cũng cho rằng nếu người mua hoặc người nhận tiền không biết nguồn gốc bất hợp pháp của tài sản, thực hiện giao dịch với mức giá hợp lý và không có dấu hiệu liên quan đến hành vi phạm tội thì về nguyên tắc, họ có thể được xem là bên thứ ba ngay tình.
Mặc dù được minh oan, lấy lại được tiền nhưng vụ việc của ông cho thấy một giao dịch mua bán vàng tưởng như bình thường trên MXH có thể khiến người bán vướng vào tranh chấp tài chính. Cơ quan chức năng sau đó cũng đưa ra cảnh báo, khuyến nghị mọi người chỉ nên thực hiện giao dịch vàng tại các cửa tiệm vàng, thương hiệu uy tín thay vì mua - bán trên MXH.
(Nguồn: The Paper)
