Theo lương y Bùi Đắc Sáng, Hội Đông y Hà Nội, đậu phụ là chế phẩm quan trọng từ đậu nành, có lịch sử hơn 2.000 năm tại Trung Quốc. Tại Việt Nam, đậu phụ không chỉ phổ biến trong bữa cơm thường ngày mà còn xuất hiện ở nhiều bữa tiệc, từ bình dân đến sang trọng. Sách cổ Trung Hoa từng viết, đậu phụ được xếp ngang hàng thịt dê – thực phẩm bổ dưỡng trong Đông y.
Y học cổ truyền cho rằng đậu phụ vị ngọt, tính mát, đi vào ba kinh tỳ, vị, đại tràng. Công dụng chính gồm ích khí, kiện tỳ, sinh tân, nhuận táo, thanh nhiệt, giải độc và hỗ trợ kháng viêm. Ăn đậu phụ thường xuyên có thể giúp hệ tiêu hóa hoạt động tốt, thúc đẩy quá trình đào thải độc tố, từ đó bảo vệ sức khỏe.
Từ nguyên liệu quen thuộc này, nhiều món ăn – bài thuốc dân gian được lưu truyền, vừa dễ nấu, vừa có lợi cho từng nhóm đối tượng.
Đậu phụ không chỉ phổ biến trong bữa cơm thường ngày mà còn xuất hiện ở nhiều bữa tiệc. (Ảnh minh hoạ)
Canh đậu phụ nấu rau mồng tơi giúp nhuận tràng, thông tiện, thanh nhiệt độc trong ruột. Khi kết hợp với cải bẹ trắng, cá lóc hoặc cá thu, món canh có thể thanh nhiệt gan, dạ dày, trừ chứng cốt hỏa.
Một món ăn giàu dinh dưỡng khác là đậu phụ xào nấm rơm hoặc nấm hương, kèm đậu hà lan. Đậu được rán vàng, nấm ngâm mềm, xào chín cùng gia vị, thích hợp cho người cần bồi bổ sau ốm, người cao tuổi.
Đậu phụ nấu với dưa cải không chỉ là món đưa cơm mà còn giúp bổ sung canxi, sắt, đặc biệt tốt cho phụ nữ mang thai hoặc người thiếu máu. Món này có thể thêm đầu cá để tăng độ đậm đà và giá trị dinh dưỡng.
Đậu phụ xào rau chân vịt là lựa chọn khác hỗ trợ bổ sung canxi, sắt, vitamin C. Món ăn này đặc biệt phù hợp với sản phụ trong giai đoạn cuối thai kỳ, giúp tăng sức đề kháng, chống thiếu máu.
Với những người muốn món ăn giàu chất xơ, đậu phụ nấu giá đậu xanh và mộc nhĩ là lựa chọn hợp lý. Món này bổ sung các khoáng chất như canxi, phospho, kẽm, tốt cho phụ nữ mang thai, người cần tăng cường sức khỏe xương khớp.
Ngoài món nóng, đậu phụ khô trộn đậu hà lan, cà rốt, gừng, gia vị tạo thành món nguội thanh mát, dễ ăn, giàu vitamin. Tương tự, món trộn rau cần, giá đỗ và đậu phụ có thể hỗ trợ người bị thiếu máu, cao huyết áp, suy nhược thần kinh.
Cuối cùng là món cháo đậu phụ đường phèn, nấu từ đậu phụ khô, gạo tẻ, đường phèn. Món cháo thanh mát, phù hợp cho phụ nữ mang thai đang bị ho, sốt nhẹ, ra mồ hôi nhiều.
Lương y Sáng nhấn mạnh, đậu phụ là thực phẩm lành tính, dễ kết hợp với nhiều nguyên liệu, phù hợp với người ăn chay, người dưỡng bệnh, phụ nữ mang thai hoặc người muốn duy trì sức khỏe lâu dài.
