Tại Đài Loan, ung thư gan từ lâu đã nằm trong nhóm 3 nguyên nhân gây tử vong do ung thư hàng đầu. Trước đây, thủ phạm chính được xác định là virus viêm gan B và C. Tuy nhiên, nhờ sự tiến bộ của vaccine và thuốc kháng virus, tỷ lệ này đã giảm rõ rệt.
Thay vào đó, một thách thức mới đang nổi lên. Bác sĩ Khâu Hoành Trí, chuyên khoa Tiêu hóa và Gan mật tại Bệnh viện Đại học Thành Công, cho biết do chế độ ăn uống "phương Tây hóa" và hội chứng chuyển hóa gia tăng, gan nhiễm mỡ đang nhanh chóng trở thành tác nhân mới thúc đẩy ung thư gan, với tỷ lệ lưu hành ước tính vượt quá 30%.
"Bản án" ba bước dẫn đến hỏng tạng
Phó Giám đốc Bệnh viện Cao Y, ông Đới Gia Ngôn cảnh báo ngay cả khi bạn không có thói quen uống rượu hay mắc viêm gan B, C, chỉ cần có gan nhiễm mỡ, bạn vẫn có thể rơi vào "tam khúc tử thần": viêm gan mãn tính - xơ gan - ung thư gan.
Giám đốc Khoa Nội tiêu hóa Bệnh viện Đại học Đài Loan, Lưu Tuấn Nhân, giải thích thêm rằng tình trạng viêm nhiễm kéo dài do mỡ tích tụ sẽ dẫn đến xơ hóa gan hoặc suy gan, cuối cùng kích hoạt tế bào ung thư.
Bác sĩ Phó Trọng Duệ (Bệnh viện Chương Hóa Tú Truyền) ví von tình trạng này giống như một công xưởng chất đầy phế thải, khiến máy móc cuối cùng bị hỏng hóc hoàn toàn và ngừng hoạt động. Đáng sợ nhất là gan nhiễm mỡ thường không gây đau đớn, chỉ đến khi tiến triển thành xơ gan hoặc ung thư mới xuất hiện triệu chứng rõ rệt.
Ung thư gan thường có triệu chứng không rõ ràng giai đoạn đầu. Ảnh: Drug Target
Những nhóm "báo động đỏ"
Theo các nghiên cứu gần đây, nhóm nguy cơ cao bao gồm:
Người béo phì (chỉ số BMI và vòng eo vượt chuẩn).
Bệnh nhân tiểu đường.
Người bị rối loạn mỡ máu hoặc cao huyết áp.
Tất cả yếu tố trên hội tụ lại thành "hội chứng chuyển hóa". Bác sĩ Khâu Hoành Trí lưu ý thêm, nếu kèm theo thói quen uống rượu, tốc độ chuyển biến xấu của gan nhiễm mỡ sẽ tăng nhanh gấp bội. Nhiều người chủ quan cho rằng mình chỉ "hơi mập một chút" mà không biết nguy cơ đã cận kề.
3 "chìa khóa" vàng để đảo ngược tình thế
Để đẩy lùi gan nhiễm mỡ, bác sĩ Lưu Tuấn Nhân khẳng định cần nắm vững 3 từ khóa: chế độ ăn - vận động - kiểm soát cân nặng.
Chế độ ăn: Kiểm soát lượng calo nạp vào, hạn chế thực phẩm nhiều dầu mỡ. Đặc biệt, phải ưu tiên thực phẩm "ít đường" và "ít calo". Vận động: Khuyến nghị tập thể dục ít nhất 3 lần mỗi tuần, mỗi lần từ 30–50 phút. Điều này không chỉ giúp giảm cân mà còn cải thiện độ nhạy của insulin trong cơ thể. Giảm cân là "thuốc tiên": Nghiên cứu cho thấy chỉ cần giảm từ 5-10% trọng lượng cơ thể, tình trạng gan nhiễm mỡ sẽ được cải thiện rõ rệt. Với những người vốn không quá nặng cân, việc giảm khoảng 3% trọng lượng cũng mang lại lợi ích đáng kể.
Những người mắc hội chứng chuyển hóa, béo phì hoặc tiểu đường nên đi khám tầm soát sớm. Việc can thiệp kịp thời ở giai đoạn đầu là cách duy nhất để ngăn chặn gan nhiễm mỡ tiến triển thành ung thư.
