Theo Tin tức, bệnh nhân V.M.Đ. (44 tuổi), người dân tộc thiểu số, bị bỏng lửa từ khoảng một tháng trước khi nhập viện. Tuy nhiên, thay vì đến cơ sở y tế để kiểm tra và điều trị, người bệnh đã tự xử lý vết thương bằng cách đắp lá lên vùng bỏng theo kinh nghiệm dân gian.
Sau nhiều tuần, vùng da bị bỏng không những không lành mà còn sưng to, đau tăng dần, hoại tử lan rộng và chảy dịch mủ. Khi tình trạng trở nên nghiêm trọng, bệnh nhân mới được đưa đến bệnh viện tuyến tỉnh, sau đó chuyển tới Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương để tiếp tục điều trị.
Bác sĩ tiến hành khám cho bệnh nhân sau ca phẫu thuật. Ảnh: SKĐS
Theo bác sĩ Dương Mạnh Chiến, phụ trách Khoa Phẫu thuật tạo hình thẩm mỹ và Liên chuyên khoa của bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương, khi nhập viện toàn bộ mặt sau cẳng chân trái của bệnh nhân đã hoại tử gần như hoàn toàn, vùng tổn thương lan rộng khoảng 50–70% bàn chân. Nghiêm trọng hơn, vết thương đã ăn sâu tới xương gót, gân gót và các đầu xương chày, xương mác.
Ngay sau khi tiếp nhận, các bác sĩ tiến hành phẫu thuật cắt lọc toàn bộ mô hoại tử và đặt hệ thống hút áp lực âm nhằm kiểm soát nhiễm trùng. Sau khoảng một tuần điều trị tích cực, tình trạng hoại tử bước đầu được kiểm soát, nhưng vùng tổn thương để lại khuyết hổng lớn, lộ xương và có dấu hiệu viêm xương, khiến việc tái tạo trở nên rất phức tạp.
Trong ca phẫu thuật kéo dài gần 6 giờ, ê-kíp phẫu thuật tạo hình phối hợp với chuyên khoa chấn thương chỉnh hình tiến hành nạo sạch tổ chức viêm trong xương, sau đó áp dụng kỹ thuật vi phẫu tái tạo vùng tổn thương. Các bác sĩ đã lấy vạt da – cơ từ vùng lưng của chính bệnh nhân để che phủ phần khuyết hổng ở cẳng chân.
Phần cơ của vạt ghép giúp cung cấp nguồn máu dồi dào, hỗ trợ đưa kháng sinh và tế bào miễn dịch đến vùng viêm xương, trong khi lớp da bên ngoài giúp tái tạo vùng đệm gót, phục vụ khả năng đi lại về sau.
Theo bác sĩ Chiến, thách thức lớn nhất trong ca mổ là nối lại hệ thống mạch máu nuôi vạt ghép vào vùng cẳng chân đã bị tổn thương nặng do nhiễm trùng. Các bác sĩ phải sử dụng kỹ thuật nối mạch “tận – bên” để vừa đảm bảo nuôi sống vạt ghép, vừa duy trì dòng máu xuống bàn chân.
Đây là ca phẫu thuật phức tạp, tiềm ẩn nhiều nguy cơ do diện tích tổn thương lớn, nguy cơ chảy máu cao và thời gian mổ kéo dài. Ngoài ra, bệnh nhân phải được gây mê trong tư thế nằm sấp – tư thế có nhiều rủi ro hơn so với phẫu thuật thông thường.
Theo các bác sĩ, với mức độ tổn thương như trường hợp này, nhiều cơ sở y tế có thể buộc phải chỉ định cắt cụt chi để tránh nhiễm trùng lan rộng. Tuy nhiên, nhờ kỹ thuật vi phẫu và tạo hình hiện đại, việc bảo tồn chi thể vẫn có thể thực hiện được nếu kiểm soát tốt nhiễm trùng và tái tạo mô phù hợp.
Sau hai ngày phẫu thuật, tình trạng vạt ghép bước đầu ổn định. Bệnh nhân vẫn cần được theo dõi và chăm sóc lâu dài để kiểm soát hoàn toàn nhiễm trùng cũng như phục hồi chức năng vận động.
Các bác sĩ cảnh báo, bỏng lửa diện rộng là dạng tổn thương nguy hiểm, có thể phá hủy da, mô mềm, mạch máu và thậm chí cả xương. Việc tự ý đắp lá, dùng thuốc không rõ nguồn gốc hoặc chậm trễ đến cơ sở y tế có thể khiến vết thương nhiễm trùng nặng, dẫn tới hoại tử, thậm chí mất chi hoặc đe dọa tính mạng.
Với mọi trường hợp bỏng, đặc biệt là bỏng sâu hoặc diện rộng, người dân cần đến cơ sở y tế sớm để được xử trí đúng cách. Điều trị kịp thời không chỉ giúp kiểm soát nhiễm trùng mà còn tăng khả năng bảo tồn chi thể và phục hồi chức năng vận động về sau.
