Bạn có từng rơi vào tình huống như thế này chưa? Bị người khác nhờ những việc vượt quá khả năng của mình nhưng lại ngại từ chối; hoặc rõ ràng đã rất bận rồi, nhưng khi đồng nghiệp nhờ việc thì lại không biết mở lời từ chối thế nào.
Chúng ta thường ngại nói "không" vì sợ mất lòng, sợ ảnh hưởng đến các mối quan hệ. Nhưng thực ra, điều chúng ta cần là học cách từ chối một cách khéo léo và hiểu được "nghệ thuật nói không".
Trong những tình huống khác nhau, cách từ chối cũng nên khác nhau. Với những việc vượt ngoài khả năng, cần nói "không" một cách rõ ràng; còn với những lời nhờ vả chân thành, có thể từ chối theo cách mềm mỏng hơn. Biết linh hoạt ứng xử không chỉ giúp bạn giữ được các mối quan hệ, mà còn rèn luyện khả năng quyết đoán của bản thân.
Nói "không" ngay lập tức
Với những người không biết cách từ chối, đây là kỹ năng cần luyện tập. Bạn có thể nói thẳng tình hình của mình để người khác hiểu. Đôi khi nói rõ ngay từ đầu lại tốt cho cả hai bên.
Đặc biệt, khi yêu cầu vượt quá khả năng của bạn, hãy phản hồi nhanh, từ chối một cách lịch sự, chân thành và dứt khoát, không để lại khoảng mập mờ.
(Ảnh minh hoạ)
Khéo léo để đối phương tự "rút lui"
Có những yêu cầu không hợp lý nhưng bạn lại khó từ chối thẳng. Lúc này, bạn có thể dẫn dắt để đối phương tự nhận ra vấn đề và chủ động rút lại đề nghị.
Cách này đòi hỏi sự tinh tế, hiểu người đối diện và một chút kỹ năng giao tiếp.
Chỉ hướng rồi mới từ chối
Nếu bạn ở vị trí quản lý, khi cần từ chối cấp dưới, hãy giúp họ nhìn thấy hướng cải thiện trước, rồi mới nói "không".
Cách này vừa không làm tổn thương lòng tự trọng của họ, vừa giữ được sự tin tưởng. Ví dụ, thay vì từ chối thẳng, bạn có thể nói: "Tôi hiểu bạn muốn được thăng tiến, nhưng để làm được điều đó, bạn cần cải thiện thêm ở điểm này…".
Dùng trì hoãn để từ chối
Với những lời mời hoặc đề nghị mà bạn không muốn nhận, nhưng cũng khó từ chối ngay, bạn có thể trì hoãn.
Nhiều người sau khi bị "khất" một lần sẽ tự bỏ ý định. Nếu họ vẫn tiếp tục, việc trì hoãn thêm vài lần cũng đủ để họ hiểu bạn không thực sự muốn tham gia.
Dùng im lặng để nói "không"
Có những lúc bạn không muốn bày tỏ quan điểm, ví dụ như khi bị hỏi về một người hay một vấn đề nào đó. Lúc này, chỉ cần cười cho qua, người khác cũng sẽ hiểu.
Hoặc khi một người bạn không quá thân mời bạn đi chơi, bạn không trả lời tin nhắn cũng là một cách thể hiện rằng bạn không muốn tham gia. Khi không bị ép phải trả lời, im lặng đôi khi chính là câu trả lời rõ ràng nhất.
(Ảnh minh hoạ)
Từ chối một cách nhiệt tình
Một cách từ chối khéo léo là thể hiện thiện chí nhưng vẫn nói "không".
Bạn có thể cho đối phương thấy rằng mình rất muốn giúp, nhưng thực sự không đủ thời gian hoặc khả năng. Cách này giúp bạn giữ được sự tử tế mà không làm người khác mất mặt.
Dùng cách "lảng tránh" để từ chối
Ví dụ, bạn đi xem một bộ phim dở với bạn bè, sau đó họ hỏi: "Bạn thấy phim thế nào?". Bạn có thể trả lời: "Mình thích thể loại nhẹ nhàng hơn".
Câu trả lời không trực tiếp, nhưng đủ để thể hiện quan điểm và chuyển hướng câu chuyện.
Dùng câu trả lời mơ hồ
Trong nhiều tình huống, bạn không tiện nói rõ "có" hay "không", thì những câu trả lời mơ hồ có thể giúp bạn "né" khéo.
Những câu như "Chuyện này còn tùy", "Cũng khó nói lắm"… giúp bạn tránh phải đưa ra câu trả lời dứt khoát khi chưa sẵn sàng.
Tóm lại, 8 cách từ chối trên phù hợp với những tình huống và kiểu người khác nhau, và đều đáng để thử.
Chỉ cần bắt đầu luyện tập, bạn sẽ dần học được cách nói "không" một cách khéo léo. Để rồi không còn bị môi trường hay người khác điều khiển, không còn phải miễn cưỡng làm những việc vượt quá khả năng và có thể sống - làm việc một cách nhẹ nhõm, tự do hơn.
