Con trai anh 9 tuổi trước đó mắc bệnh sởi điều trị tại nhà. Sau vài ngày, người vợ cũng mắc bệnh, điều trị tại một bệnh viện khác. Ths.BSNT Nguyễn Thị Thúy Hậu, khoa Nội Tổng hợp, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội, cho rằng có thể bệnh nhân này lây sởi từ người nhà. Anh nhập viện trong tình trạng sốt 39-40 độ C, ho khan, đau rát họng, SpO₂ còn 91-93%, mệt lả và khó thở, kết quả chụp cắt lớp vi tính ghi nhận viêm phổi nặng.
Người bệnh được hỗ trợ hô hấp, truyền dịch, hạ sốt, bổ sung vitamin A và sử dụng kháng sinh phổ rộng. Sau 5 ngày, bệnh nhân hết sốt, các nốt ban mờ dần và sức khỏe ổn định, ra viện theo dõi ngoại trú.
Người đàn ông điều trị biến chứng viêm phổi do sởi tại Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội. Ảnh: Thanh Ba
Sởi là bệnh truyền nhiễm cấp tính do virus sởi gây ra, lây chủ yếu qua đường hô hấp. Biểu hiện ban đầu thường giống cảm cúm gồm: sốt cao, ho khan, sổ mũi, đau họng, viêm kết mạc. Sau 3-5 ngày, ban đỏ đặc trưng xuất hiện, lan dần từ mặt xuống thân mình và tứ chi. Tình trạng này khiến nhiều người dễ chủ quan, không kịp thời thăm khám dẫn tới biến chứng.
Bên cạnh đó, virus sởi có thể làm tổn thương niêm mạc đường hô hấp, tạo điều kiện cho các vi khuẩn khác như phế cầu, tụ cầu hay Haemophilus Influenzae xâm nhập, gây viêm phổi do vi khuẩn. Viêm phổi là biến chứng phổ biến nhất do sởi ở người lớn.
Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội thời gian qua ghi nhận nhiều người lớn nhập viện với biểu hiện sởi không điển hình. Trong đó, nhiều người chủ quan nghĩ sởi là bệnh trẻ em. Bác sĩ Hậu lưu ý sởi không chỉ bệnh ở trẻ em mà người lớn cũng bị lây nhiễm.
Khi có biểu hiện sốt, ho, phát ban, đặc biệt là sau khi tiếp xúc với người bệnh nghi sởi, nên đến bệnh viện để được chẩn đoán chính xác. Cách ly người bệnh hoặc nghi sởi để hạn chế lây lan. Người chăm sóc trẻ bệnh sởi cần đeo khẩu trang, rửa tay thường xuyên, giữ gìn không gian sống thoáng khí.
Sởi thường xuất hiện vào mùa đông xuân, do đó bác sĩ Hậu khuyên người lớn không rõ tiền sử tiêm vaccine sởi nên chủ động chủng ngừa.
Người lớn tiêm vaccine phòng sởi tại Hệ thống Tiêm chủng VNVC. Ảnh: Gia Nghi
Bác sĩ Bạch Thị Chính, Giám đốc Y khoa, Hệ thống Tiêm chủng VNVC, cho biết Việt Nam có nhiều loại vaccine phòng sởi, gồm vaccine đơn và phối hợp, có thể tiêm từ 9 tháng tuổi. Người lớn tiêm vaccine sởi dịch vụ, với ba loại gồm: mũi sởi đơn, 3 trong 1 (sởi - quai bị - rubella) và 4 trong 1 (sởi - quai bị - rubella - thủy đậu). Nếu chưa tiêm hoặc không nhớ lịch sử tiêm, cần tiêm đủ ít nhất hai mũi cách nhau một tháng.
Phụ nữ nên hoàn thành tiêm hai mũi trước khi mang thai ba tháng hoặc tối thiểu 1 tháng tùy theo loại vaccine. Trẻ em tiêm chủng sởi theo phác đồ tại chương trình tiêm chủng mở rộng hoặc tiêm dịch vụ. Vaccine có hiệu quả phòng ngừa bệnh đến 98% khi tiêm đủ phác đồ.
Bên cạnh sởi, bác sĩ Chính lưu ý thời tiết lạnh, ô nhiễm không khí, giao lưu, đi lại cuối năm gia tăng tạo điều kiện cho nhiều mầm bệnh phát triển. Mọi người nên tiêm vaccine phòng các bệnh có thể gây biến chứng viêm phổi như cúm, thủy đậu, phế cầu, hợp bào hô hấp RSV... Trong đó, cúm cần tiêm nhắc một mũi hàng năm.
