Khi nào cần khám viêm âm đạo trong thai kỳ?

Trả lời:

Viêm âm đạo là tình trạng thường gặp ở phụ nữ mang thai và có thể xuất hiện ở bất kỳ giai đoạn nào trong thai kỳ. Trong thời gian mang thai, nồng độ hormone estrogen và progesterone tăng, kéo theo nhiều thay đổi tại đường sinh dục dưới như sung huyết niêm mạc, phì đại niêm mạc âm đạo, tăng tiết dịch cổ tử cung, thay đổi độ pH, hệ vi sinh trong âm đạo. Đồng thời, hệ miễn dịch tại chỗ ở âm đạo và cổ tử cung cũng có sự điều chỉnh để thích nghi với thai kỳ. Những thay đổi này tạo điều kiện thuận lợi cho các vi sinh vật gây bệnh như vi khuẩn kỵ khí, nấm men hoặc ký sinh trùng phát triển, từ đó làm tăng nguy cơ viêm âm đạo.

Viêm âm đạo ở phụ nữ mang thai có thể do nhiều tác nhân khác nhau. Phổ biến nhất là viêm âm đạo do vi khuẩn (bacterial vaginosis), tình trạng mất cân bằng hệ vi sinh bình thường của âm đạo khiến vi khuẩn kỵ khí phát triển quá mức. Bệnh thường biểu hiện bằng khí hư loãng, màu trắng xám, có mùi tanh, đặc biệt rõ sau quan hệ tình dục.

Nhiễm nấm Candida cũng là nguyên nhân thường gặp trong thai kỳ do môi trường âm đạo có nhiều glycogen hơn. Khí hư có màu trắng đục, vón cục như bã đậu, kèm ngứa rát vùng âm đạo, âm hộ.

Viêm âm đạo còn có thể do trùng roi Trichomonas, với biểu hiện khí hư màu vàng xanh, loãng, có bọt và mùi khó chịu. Liên cầu khuẩn nhóm B (GBS) cũng có thể khu trú ở âm đạo hoặc trực tràng của thai phụ, không gây triệu chứng rõ, nhưng có nguy cơ lây sang trẻ trong quá trình sinh nở và gây nhiễm trùng nặng ở trẻ sơ sinh.

Đối với thai phụ, viêm âm đạo không chỉ gây ngứa, rát, khó chịu và ảnh hưởng đến sinh hoạt hằng ngày mà nếu kéo dài còn có thể lan lên các cơ quan sinh dục trên như tử cung hoặc vùng chậu. Một số trường hợp có thể làm tăng nguy cơ vỡ ối trước khi chuyển dạ, sảy thai hoặc sinh non trước 37 tuần.

Với thai nhi, một số tác nhân gây viêm âm đạo như vi khuẩn, Trichomonas hoặc các bệnh lây truyền qua đường tình dục có thể liên quan đến chuyển dạ sớm, sinh non, trẻ nhẹ cân hoặc các vấn đề hô hấp sau sinh. Riêng liên cầu khuẩn nhóm B trong một số trường hợp hiếm có thể gây nhiễm trùng huyết, viêm phổi hoặc viêm màng não ở trẻ sơ sinh.

Trong thai kỳ, dịch tiết âm đạo thường ra nhiều hơn do thay đổi nội tiết. Khí hư sinh lý thường màu trắng trong hoặc trắng đục nhẹ, không mùi hoặc mùi rất nhẹ và không gây ngứa. Tuy nhiên, thai phụ nên đi khám sớm khi xuất hiện các dấu hiệu lạ như khí hư ra nhiều bất thường; khí hư vón cục hoặc đổi màu vàng, xanh, xám; có mùi tanh hoặc mùi hôi khó chịu; kèm ngứa, rát hoặc sưng đỏ vùng âm đạo, âm hộ.

Trường hợp thai phụ mang thai 25 tuần, có khí hư trắng vón cục, ngứa và có mùi khó chịu, nhiều khả năng liên quan đến viêm âm đạo, thường gặp nhất là nhiễm nấm Candida. Tuy nhiên, chỉ dựa vào triệu chứng lâm sàng khó xác định chính xác nguyên nhân. Do đó, bạn nên đến bệnh viện khám, soi tươi dịch âm đạo hoặc thực hiện các xét nghiệm cần thiết nhằm xác định tác nhân gây bệnh. Dựa trên kết quả, bác sĩ sẽ chỉ định thuốc đặt âm đạo hoặc thuốc điều trị phù hợp, an toàn cho thai kỳ.

Thai phụ không nên tự mua thuốc đặt hoặc thuốc uống vì một số loại thuốc không phù hợp hoặc cần được sử dụng đúng liều lượng trong thai kỳ. Để phòng ngừa viêm âm đạo khi mang thai, thai phụ nên giữ vùng kín sạch và khô thoáng, vệ sinh nhẹ nhàng, không thụt rửa sâu vào âm đạo; mặc quần lót cotton và thay khi ẩm ướt; hạn chế dung dịch vệ sinh có tính tẩy rửa mạnh hoặc mùi hương nồng. Thai phụ cần khám thai định kỳ hoặc khám ngay khi khí hư ra nhiều, có mùi hôi, đổi màu, vón cục hoặc kèm ngứa rát vùng kín.

Trung tâm Sản Phụ khoa
Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM