Nồng độ axit uric cao (tăng axit uric máu) là một tình trạng y tế đáng lo ngại, có thể dẫn đến nhiều hệ lụy sức khỏe, đặc biệt là bệnh gút và sỏi thận. Khi cơ thể sản xuất quá nhiều axit uric hoặc không thể đào thải chất này ra ngoài một cách hiệu quả, axit uric sẽ tích tụ trong máu. Tình trạng này có thể gây ra những cơn đau bùng phát cấp tính, ảnh hưởng nghiêm trọng đến chất lượng cuộc sống.
Các chuyên gia dinh dưỡng khẳng định, dù giàu dinh dưỡng, nội tạng động vật (gan, thận, lá lách...) chứa hàm lượng purin cực kỳ cao. Ảnh: PHƯƠNG LÊ.
Việc kiểm soát nồng độ axit uric hoàn toàn nằm trong khả năng của mỗi người thông qua việc theo dõi và điều chỉnh chế độ ăn uống phù hợp. Mặc dù một số thực phẩm có khả năng hỗ trợ giảm axit uric, nhưng một số khác lại là "kẻ thù", làm bệnh lý trầm trọng thêm.
Dưới đây là danh sách bảy loại thực phẩm mà người có nồng độ axit uric cao cần hạn chế hoặc loại bỏ khỏi chế độ ăn.
Thịt đỏ
Các loại thịt đỏ như thịt bò, thịt cừu, thịt lợn chứa hàm lượng purin cao. Purin là chất sẽ chuyển hóa thành axit uric trong cơ thể.
Do đó, giảm đáng kể lượng thịt đỏ tiêu thụ. Thay thế bằng các loại thịt gia cầm nạc (thịt ức gà) hoặc các nguồn protein thực vật (đậu, nấm).
Nội tạng động vật
Các chuyên gia dinh dưỡng khẳng định, dù giàu dinh dưỡng, nội tạng động vật (gan, thận, lá lách...) chứa hàm lượng purin cực kỳ cao. Ăn những loại thực phẩm này có thể làm nồng độ axit uric tăng vọt đột ngột.
Bởi đây là nhóm thực phẩm có nồng độ purin cao nhất. Do đó, bạn ưu tiên các nguồn protein từ thực vật như đậu nành, đậu lăng hoặc đậu đỗ vì chúng cung cấp dinh dưỡng dồi dào nhưng chứa ít purin.
Một số loại hải sản
Mặc dù hải sản là nguồn protein tốt, nhưng một số loại có thể làm tăng nồng độ axit uric do hàm lượng purin cao.
Các loại hải sản nên tránh: Cá cơm, cá mòi, cá thu và một số loại động vật có vỏ (tôm, cua, trai).
Bạn nên chọn các loại cá có hàm lượng purin thấp hơn như cá hồi hoặc cá tuyết.
Đồ uống có đường
Xi-rô ngô chứa hàm lượng fructose cao (thường có trong soda và các loại đồ uống ngọt) có thể làm tăng sản xuất axit uric. Fructose là loại carbohydrate duy nhất được biết đến là có khả năng kích thích cơ thể tạo ra axit uric.
Rượu bia
Rượu, đặc biệt là bia và rượu mạnh, tác động xấu đến nồng độ axit uric. Bia có hàm lượng purin cao, trong khi cồn nói chung làm giảm khả năng đào thải axit uric của thận và gây mất nước.
Nếu đang đối phó với tình trạng axit uric cao, tốt nhất là nên hạn chế hoặc kiêng hoàn toàn rượu bia.
Thực phẩm chế biến sẵn
Thực phẩm chế biến sẵn (fast food, đồ ăn nhẹ đóng gói, bữa ăn làm sẵn) thường chứa đường tinh luyện và chất béo không lành mạnh ẩn, gây rối loạn chuyển hóa và làm tăng nồng độ axit uric.
Do đó bạn nên tránh đồ ăn nhanh, snack đóng gói và các bữa ăn công nghiệp. Thay thế bằng cách tự chuẩn bị bữa ăn tại nhà với nguyên liệu tươi, ưu tiên ngũ cốc nguyên hạt, rau củ quả và protein nạc.
Sữa giàu chất béo
Các sản phẩm sữa nguyên kem và một số loại phô mai thường có hàm lượng purin cao hơn. Bạn có thể chuyển sang sử dụng sản phẩm từ sữa ít béo hoặc không béo.
Thậm chí, bạn chọn các sản phẩm thay thế từ thực vật như sữa hạnh nhân hoặc sữa chua đậu nành là lựa chọn tốt, có lượng purin thấp.
Cách kiểm soát và sống chung với axit uric cao
Kiểm soát axit uric cao không chỉ là việc né tránh thực phẩm, mà là việc xây dựng một lối sống lành mạnh toàn diện.
Hãy thực hiện các biện pháp sau:
Uống đủ nước: Uống nhiều nước giúp thận đào thải axit uric hiệu quả hơn.
Duy trì cân nặng hợp lý: Thừa cân, béo phì làm tăng nguy cơ tăng axit uric.
Bổ sung thực phẩm hỗ trợ: Tăng cường trái cây, rau củ và ngũ cốc nguyên hạt.
Thực hiện nghiêm túc những điều chỉnh trên sẽ giúp bạn kiểm soát nồng độ axit uric, giảm thiểu tối đa nguy cơ bùng phát bệnh gút và các vấn đề sức khỏe đau đớn khác.
