Tập luyện thể thao đều đặn không phải là lý do để bỏ qua cảnh báo về đột quỵ
Trong nhận thức của nhiều người, đột quỵ thường gắn với người làm việc căng thẳng, thức khuya kéo dài, ít vận động hoặc có bệnh nền từ trước. Tuy nhiên, thực tế lâm sàng cho thấy đột quỵ không chỉ xảy ra trong lúc làm việc hay lúc nghỉ ngơi, mà còn có thể khởi phát ngay trong khi chạy bộ, đánh tennis, đá bóng, tập gym… những hoạt động thể thao vốn được xem là lành mạnh. Không ít trường hợp đột quỵ khi còn rất trẻ, ngoại hình khỏe mạnh, chơi thể thao thường xuyên và hoàn toàn không nghĩ mình nằm trong nhóm nguy cơ.
Lý giải về hiện tượng này, ThS.BS Lê Đình Thái - Trưởng khoa Khám bệnh, BVĐK Hồng Ngọc - Phúc Trường Minh cho biết: “Việc tập luyện thể thao, dù đều đặn, vẫn có thể trở thành yếu tố khởi phát đột quỵ nếu trong cơ thể tồn tại các bệnh lý tiềm ẩn chưa được phát hiện. Trên thực tế, đột quỵ thường bắt nguồn từ những bất thường rất nhỏ và diễn tiến âm thầm. Các yếu tố nguy cơ thường gặp bao gồm rối loạn nhịp tim, dị dạng mạch máu não, tăng huyết áp, rối loạn mỡ máu không triệu chứng và các rối loạn đông máu”.
ThS.BS Lê Đình Thái thăm khám sức khỏe cho bệnh nhân (Nguồn: Bệnh viện cung cấp)
Trong thực tế, nhiều người chủ quan, đánh giá sức khỏe dựa trên cảm nhận cá nhân hoặc hình thể bên ngoài, thay vì dựa trên các chỉ số y khoa cụ thể. Điều này khiến không ít bệnh nhân trẻ tuổi, người chơi thể thao lâu năm chưa từng đo huyết áp, chưa làm xét nghiệm mỡ máu hay tầm soát tim mạch. Chỉ đến khi nhập viện vì đột quỵ, thực hiện các xét nghiệm chuyên sâu, các bác sĩ mới phát hiện những nguy cơ này đã âm thầm tồn tại từ trước.
Bác sĩ Thái nhấn mạnh, việc chơi thể thao tác động hai chiều lên cơ thể. Khi tập luyện đúng cách, phù hợp với thể trạng, vận động giúp cải thiện tuần hoàn, kiểm soát huyết áp và giảm nguy cơ tim mạch. Ngược lại, nếu cơ thể đang tiềm ẩn bệnh lý, việc tập quá sức, duy trì cường độ cao liên tục, tập khi mệt mỏi, thiếu ngủ, không khởi động kỹ hoặc không giữ ấm cơ thể có thể khiến huyết áp tăng đột ngột, gây rối loạn huyết động. Những yếu tố này có thể làm bong mảng xơ vữa hoặc vỡ các mạch máu não vốn đã yếu, từ đó kích hoạt cơn đột quỵ ngay trong hoặc sau khi vận động.
Chỉ một thói quen mỗi năm giúp giảm thiểu nguy cơ đột quỵ khi chơi thể thao
Đột quỵ có thể diễn ra bất ngờ, không báo trước và không chỉ xảy ra ở người cao tuổi, mà cả người trẻ thể lực khỏe mạnh cũng có nguy cơ. Vì vậy, phòng ngừa đột quỵ cần bắt đầu từ việc hiểu rõ cơ thể mình đang ở trạng thái nào.
Các chuyên gia khuyến cáo, người thường xuyên chơi thể thao, đặc biệt là các môn có cường độ trung bình đến cao nên duy trì khám sức khỏe định kỳ để đánh giá nguy cơ tim mạch và mạch máu não, đồng thời phát hiện sớm các yếu tố nguy cơ tiềm ẩn.
ThS.BS Lê Đinh Thái khuyến cáo nên thăm khám sức khỏe định kỳ 1-2 lần/năm (Nguồn: Bệnh viện cung cấp)
Những hạng mục tầm soát quan trọng bao gồm: đo huyết áp, xét nghiệm mỡ máu, đánh giá tim mạch và sàng lọc nguy cơ mạch máu não theo chỉ định bác sĩ. Tần suất khám nên duy trì tối thiểu 1 lần/năm hoặc sớm hơn khoảng 6 tháng/lần đối với những người có tiền sử gia đình mắc bệnh tim mạch hoặc xuất hiện các dấu hiệu bất thường như đau đầu kéo dài, chóng mặt, hồi hộp, mệt mỏi khi vận động.
Khi hiểu rõ cơ thể mình đang ở trạng thái nào, mỗi người sẽ chủ động xây dựng chế độ tập luyện và sinh hoạt phù hợp với thể trạng Quan trọng không phải là tập nhiều hơn, mà là tập đúng cách và biết lắng nghe cơ thể. Khi xuất hiện dấu hiệu bất thường trong lúc vận động, cần dừng lại và đi kiểm tra y tế kịp thời để phòng tránh những biến cố nguy hiểm.
